Question: Je,nchi ya Vietnamu ina idadi ya watu wangapi?

Vietnam
Kwa jumla kuna wakazi milioni 86.5 million.

Kikayong
Kikayong ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Wakayong. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kikayong imehesabiwa kuwa watu 25,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kikayong iko katika kundi la Kibahnariki.

Kikatu-Mashariki
Kikatu ya Mashariki ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Wakatu. Mwaka wa 1999 idadi ya wasemaji wa Kikatu ya Mashariki imehesabiwa kuwa watu 50,500. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kikatu ya Mashariki iko katika kundi la Kikatuiki.

Kikhmu
Kikhmu ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Laos, Vietnam, Uthai na China inayozungumzwa na Wakhmu. Mwaka wa 2005 idadi ya wasemaji wa Kikhmu nchini Laos imehesabiwa kuwa watu 614,000. Pia kuna wasemaji 56,500 nchini Vietnam (1999), 31,400 nchini Uthai (2000) na 1600 nchini China (1990). Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kikhmu iko katika kundi la Kikhmuiki.

Kitai-Dam
Kitai-Dam ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Vietnam, Laos, Uchina na Uthai inayozungumzwa na Watai. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kitai-Dam nchini Vietnam imehesabiwa kuwa watu 699,000. Pia kuna wasemaji 50,000 nchini Laos (1995), 20,000 nchini Uchina (1995) na 700 nchini Uthai (2004). Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kitai-Dam iko katika kundi la Kitai ya Kusini-Magharibi.

Jamhuri ya Watu wa China
China ikiwa na wakazi milioni 1,376 ni nchi yenye watu wengi zaidi duniani. Historia yake yote iliona tena na tena vipindi vya njaa kutokana na idadi kubwa ya watu wake. Msongamano wa watu kwa wastani ni wakazi 145 kwa kilomita ya mraba. Lakini tofauti ziko kubwa kati ya miji mikubwa ambako milioni 115 wanakaa kwenye eneo la km² 50,000 na Tibet yenye watu 2 tu kwa kilomita ya mraba.

Uthai
Nchi ina wakazi zaidi ya milioni 67, hivyo inashika nafasi ya 20 duniani.

Mkoa wa Bắc Ninh
Bắc Ninh ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Bắc Ninh. Eneo lake ni 823 km². Mwaka 2009 wakazi 1,024,472 walihesabiwa.

Kistieng-Budeh
Kistieng-Budeh ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Wastieng. Mwaka wa 2009 idadi ya wasemaji wa Kistieng-Budeh nchini Vietnam imehesabiwa kuwa watu 40,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kistieng-Budeh iko katika kundi la Kibahnariki.

Kipindupindu
Machi - Aprili 2008: watu 2,490 walilazwa hospitalini nchini Vietnam kutokana na janga la kipindupindu.[13]

Kibahnar
Kibahnar ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Wabahnar. Mwaka wa 1999 idadi ya wasemaji wa Kibahnar imehesabiwa kuwa watu 158,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibahnar iko katika kundi lake lenyewe la Kibahnariki.

Kiphuong
Kiphuong ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Waphuong. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kiphuong imehesabiwa kuwa watu 15,100. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kiphuong iko katika kundi la Kikatuiki.

Kitai-Pao
Kitai-Pao (pia Kitai-Hang-Tong) ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Vietnam na Laos inayozungumzwa na Watai. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kitai-Pao nchini Vietnam imehesabiwa kuwa watu 10,000. Pia kuna wasemaji 3,300 nchini Laos (1995). Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kitai-Pao iko katika kundi la Kitai ya Kusini-Magharibi.

Mkoa wa Bà Rịa - Vũng Tàu
Bà Rịa - Vũng Tàu ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Bà Rịa. Eneo lake ni 1,987.4 km². Mwaka 996,682 wakazi walihesabiwa.

Uhindi
Kwa eneo ina nafasi ya saba duniani, lakini kwa idadi ya wakazi (1,276,267,000 mwaka 2015) ni nchi ya pili baada ya China. Kati ya nchi za kidemokrasia ndiyo yenye watu wengi zaidi duniani. Tena inakadiriwa kwamba miaka ya hivi karibuni itapiku China.

Kikatua
Kikatua ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Wakatua. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kikatua imehesabiwa kuwa watu 4000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kikatua iko katika kundi la Kibahnariki.

Mkoa wa Lâm Đồng
Lâm Đồng ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Đà Lạt. Eneo lake ni 9,764.8 km². Mwaka 2009 wakazi 1,187,574 walihesabiwa.

Kitai-Nüa
Kitai-Nüa ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Uchina, Vietnam, Myanmar na Laos inayozungumzwa na Watai. Mwaka wa 2001 idadi ya wasemaji wa Kitai-Nüa nchini Uchina imehesabiwa kuwa watu 540,000. Pia kuna wasemaji 72,400 nchini Myanmar (1983), 70,000 nchini Vietnam (2007) na 35,000 nchini Laos (1995). Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kitai-Nüa iko katika kundi la Kitai ya Kusini-Magharibi.

Kiqabiao
Kiqabiao ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Vietnam inayozungumzwa na Waqabiao. Mwaka wa 2009 idadi ya wasemaji wa Kiqabiao imehesabiwa kuwa watu 690 nchini Vietnam. Pia kuna wasemaji kumi na wanane nchini Uchina. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kiqabiao iko katika kundi la Kikra.

Kikhang
Kikháng ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Wakháng. Mwaka wa 2009 idadi ya wasemaji wa Kikháng imehesabiwa kuwa watu 13,800. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kikháng iko katika kundi la Kikhmuiki.

Kitrieng
Kitrieng ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Watrieng. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kitrieng imehesabiwa kuwa watu 15,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kitrieng iko katika kundi la Kibahnariki.

Vietnam
Bunge la nchi hii ina wabunge 498. Bunge hii ina nguvu juu ya serikali na mahakama. Mawaziri wa nchi huchaguliwa kutoka kwa hili bunge. Bunge huongozwa na mwenyekiti

Uwanja wa Ndege wa Da Nang
Kiwanja cha Ndege cha Da Nang ni kiwanja cha ndege cha kimataifa cha Da Nang nchini Vietnam. Ni kati ya nyanja za ndege kubwa ikiwa abiria zaidi ya milioni 2 wanaopita.

Kichrau
Kichrau ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Wachrau. Mwaka wa 1995 idadi ya wasemaji wa Kichrau imehesabiwa kuwa watu 7000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kichrau iko katika kundi la Kibahnariki.

Mkoa wa Cà Mau
Cà Mau ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Cà Mau. Eneo lake ni 5,211 km². Mwaka 2009 wakazi 1.206.938 walihesabiwa.

Kicoong
Kicôông ni lugha ya Kisino-Tibeti nchini Vietnam inayozungumzwa na Wacôông. Mwaka wa 2009 idadi ya wasemaji wa Kicôông imehesabiwa kuwa watu 2030. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kicôông iko katika kundi la Kingwi.

Kikhmer ya Katikati
Kikhmer ya Katikati ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam na Kamboja inayozungumzwa na Wakhmer. Mwaka wa 2009 idadi ya wasemaji wa Kikhmer ya Katikati nchini Kamboja imehesabiwa kuwa watu milioni 12.9. Pia kuna wasemaji 1,060,000 nchini Vietnam (1999(. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kikhmer ya Katikati iko katika kundi la Kikhmer.

Kizhuang-Zuojiang
Kizhuang-Zuojiang ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Uchina na Vietnam inayozungumzwa na Wazhuang. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kizhuang-Zuojiang imehesabiwa kuwa watu milioni 1.5 nchini Uchina na watu 340,000 nchini Vietnam. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kizhuang-Zuojiang iko katika kundi la Kitai ya Kati.

Ukimwi
Mwaka wa 2008 nchini Marekani, takriban watu milioni 1.2 walikuwa wakiishi na VVU, hivyo kupelekea takriban vifo 17,500. Kituo cha Kudhibiti na Kuzuia Magonjwa kilikadiria kuwa, mwaka wa 2008, 20% ya Wamarekani waliokuwa na VVU hawakujua hali yao. [183] Nchini Uingereza, kufikia 2009 kulikuwa na takriban visa 86,500 vilivyopelekea vifo 516.[184] Nchini Kanada, kufikia 2008 kulikuwa na visa 65,000 vilivyopelekea vifo 53.[185]

Kivietnam
Lugha ya Kivietnam ni lugha rasmi nchini Vietnam. Pia huzungumzwa katika nchi nyingi na wahamiaji Wavietnam, k.m. Marekani, Australia na nchi za Ulaya.

Mkimbizi
Kufuatia wakomunisti kuyachukua mamlaka katika nchi za Vietnam, Cambodia, na Laos mnamo mwaka wa 1975, takriban watu milioni tatu walijaribu kutoroka katika miongo iliyofuata. Kadiri wakimbizi wengi walivyofurika kila siku, ndivyo rasilimali za nchi zilizowapokea zilivyozidi kuwa chache. Taabu za watu wa meli ikawa shida kuu ya kimataifa ya kibinadamu. Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi (UNHCR kwa lugha ya Kiingereza) ulijenga makambi ya wakimbizi katika nchi jirani ili kufanya mchakato wa watu wa meli. Bajeti ya Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi iliongezeka kutoka dola milioni 80 mnamo mwaka wa 1975 hadi dola milioni 500 mnamo mwaka wa 1980. Kwa kazi yake katika eneo la Indochina, Ubalozi wa Umoja wa Mataifa wa Wakimbizi ulipatiwa tuzo ya Amani la Nobel mnamo mwaka wa 1981.

Kilachi
Kilachi ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Vietnam inayozungumzwa na Walachi. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kilachi imehesabiwa kuwa watu 5000 nchini Vietnam na 200 nchini Uchina. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kilachi iko katika kundi la Kikra.

Tanzania
Idadi ya watu kwa mujibu wa sensa ya mwaka 2012 ilikuwa 44,928,923 (nchi ya 30 duniani) kutoka 34,443,603 waliohesabiwa katika sensa ya mwaka 2002.

Mkoa wa Nghệ An
Nghệ An ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Vinh. Eneo lake ni 16,487 km². Mwaka 2009 wakazi 2,912,041 walihesabiwa.

Kiromam
Kiromam ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Waromam. Mwaka wa 2013 idadi ya wasemaji wa Kiromam imehesabiwa kuwa watu 200. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kiromam iko katika kundi la Kibahnariki.

Mkimbizi
Ubalozi wa Umoja wa Mtaifa wa Wakimbizi ulipendekeza kuwa zaidi ya wakimbizi 121,000 watiliwe maanani wakati wa kutafuta makazi mapya ya wakimbizi mnamo mwaka wa 2008. Hii ilikuwa ni idadi kubwa zaidi kwa kipindi cha miaka 15. Mnamo mwaka wa 2007, watu 98,999 walipendekezwa. Ubalozi wa Umoja wa Mtaifa wa Wakimbizi ulipendekeza wakimbizi 33,512 kutoka Iraq, 30388 kutoka Burma/ Myanmar na 23,516 kutoka Bhutan mnamo mwaka wa 2008.

Mkimbizi
Maneno hayo yanatumika sana kuashiria uhamiaji kutoka Cuba, Haiti, Moroko, Vietnam au Albania. Wao mara nyingi uyahatarisha maisha yao katika meli zilizoundwa shaghalabaghala na zilizosongamana ili kutoroka uonevu au umaskini katika mataifa yao ya nyumbani. Matukio yaliyotokana na Vita vya Vietnam yaliwafanya watu wengi nchini Cambodia, Laos, na hasa Vietnam kuwa wakimbizi mwishoni mwa miaka ya 1970 na 1980. Mnamo mwaka wa 2001, watafuta hifadhi 353 waliokuwa wakisafiri kwa meli kutoka Indonesia hadi Australia walikufa maji chombo chao kilipozama.

Wafiadini wa Vietnam
Wafiadini wa Vietnam ni kundi la Wakristo 117 waliouawa kwa ajili ya imani yao huko Vietnam katika karne ya 17, 18 na 19 (1625–1886).

Kiphula
Kiphula ni lugha ya Kisino-Tibeti nchini Vietnam na Uchina inayozungumzwa na Waphula. Mwaka wa 2008 idadi ya wasemaji wa Kiphula nchini Vietnam imehesabiwa kuwa watu 5000.Pia kuna wasemaji 5000 nchini Uchina (2011). Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kiphula iko katika kundi la Kingwi.

Mkoa wa Đắk Lắk
Đắk Lắk ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Buôn Ma Thuột. Eneo lake ni 13,139 km². Mwaka 2009 wakazi 1,733,624 walihesabiwa.

Mkoa wa Tây Ninh
Tây Ninh ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Tây Ninh. Eneo lake ni 4,029.6 km². Mwaka 2009 wakazi 1,066,513 walihesabiwa.

Vita ya Vietnam
Vita ya Vietnam ilikuwa vita iliyopigwa katika nchi ya Vietnam kati ya miaka 1960 na 1975 lakini mapigano yake yalienea hadi nchi jirani za Kambodia na Laos. Wakati ule Vietnam iligawiwa katika madola mawili ya Vietnam Kusini na Vietnam Kaskazini.

Kimonom
Kimonom ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Wamonom. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kimonom imehesabiwa kuwa watu 6000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kimonom iko katika kundi la Kibahnariki.

Kibouyei
Kibouyei (nchini Vietnam pia Kigiay) ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Uchina na Vietnam inayozungumzwa na Wabouyei. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kibouyei nchini Uchina imehesabiwa kuwa watu milioni 2.6. Pia kuna wasemaji 49,100 nchini Vietnam (1999). Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kibouyei iko katika kundi la Kitai ya Kaskazini.

Kinguon
Kinguôn ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Wanguôn. Mwaka wa 1995 idadi ya wasemaji wa Kinguôn imehesabiwa kuwa watu 1000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kinguôn iko katika kundi la Kimuong.

Vietnam Kaskazini
Tangu mwaka 1946 Ufaransa iliyowahi kufukuzwa kutoka Vietnam na Wajapani wakati wa vita vikuu ilijaribu kurudisha utawala wake. Katika vita vya Indochina jeshi la kikoloni la Ufaransa lilishindwa mwaka 1954 na Mkutano wa Geneva juu ya Indochina ya 1954 uliligawa koloni la awali katika nchi za Laos, Kambodia na Vietnam. Vietnam iligawiwa sehemu mbili yaani Vietnam Kaskazini (rasmi: Jamhuri ya Kidemokrasia ya Vietnam) na Vietnam Kusini (rasmi: Jamhuri ya Vietnam). Mapatano ya amani yalitarajia kuwepo kwa uchaguzi wa kitaifa lakini serikali ya kusini ilikataa kura hiyo.

Kihre
Kihre ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Wahre. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kihre imehesabiwa kuwa watu 94,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kihre iko katika kundi la Kibahnariki.

Mkoa wa Khánh Hòa
Khánh Hòa ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Nha Trang. Eneo lake ni 5,217.6 km². Mwaka 2009 wakazi 1,157,604 walihesabiwa.

Mkoa wa Vĩnh Phúc
Vĩnh Phúc ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Vĩnh Yên. Eneo lake ni 1,371 km². Mwaka 2009 wakazi 999.786 walihesabiwa.

Nunavut
Nunavut ina wakazi wapatao 31,556 (2009) wanaokalia eneo la kilomita za mraba zipatazo 2,093,190.

Kibrao
Kilave (au Kibrao) ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Laos, Kamboja na Vietnam inayozungumzwa na Wabrao. Mwaka wa 2005 idadi ya wasemaji wa Kibrao nchini Laos imehesabiwa kuwa watu 22,800. Pia kuna wasemaji 9030 nchini Kamboja (2008) na wasemaji 310 nchini Vietnam (1999). Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kibrao iko katika kundi lake lenyewe la Kibahnariki.

Mkoa wa Đắk Nông
Đắk Nông ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Gia Nghĩa. Eneo lake ni 6,514.5 km². Mwaka 2009 wakazi 489,392 walihesabiwa.

Mkoa wa Vĩnh Long
Vĩnh Long ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Vĩnh Long. Eneo lake ni 1,487 km². Mwaka 2009 wakazi 1,024,707 walihesabiwa.

Kita'oih ya Juu
Kita'oih ya Juu ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam na Laos inayozungumzwa na Wata'oih. Mwaka wa 1995 idadi ya wasemaji wa Kita'oih ya Juu nchini Laos imehesabiwa kuwa watu 30,900. Pia kuna wasemaji 19,000 nchini Vietnam (2002). Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kita'oih ya Juu iko katika kundi la Kikatuiki.

Uwanja wa Ndege wa Tan Son Nhat
Kiwanja cha Ndege cha Tan Son Nhat ni kiwanja cha ndege cha kimataifa cha Mji wa Ho Chi Minh nchini Vietnam. Ni kati ya nyanja za ndege kubwa ikiwa abiria zaidi ya milioni 11 wanaopita.

Umoja wa Nchi za Asia ya Kusini-Mashariki
Takriban theluthi moja ya watu hawa ni Waislamu (milioni 240) walioko hasa Indonesia na Malaysia. Uthai, Myanmar, Laos, Kambodia na Vietnam wako hasa wafuasi wa Ubudha.

Kiroglai-Kusini
Kiroglai ya Kusini ni lugha ya Kiaustronesia nchini Vietnam inayozungumzwa na Waroglai. Mwaka wa 1999 idadi ya wasemaji wa Kiroglai ya Kusini imehesabiwa kuwa watu 41,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiroglai ya Kusini iko katika kundi la Kichamiki.

Vietnam
Kati ya miaka 1940 na 1975 Vietnam ilikuwa na kipindi kirefu cha vita ikaonekana kama nchi maskini sana.

Mkoa wa Thừa Thiên - Huế
Thừa Thiên - Huế ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Huế. Eneo lake ni 5,053.99 km². Mwaka 2009 wakazi 1,087,420 walihesabiwa.

Ukimwi
VVU/UKIMWI ni janga la kimataifa.[176] Kufikia mwaka 2015 walau watu wapatao 36,700,000 walikuwa wakiishi na VVU[125] na kila mwaka watu milioni 2 wengine wanambukizwa[177][178]. Zaidi ya nusu ni wanawake na milioni 2.6 ni watoto chini ya miaka 15.[125] Hata hivyo watu wengi wenye VVU hawajui kuwa navyo[179]. Kwa sababu hiyo, idadi halisi ya watu wanaoishi na VVU haijulikani. Hali hii ilisababisha karibu vifo milioni 1.8 mwaka 2010 ikilinganishwa na milioni 3.1 katika mwaka 2001.[125] Wengi kati ya watu wenye VVU huishi Afrika kusini kwa Sahara. Wengi kati ya watoto ambao hufariki dunia kutokana na UKIMWI pia wanaishi barani Afrika. Katika mwaka wa 2010, kadirio la 68% (milioni 22.9) la visa vyote vya VVU na 66% ya vifo (milioni 1.2) vilitokea katika eneo hili.[180] Hii inamaanisha kuwa karibu 5% ya watu wazima wana virusi hivi[181] na vinaaminika kuwa kisababishi cha 10% ya vifo vyote vya watoto.[182] Wanawake wa eneo hili huchangia karibu 60% ya visa vyote tofauti na maeneo mengine.[180] Afrika Kusini ina idadi kubwa zaidi ya watu wenye VVU ulimwenguni kote, ikiwa ni watu milioni 5.9.[180]

Vietnam Kusini
Koloni ya kifaransa ya Vietnam iligawiwa mwaka 1954 wakati wa kuondoka kwa Wafaransa. Katika kaskazini ya nchi wanamigambo Wakomunisti chini ya Ho Chi Minh waliwahi kuwafukuza Wafaransa katika vita ya Indochina. Wakimbizi wengi waliohofia Wakomunisti walikimbilia kusini.

Kilachi Nyeupe
Kilachi Nyeupe ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Vietnam inayozungumzwa na Walachi. Mwaka wa 1990 idadi ya wasemaji wa Kilachi Nyeupe imehesabiwa kuwa watu 1600. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kilachi Nyeupe iko katika kundi la Kikra.

Kiphu-Thai
Kiphu-Thai ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Vietnam, Laos na Uthai inayozungumzwa na Waphu-Thai. Mwaka wa 2006 idadi ya wasemaji wa Kiphu-Thai nchini Uthai imehesabiwa kuwa watu 470,000. Pia kuna wasemaji 187,000 nchini Laos (2005) na 209,000 nchini Vietnam (2002). Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kiphu-Thai iko katika kundi la Kitai ya Kusini-Magharibi.

Kiroglai-Cacgia
Kiroglai ya Cacgia ni lugha ya Kiaustronesia nchini Vietnam inayozungumzwa na Waroglai. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kiroglai ya Cacgia imehesabiwa kuwa watu 3000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiroglai ya Cacgia iko katika kundi la Kichamiki.

Kithu-Lao
Kithu-Lao ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Vietnam inayozungumzwa na Walao. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kithu-Lao imehesabiwa kuwa watu 200 tu. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kithu-Lao iko katika kundi la Kitai ya Kusini-Magharibi.

Kitodrah
Kitodrah ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Watodrah. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kitodrah imehesabiwa kuwa watu 6000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kitodrah iko katika kundi la Kibahnariki.

Kien
Kien ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Vietnam inayozungumzwa na Waen. Mwaka wa 1998 idadi ya wasemaji wa Kien imehesabiwa kuwa watu 200 tu. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kien iko katika kundi la Kikra.

Kichru
Kichru ni lugha ya Kiaustronesia nchini Vietnam inayozungumzwa na Wachru. Mwaka wa 2009 idadi ya wasemaji wa Kichru imehesabiwa kuwa watu 19,300. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kichru iko katika kundi la Kichamiki.

Kijarai
Kijarai ni lugha ya Kiaustronesia nchini Vietnam na Kamboja inayozungumzwa na Wajarai. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kijarai nchini Vietnam imehesabiwa kuwa watu 242,000. Pia kuna wasemaji 20,800 nchini Kamboja (2008). Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kijarai iko katika kundi la Kichamiki.

Vietnam
Kulingana na katiba ya nchi ya Vietnam, kipengele cha nnne, chama cha siasa kinachotambulika ni Communist Party of Vietnam ambacho kina mamlaka juu ya majeshi, vyombo vya mawasiliano na nchi yote kwa ujumla. Vyama au makundi ya watu wanaotaka kuwa katika uchaguzi lazima yawe yameambatanishwa na chama hicho cha Kikomunisti. Kwa kawaida, watu na vyombo vya habari katika nchi hii hukiita chama hiki Đảng yaani 'chama chetu'.

Vietnam
Lugha rasmi na ya kawaida ni Kiviet.

Kitakua
Kitakua ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Watakua. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kitakua imehesabiwa kuwa watu 6000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kitakua iko katika kundi la Kibahnariki.

Kiarem
Kiarem ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam na Laos inayozungumzwa na Waarem. Mwaka wa 1996 idadi ya wasemaji wa Kiarem imehesabiwa kuwa watu 20 nchini Vietnam na watu 20 tena nchini Laos, yaani lugha imekaribia kutoweka kabisa hivi karibuni. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiarem iko katika kundi la Kichut.

Wikipedia ya Kivietnamu
Na kwa mwezi wa Agosti 2008, imefikisha zaidi ya makala 50,000 – lengo lilifikiwa mnamo tar. 26 Agosti– zaidi ya makala 432 zilitungwa na maboti.[2] Mradi huu ukotofauti kidogo na Wikipedia zingine kwa kuwa na orodha kubwa ya watumiaji waliojisajiri hadi kupita kiasi cha makala, ingawa kwa sasa ni miongoni mwa Wikipedia zinakua haraka sana.

Kitày
Kitày ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Vietnam inayozungumzwa na Wathai. Mwaka wa 2009 idadi ya wasemaji wa Kitày imehesabiwa kuwa watu 1,630,000. Pia inawezekana kuna wasemaji wachache nchini Laos. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kitày iko katika kundi la Kitai ya Kati.

Mkoa wa Thái Nguyên
Thái Nguyên ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Thái Nguyên. Eneo lake ni 3,526.2 km². Mwaka 2010 wakazi 1.131.300 walihesabiwa.

Kivietnam
Kivietnam ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam, Kamboja na Uchina inayozungumzwa na Wavietnam. Mwaka wa 1999 idadi ya wasemaji wa Kivietnam imehesabiwa kuwa watu milioni 65.8 nchini Vietnam na 7200 nchini Uchina. Pia kuna wasemaji 72,800 nchini Kamboja. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kivietnam iko katika kundi lake lenyewe la Kivietnam.

Vietnam
Utalii ni mojawapo ya nyanja ambazo zinachangia uchumi wa Vietnam. Tangu mwaka 2014, mji wa Hanoi umekuwa ukisifika na kupewa taji na tovuti ya Trip Advisor kuwa kati ya miji mizuri zaidi ya kusafiri duniani.

Mkoa wa Đồng Nai
Đồng Nai ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Biên Hòa. Eneo lake ni 5,903.940 km². Mwaka 2009 wakazi 2,486,154 walihesabiwa.

Kikoho
Kikoho ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Wakoho. Mwaka wa 2009 idadi ya wasemaji wa Kikoho imehesabiwa kuwa watu 166,000 nchini Vietnam. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kikoho iko katika kundi la Kibahnariki.

Kicham-Mashariki
Kicham ya Mashariki ni lugha ya Kiaustronesia nchini Vietnam inayozungumzwa na Wacham. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kicham ya Mashariki imehesabiwa kuwa watu 72,900. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kicham ya Mashariki iko katika kundi la Kichamiki.

Mkoa wa Trà Vinh
Trà Vinh ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Trà Vinh. Eneo lake ni 2,215.15 km². Mwaka 2009 wakazi 1,003,012 walihesabiwa.

Kikhao
Kikhao ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Wakhao. Mwaka wa 1981 idadi ya wasemaji wa Kikhao imehesabiwa kuwa watu 10,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kikhao iko katika kundi la Kikhmuiki.

Vietnam Kusini
Jeshi la Vietnam Kusini iliongozwa vibaya na viongozi wake walijushughulisha zaidi na ufisadi kuliko vita. Wanajeshi wa kawaida hawakuwa na hamu kuwafuata wakubwa ambao walijali pesa kuliko maisha ya watu wao. Hivyo Marekani ilichukua sehemu kubwa zaidi za mapigano na mwaka 1968 wanajeshi 543,000 Wamarekani walikuwepo Vietnam Kusini.

Vietnam
Upande wa dini, siasa ya ukomunisti inabana uhuru. Kadiri yake 18.2% tu za wakazi wamejiandikisha kufuata dini fulani, wakiwemo Wabuddha (7.9%), Wakatoliki (6.6%), waumini wa Hòa Hảo (1.7%), Wakaoda (0.9%) na Waprotestanti (0.9%), kumbe wengine wote hawamuamini Mungu.

Kiiu-Mien
Kiiu-Mien ni lugha ya Kihmong-Mien nchini Vietnam, Uchina, Uthai na Laos inayozungumzwa na Wamien. Mwaka wa 1999 idadi ya wasemaji wa Kiiu-Mien imehesabiwa kuwa watu 350,000 nchini Vietnam na 40,000 nchini Uthai. Pia kuna wasemaji 383,000 nchini Uchina (1995) na 20,300 nchini Laos (2000). Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kiiu-Mien iko katika kundi la Kimian-Jin.

Hanoi
Tar. 2 Septemba 1945 rief Ho Chi Minh alitangaza mjini hanoi Jamhuri ya Kidemokrasia ya Vietnam. Cheo cha mji mkuu wa nchi kikarudishwa kutoka Hue kuja Hanoi.

Mkoa wa Ninh Bình
Ninh Bình ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Ninh Bình. Eneo lake ni 1,400 km². Mwaka 2009 wakazi 898,999 walihesabiwa.

Kirengao
Kirengao ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam inayozungumzwa na Warengao. Mwaka wa 2007 idadi ya wasemaji wa Kirengao imehesabiwa kuwa watu 18,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kirengao iko katika kundi la Kibahnariki.

Kilü
Kilü ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Uchina, Myanmar, Laos, Vietnam na Uthai inayozungumzwa na Walü. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kilü nchini Uchina imehesabiwa kuwa watu 280,000. Pia kuna wasemaji 123,000 nchini Laos (2005), 60,000 nchini Myanmar (2013), 4960 nchini Vietnam (1999) na 83,000 nchini Uthai (2001). Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kilü iko katika kundi la Kitai ya Kusini-Magharibi.

Vietnam
Tarehe 30 Aprili 1975 jeshi la Vietnam Kaskazini ilitwaa mji wa Saigon. Nchi yote iliunganishwa kama Jamhuri ya Kijamaa ya Vietnam tarehe 2 Julai 1976.

Kitày-Sa-Pa
Kitày-Sa-Pa ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Vietnam inayozungumzwa na Wathai. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kitày-Sa-Pa imehesabiwa kuwa watu 300 tu. Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kitày-Sa-Pa iko katika kundi la Kitai ya Kusini-Mashariki.

Vietnam Kusini
Takriban milioni na nusu ya wakazi wa kusini walikimbia baada ya 1976 wakitumia maboti na mashua ya kila aina wakajaribu kuvuka bahari na kufikia nchi pasipo na ukomunisti. Wengi wao walikufa.

Mkoa wa Quảng Ngãi
Quảng Ngãi ni mkoa wa Vietnam. Mji mkuu ni Quảng Ngãi. Eneo lake ni 5,137.6 km². Mwaka 2009 wakazi 1,216,773 walihesabiwa.

Kitai-Dón
Kitai-Dón ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Vietnam, Uchina na Laos inayozungumzwa na Watai. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kitai-Dón nchini Vietnam imehesabiwa kuwa watu 280,000. Pia kuna wasemaji 200,000 nchini Laos (1995) na wasemaji 15,000 nchini Uchina (2000). Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kitai-Dón iko katika kundi la Kitai ya Kusini-Magharibi.

Kits'ün-Lao
Kits'ün-Lao ni lugha ya Kitai-Kadai nchini Vietnam inayozungumzwa na Walao. Mwaka wa 1993 idadi ya wasemaji wa Kits'ün-Lao imehesabiwa kuwa watu 10,000. Uainishaji wa lugha ya Kits'ün-Lao kwa ndani zaidi haujulikani.

Kijeh
Kijeh ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam na Laos inayozungumzwa na Wajeh. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kijeh nchini Vietnam imehesabiwa kuwa watu 15,200. Pia kuna wasemaji 10,600 nchini Laos (2005). Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kijeh iko katika kundi la Kibahnariki.

Kipacoh
Kipacoh ni lugha ya Kiaustro-Asiatiki nchini Vietnam na Laos inayozungumzwa na Wapacoh. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kipacoh nchini Vietnam imehesabiwa kuwa watu 16,000. Pia kuna wasemaji 16,500 nchini Laos (2005). Kufuatana na uainishaji wa lugha, Kipacoh iko katika kundi la Kikatuiki.

Wafiadini wa Vietnam
Upande wa asili, 96 ni wenyeji wa Vietnam, 11 ni Wadominiko kutoka Hispania, na 10 wamisionari kutoka Ufaransa.

Instruction: Given a question, retrieve Wikipedia passages that answer the question.


Question: Je,Kamoya Kimeu alizaliwa lini?

Kamoya Kimeu
Kamoya Kimeu, ( alizaliwa mnamo mwaka wa 1940) ni mmoja wa wachuma wa wa mabakaki ya kitambo (yaani fossil kwa lugha ya kimombo) waliofanikiwa sana duniani , pamoja na ushirikiano wake na wapaleontologia Meave Leakey na Richard Leakey walivumbua baadhi ya Akolojia muhimu zaidi. Kimeu alipata fuvu la homo habilis fuvu lililokuwa linajulikana kama KNM ER 1813, na ni karibu mifupa kamili ya homo erectu] iitwayo KNM-WT 15000 au Turkana Boy (pia inajulikana kama Nariokotome boy). Ana mabakai ya mamalia mbili za aina ya "Primates" kwa lugha ya Kiingereza ambazo zimatajwa baada yake: Kamoyapithecus hamiltoni na Cercopithecoides kimeui.

Kanku Kelly
Katika kujitafutia maisha mwaka 1975 Nkashama Kelly aliamua kwenda mji wa Katanga uliopo jimbo la Shaba, huko alijiunga katika bendi ya Safari Nkoi iliyokuwa na wanamuziki mahiri akina Ndala Kasheba na Baziano Bwetii. Nyota yake ilianza kutoa nuru njema, kwani mwezi Febrauri 1977 baadhi ya wanamuziki Kongo walifuatwa na Chibangu Katai ‘mzee Paul’ kuja Tanzania kujiunga na bendi ya Maquis du Zaire. Anamtaja Kikumbi Mwanza Mpango maarufu kama "King Kikii", Mutombo Sozzy (drumz), Ilunga Banza ‘Banza Mchafu’ (besi gita) Ngalula Chandanda (steji shoo) pamoja na yeye Kanku ndiyo kwa pamoja walichukuliwa kuja Tanzania waka huo. Alipofika Maquis du Zaire jijini Dar es Salaam, aliungana na wapulizaji wa trumpet wengine akina Mwema Mudjanga ‘mzee Chekecha’, Mino wa Mwamba ‘mzee Tito, Mpoyo Kalenga, Kaumba Kalemba na Ngenda Kalonga.

Kenya African National Union
Chama kilianzishwa 1960 na wanasiasa waliyekuwa wanachama wa Kenya African Union ilichoanzishwa mwaka 1944 kwa jina la Kenya African Study Union. Jina likabadilishwa haraka kuwa "Kenya African Union" likabaki hivyo hadi 1952 KAU iliposimamishwa na serikali ya ukoloni. Mwenyekiti wa KAU ilipos ajiliwa alikuwa James Gichuru. Gichuru alipatiya kiti chake cha uongozi Jomo Kenyatta wakati Kenyatta aliporudi Kenya baada ya miaka 20 ngambo. Gichuru angerudia tendo hili wakati alipochaguliwa kuongoza KANU ilipofufuliwa kupigania uchaguzi ambayo ingekuwa 1963. Kenyatta angeendelea kuongoza hiki chama tangu mwaka 1960 hadi kifo chake 1978. Tangu Oktoba 1978 Daniel Arap Moi akawa kiongozi wa chama.

Chameleone
Chameleone alianza wasifu wake mwishoni mwa miaka ya 1990, watengenezaji wake wa muziki wakiwa Ogopa Deejays kutoka Kenya. Moja kati ya nyimbo zake ya kwanza ilikuwa "Bageya", ikimshirikisha Redsan, msanii kutoka Kenya. Pia alishirikiana na mwananchi mwanamuziki mwenzake Bebe Cool, lakini baadaye iliiibuka kuwa wawili hawa walikuwa na upinzani mbaya.

Mýa
Mýa Marie Harrison (amezaliwa tar. 10 Oktoba 1979) ni mwimbaji muziki wa R&B, mtunzi wa nyimbo, menguaji, mtayarishaji wa rekodi, na mwanamitindo kutoka nchini Marekani. Alizaliwa na kukulia mjini Washington, D.C., labamu yake ya kwanza iliitwa jina sawa na lake. Ilitolewa mnamo mwezi wa Aprili 1998 kupitia Interscope Records, na kuuza zaidi ya nakala milioni mbili nchini Marekani, na kupelekea kupata dhahabu kwa single ya "It's All About Me" akishirikiana na Sisqo.

Kimuyu-Kusini
Kimuyu-Kusini ni lugha ya Kivuka-Guinea Mpya nchini Indonesia inayozungumzwa na Wamuyu. Mwaka wa 2002 idadi ya wasemaji wa Kimuyu-Kusini imehesabiwa kuwa watu 4000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimuyu-Kusini iko katika kundi la Kiok.

Joseph Mbilinyi
Joseph Osmund Mbilinyi (amezaliwa 1 Mei 1972) ni rapa, mwanaharakati wa haki za binadamu na mwanasiasa kutoka nchini Tanzania. Anajulikana sana kwa jina lake la kisanii kama Mr. II na Sugu au 2-proud. Huyu ni miongoni mwa waanzilishi wa mwanzo kabisa wa hip hop ya Tanzania. Kwanza akiwa na Da Young Mob, ambao alishirikiana nao katika kinyang'anyiro cha Yo Rap Bonanza iliyokuwa inaandaliwa na akina Kim the Boyz na Ibony Moalim katika miaka ya 1990 kabla ya kwenda kuwa rapa wa kujitegemea na kutoka albamu ya kwanz iliyokwenda kwa jina la Ni Mimi mnamo mwaka wa 1995. Vivile Sugu ni mwanasiasa wa Chama cha kisiasa cha Chama cha Demokrasia na Maendeleo (CHADEMA). Amechaguliwa kuwa mbunge wa  Mbeya Mjini kwa miaka 2015 – 2020.

Franco Luambo Makiadi
François Luambo Luanzo Makiadi (6 Julai 1938 – 12 Oktoba 1989) alikuwa mtu mashuhuri wa karne ya ishirini katika muziki wa Kikongo na muziki wa Afrika kwa ujumla. Hasa huitwa Franco Luambo au, kifupi, Franco.Alijulikana sana kwa uwezo wake wa kuumiliki muziki wa rumba. Alipewa jina la utani kama "Mchawi wa Gitaa" hasa kwa juhudi zake ya upigaji wa gitaa. Akiwa kama mwanzilishi wa bendi ya muziki wa jazz OK Jazz, huhesabiwa kama moja kati ya waanzilishi muziki wa Kikongo wa kisasa.

Masahiko Kimura
Masahiko Kimura (10 Septemba 1917 – 18 Aprili 1993) alikuwa Kijapani judoka ambaye ni moja ya kufikiriwa kwa upana mkubwa judoka wakati wote.

Nimrod Elireheemah Mkono
Nimrod Elireheemah Mkono (amezaliwa tar. 18 Agosti 1943)katika kijiji cha Busegwe ni mbunge wa jimbo la Musoma Vijijini alianza ubunge mwaka 2000~2015 bado ni mbunge wa musoma vijijini katika bunge la kitaifa huko nchini Tanzania.nimrod mkono ni mwana maendeleo kwa sababu amejenga shule nyingi baadhi ya shule ni chief ihunyo iliyopo kijiji cha busegwe,shule ya msingi busegwe,chief wanzagi,chief oswald mang'ombe,shule ya sekondari Butuguri,shule ya sekondari kasoma na nyingine nyingi uchaguzi wa mwaka 2010 alipita bila kupingwa na pia ni wakili wa kimataifa wa kujitegemea pia nimrod mkono ni mzanaki kabila ambalo rais wa kwanza wa tanzania julius kambarage nyerere alikuwa na pia mheshimiwa mkono ametoa mchango mkubwa kufanikisha kupatikana kwa wilaya mpya ya butiama[1] Anatokea katika chama cha CCM.

Jay Moe
Juma Mohamed Mchopanga (amezaliwa tar. 27 Novemba 1978) ni rapa wa muziki wa hip hop kutoka nchini Tanzania. Anafahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama Jay Moe. Pia anajulikana kwa vibao vyake mashuhuri kama vile Bishoo, Jua na Mvua, Kama Unataka Demu, Maisha ya Boding, Stori Tatu Tofauti, na Sihitaji aliyofanya na Lord Eyez wa Nako 2 Nako. Jay Moe ni mmoja kati ya waanzilishi wa kundi la muziki wa hip hop na rap maarufu kama Wateule. Pia anafahamika zaidi kwa kuimba maneno magumu na yenye vina vitata, sana-sana ni yeye na Fid Q.

Kanku Kelly
Kanku Kelly akiwa bado kijana kwa wakati huo alikuwa ni mwenye ujasiri usiyetaka kushindwa kitu. Mei 15, 1992 aliingiwa na ujasiri wa kusimama kama yeye na kuazisha bendi yake ya The Kilimanjaro Connection. Alifanikiwa kuwapata wanamziki mahiri na makini akina Asia Darwesh ‘super mama’ aliyekuwa mbonyezaji wa kinanda, Mafumu Bilali ‘Bombenga’ kwenye Saxophone, Andy Swebe kwa upande wa gita zito la besi, Burahan Muba, aliyekuwa mpiga gita la solo na Shomari Abdalah akizicharaza drumz. The Kilimanajaro Connection Band imekuwa ikipata mikataba ya kupiga muziki katika nchi mbalimbali za Singapore, Malaysia, Thailand na Oman. Ni usimamizi makini wa Kanku Kelly umeifikisha bendi hiyo kupata mafanikio makubwa pia bendi hiyo imekubalika sana nchini Malaysia.

Konoe wa Japani
Konoe (16 Juni, 1139 – 22 Agosti, 1155) alikuwa mfalme mkuu wa 76 ("Tenno") wa Japani. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa "Narihito", na alikuwa mwana wa nane wa Tenno Toba. Mwaka wa 1142 alimfuata kaka yake, Tenno Sutoku, na kuwa mfalme hadi kifo chake mwaka wa 1155. Aliyemfuata kama Tenno ni mdogo wake Go-Shirakawa.

Lady Jay Dee
Judith Daines Wambura Mbibo (anafahamika zaidi kwa jina la kisanii kama Lady Jay Dee; amezaliwa mkoani Shinyanga 15 Juni 1979) ni mwanamuziki wa Bongo Flava-Afro pop kutoka nchini Tanzania[1].

Chameleone
Mtindo wa Chameleone wa muziki ni mchanganyiko wa muziki wa tamaduni wa Kiuganda, rumba ya Kati ya Afrika, Zouk na ragga. Albamu yake ya kwanza ilitolewa nchini Kenya mwaka wa 1999. Tangu wakati huo ametoa albamu kadhaa zikiwa pamoja na "Bageya" mwaka wa 2000, "Mama Mia" mwaka wa 2001, "Njo Karibu" mwaka wa 2002, "The Golden Voice" mwaka wa 2003, "Mambo Bado" mwaka wa 2004 na "Kipepo" mwaka wa 2005.

Koigi Wamwere
Koigi Wamwere ni mwanasiasa, mwanaharakati, na mwandishi kutoka nchi ya Kenya. Koigi alizaliwa mwaka wa 1949 huko Bahati, wilaya ya Nakuru. Koigi anajulikana kwa kujaribu kupindua serikali za Jomo Kenyatta na Daniel arap Moi. Koigi aliwekwa kizuizini na watawala hawa, na baadaye alikimbilia uhamishoni nchini Norway miaka ya 80. Baada ya kurudi Kenya miaka ya 90, Koigi alikamatwa na kushtakiwa kwa madai ya kuhusika na uhaini na uporaji kwa kutumia silaha. Kutokana na kampeni kubwa ya kimataifa dhidi ya kesi hiyo ambayo ilichukuliwa kuwa na nia ya kumnyamazisha, serikali ya Kenya ilimwachia huru.

Akon
Akon amedai katika mahojiano kwamba jina lake kamili ni Aliuane Damala Bouga Time Puru Nacka Lu Lu Lu Badara Akon Thiam [4] ingawa kuna utata na mjadala kuhusu jina lake halisi na tarehe yake ya kuzaliwa. Akon kwa kawaida anajulikana kama Aliuane Thiam. Juu ya jina lake refu , jina kamili la Akon limeripotiwa kuwa Aliaune Badara Thiam na Alioune Badara Thiam na mtandao wa About.com unadai kwamba jina lake la katikati halijawahi kuthibitishwa. Kuhusu tarehe yake ya kuzaliwa, baadhi ya vyombo vya habari vimeripoti kwamba Akon alizaliwa mwaka 1981. Taasisi zingine, ikiwemo AP, wanadai kuwa Akon alizaliwa mwaka wa 1973, na mamake alisaidiwa kujifungua na daktari msenegali aitwaye Magueye Seck.

Kwame Nkrumah
Kwame Nkrumah alizaliwa mnamo mwaka 1909 katika kijiji cha Nkroful kwenye koloni la Gold Coast (leo Ghana). Nkrumah mwenyewe aliandika ya kwamba tarehe ilikuwa 18 Septemba 1909 iliyokuwa siku ya Jumamosi. Hii inalingana na jina "Kwame" ambalo katika utamaduni wa Waakan ni jina la mwanamume aliyezaliwa siku hiyo. Ila tu aliposoma Marekani alijulikana kwa jina la Francis Nwia Kofi Nkrumah na "Kofi" ni jina la mwanamume aliyezaliwa siku ya Ijumaa.

Tom Mboya
Wakati huo, Mboya kuendelezwa uhusiano wa karibu na Kwame Nkrumah wa Ghana, ambaye, kama Mboya, alikuwa Pan-Africanist. Mwaka 1958, wakati wa All-African Peoples 'Mkutano wa Ghana, ulioitishwa na Kwame Nkurumah, Mboya alichaguliwa kuwa Mwenyekiti wa Mkutano na umri wa miaka 28.

Makoto Kobayashi
Makoto Kobayashi (amezaliwa 7 Aprili, 1944) ni mwanafizikia kutoka nchi ya Japani. Hasa amechunguza chembe za atomu. Mwaka wa 2008, pamoja na Toshihide Maskawa na Yoichiro Nambu, alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia.

Toshihide Maskawa
Toshihide Maskawa (amezaliwa 7 Februari, 1940) ni mwanafizikia kutoka nchi ya Japani. Hasa amechunguza chembe za atomu. Mwaka wa 2008, pamoja na Makoto Kobayashi na Yoichiro Nambu, alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia.

Freeman Mbowe
Freeman Aikaeli Mbowe (amezaliwa 14 Septemba 1961) ni mwanasiasa Mtanzania, mwanachama, mbunge na mwenyekiti wa Chama cha kisiasa cha Chama cha Demokrasia na Maendeleo (CHADEMA). Alichaguliwa tangu mwaka 2000 kuwa mbunge wa Jimbo la Hai lililopo mkoa wa Kilimanjaro, akarudishwa kwa miaka 2015 – 2020.

Halima James Mdee
Halima James Mdee alizaliwa tarehe 18 Machi 1978 katika kijiji cha Makanya, Wilaya ya Same mkoani Kilimanjaro akiwa mtoto wa mwisho katika familia ya Profesa James Mdee ambaye alikuwa mhadhiri katika Chuo Kikuu cha Dar es Salaam. Kikabila ni Mpare.

William Saroyan
William Saroyan (31 Agosti 1908 – 18 Mei 1981) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Aliandika hasa mikusanyiko ya hadithi, tamthiliya na riwaya. Mwaka wa 1940 aliteuliwa kuwa mshindi wa Tuzo ya Pulitzer ya Tamthiliya kwa ajili ya tamthiliya yake “Wakati wa Maisha Yako” (kwa Kiingereza: "The Time of Your Life"). Lakini alikataa kupokea tuzo hiyo.

Historia ya Kenya
Licha ya Waingereza kuwa na matumaini ya kuwapa wapinzani Waafrika mamlaka "ya wastani" zaidi, ilikuwa Kenya African National Union (KANU) ya Jomo Kenyatta, mwanachama wa kabila la Kikuyu na mfungwa wa zamani, ambayo iliunda serikali muda mfupi kabla ya Kenya kupata uhuru tarehe 12 Desemba 1963.

Chiyonofuji Mitsugu
Chiyonofuji alikuwa mmoja wa mkuu wa hivi karibuni yokozuna nyakati, 31 kushinda mashindano michuano, pili Taihō tu. Yeye alikuwa hasa ajabu Longevity wake katika cheo Sumo ya juu, ambayo yeye uliofanyika kwa kipindi cha miaka kumi 1981-1991. Yeye alishinda mashindano zaidi kuliko thirties yake yoyote katika wrestler na wastaafu thirties katikati yake, tofauti na wengi ambao yokozuna karibuni tended kustaafu kuzunguka 30. 1045 alifunga Chiyonofuji wins wakati kazi yake kitaaluma, ambayo bado ni unbeaten kama wa 2009. [1] rekodi yake ya mafanikio ya 807 katika mgawanyo wa juu Makuuchi ulifanyika kwa karibu miaka 19, mpaka Kaiō bettered katika Januari 2010. [2]

Tom Mboya
Mboya iliyoandaliwa mwaka 1959 Afrika ya Airlift mradi, pamoja na African-American Wanafunzi Foundation katika Marekani, kupitia ambayo wanafunzi 81 wa Kenya walikuwa flown Marekani kusoma katika vyuo vikuu Marekani. Barack Obama babaye, barack Obama, Sr alikuwa rafiki wa Mboya's na Waluo wenzake; ingawa hakuwa airlift ya kwanza ndege mwaka 1959, tangu alikuwa zinazoongozwa kwa Hawaii, si bara US, yeye alipata udhamini kupitia AASF na mara ya ruzuku kwa ajili ya vitabu na gharama.Mwaka 1960 Foundation ya Kennedy ilikubali underwrite ya airlift, baada Mboya alitembelea Seneta Jack Kennedy kwa kuomba msaada, na Afrika Airlift ilipanuliwa na Uganda, Tanganyika na Zanzibar (sasa Tanzania), Northern Rhodesia (sasa Zambia), Southern Rhodesia (sasa Zimbabwe ), na Nyasaland (sasa Malawi). Baadhi ya wanafunzi 230 wa Afrika walipata scholarships kujifunza saa Hatari mimi ackrediterade vyuo katika Marekani mwaka 1960, na mamia zaidi katika 1961-63. [3] Mwaka 1960, Mboya's People's Congress Party alijiunga na Umoja wa Afrika Kenya na Kenya Independent Movement na kuunda Kenya African National Union (KANU) katika jaribio la kuunda chama ambayo wote transcend tribal siasa na kujiandaa kwa ajili ya kushiriki katika Lancaster House Conference (uliofanyika at Lancaster House inLondon) ambapo Kenya's kikatiba ram na uhuru walikuwa kuwa mazungumzo. Kama Katibu Mkuu wa KANU, Mboya aliongoza ujumbe wa Kenya. Baada ya uhuru wa Kenya mwaka 1963, Mboya alichaguliwa kuwa mbunge kwa ajili ya Nairobi, Kati Constituency (leo: Kamukunji Constituency) [4] na akawa Waziri wa Katiba na Sheria, na baadaye Waziri wa Uchumi, Mipango na Maendeleo. Katika jukumu hili, yeye aliandika muhimu "kikao Paper 10" on Harambee na Kanuni ya African Socialism (antog na Bunge mwaka 1964), ambayo ilitoa mfano wa makao ya serikali ya Afrika maadili.

Kenzaburo Oe
Kenzaburo Oe (amezaliwa 31 Januari 1935) ni mwandishi kutoka nchi ya Japani. Hasa ameandika riwaya. Mwaka wa 1994 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fasihi.

Masakazu Morita
Masakazu Morita|森田 成一|"Morita Masakazu" ni mwigizaji na seiyū alizaliwa tarehe 21 Oktoba 1972, huko Tokyo, Ujapani. Hivi sasa anafanya kazi na Aoni Productions. Yeye pia ni mtangazaji wa kipindi cha Bleach B-Station cha redio. Morita afaamika sana kwa jukumu lake kama Ichigo Kurosaki (Bleach), Tidus (Final Fantasy X), Auel Neider "(Gundam Seed Destiny)," Pegasus Seiya "(Saint Seiya Hades: Chapter Inferno)," na Troy Bolton (Toleo ya kijapani wa "High School musical" na "High School Musical 2)."

Kanku Kelly
Nkashama Kanku Kelly (20 Januari, 1958) ni mwanamuziki maarufu wa muziki wa dansi kutoka nchini Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo- Tanzania. Anafahamika zaidi kwa kuwa miongoni wapigaji mashuhuri wa trampeti mwenye historia ya ndefu katika muziki - hasa kwa kushirikiana na Maquis du Zaire na kuwa mwanzilishi wa The Kilimanjaro Band. Vilevile amebahatika kushikana mikono na viongozi wakubwa wanaoheshimika duniani kote, Mwalimu Julius Kambarage Nyerere na Mzee Nelson Mandela.

Ambwene Yessayah
Ambwene Allen Yessayah (amezaliwa tar. 5 Julai 1981, Mtwara) ni mwanamuziki wa muziki aina ya Komesho, Rap na Hip Hop, Muigizaji na pia mwanamitindo kutoka nchini Tanzania. Anafahamika zaidi kwa jina la AY. AY ametoa nyimbo nyingi maarufu nchini Tanzania, moja kati ya nyimbo hizo kama vile Raha tu 1-2, Raha Kamili, Machoni kama watu, Binadamu nk.

Kimuyuw
Kimuyuw ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wamuyuw. Mwaka wa 1998 idadi ya wasemaji wa Kimuyuw imehesabiwa kuwa watu 6000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimuyuw iko katika kundi la Kioseaniki.

Andrea Kim Taegon
Andrea Kim Taegon (Hangul: 김대건 안드레아, Hanja: 金大建) (Solmoe, Dangjin, Korea, 1821 – Han River, Hanseong, Joseon, sasa Seoul, Korea Kusini, 1846), alikuwa padri wa kwanza wa Kanisa Katoliki mzaliwa wa Korea na ndiye msimamizi wa nchi.

Madilu System
Jean de Dieu Makiese (28 Mei 1952 - 11 Agosti 2007), alifahamika zaidi kwa jina lake la kisanii kama Madilu System, alikuwa mtunzi na mwimbaji wa muziki wa soukous. Alizaliwa huko mjini Léopoldville, enzi hizo iliitwa Kongo ya Kibelgiji - ambayo leo hii inajulikana kama Kinshasa, Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (DRC). Alipata kuwa mwanachama wa bendi ya soukous maarufu kama TPOK Jazz ambayo ilitamba sana katika tasnia ya muziki wa Kikongo katika miaka ya 1960 hadi 1980.

Kimaewo
Kimaewo ni lugha ya Kiaustronesia nchini Vanuatu inayozungumzwa na Wamaewo kwenye kisiwa cha Maewo. Mwaka wa 2001 idadi ya wasemaji wa Kimaewo imehesabiwa kuwa watu 1400. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimaewo iko katika kundi la Kioseaniki.

Mariah Carey
Mariah Carey (amezaliwa tar. 27 Machi 1970) ni mwanamuziki, mtunzi, mtayarishaji na pia ni mwigizaji wa Kimarekani. Alitengeneza albamu yake iliyofanya vizuri katika masoko mbalimbali na chati mbalimbali mwaka 1990, chini ya studio ya Columbia Records chini ya Tommy Mottola na kuwa mwanamuziki wa kwanza wa kike kufikisha wimbo katika nafasi ya kwanza nchini Marekani. Hii ikiwa ni chati ya Billboard Hot 100. Baada ya kuolewa na Mttola mwaka 1993, mfululizo wa nyimbo bora zilimfanya moja kati ya wanamuzki bora wa Columbia na pia alikuwa anaongoza katika mauzo ya albamu mbalimbali. Kwa mujibu wa gazeti la Billboard Carey alikuwa mwanamuzi mwenye mafanikio zaidi katika miaka yab 1990 nchini Marekani [1]

Cleopa David Msuya
Cleopa David Msuya (amezaliwa 4 Novemba 1931) ni mwanasiasa kutoka nchi ya Tanzania.Wilaya ya Mwanga Mkoa wa Kilimanjaro,Tarafa ya Usangi. Alikuwa Waziri Mkuu mara mbili, 7 Novemba 1980 hadi 24 Februari 1983, na tena 7 Desemba 1994 hadi 28 Novemba 1995.
Kwa sasa ameshastaafu siasa ingawa bado anashika nyadhifa mbali mbali serikalini.

Tom Mboya
Thomas Mboya Odhiambo alizaliwa tarehe 15 Agosti, 1930 katika Kilima Mbogo, karibu na mji Thika wakati huo sehemu yenyewe ilijulikana kama “ White Highlands “ kwa Kiingereza. [2]

Angekuona
Angekuona ni jina la wimbo ulitoka 10 Aprili, 2017 uliotungwa na kuimbwa na msanii wa muziki wa kizazi kipya kutoka nchini Tanzania, Aslay. Wimbo umetayarishwa na Zest kupitia studio za Banny Music za jijini Dar es Salaam. Huu ndio wimbo wa kwanza wa Aslay kutoa tangu atoke Yamoto Band na wa nne kutolewa rasmi akiwa kama msanii wa kujitegemea. Kabla ya kuundwa Yamoto, Aslay alitoa wimbo wa "Nakusemea", "Umbea" na "Bado Mdogo". Wimbo anamwimbia mwanae anatamani mama yake mzazi Aslay angemuona mtoto huyu. Mama yake Aslay akufariki 2015. Video ya wimbo huu imeongozwa na Steve Manrizo.

Kazunori Yamauchi
Kazunori Yamauchi(Kijapani: 山内 一典, amezaliwa 5 Agosti 1967) ni muundaji wa michezo ya video kutoka nchi ya Japan ambaye ni Mkurugenzi Mtendaji wa Kampuni ya Polyphony Digital na muumba na mtayarishaji wa mchezo maarufu unaoitwa Gran Turismo. Alipata cheo cha rais katika PolyPhony Digital baada ya kujenga mchezo wake wa kwanza unaoitwa Motor Toon Grand Prix mchezo ambao ulikuwa asili kabisa na wa kipekee. Tangu hapo, Yamauchi ametimiza ndoto yake ya kuunda mchezo bora wa gari kupitia kwa mafanikio ya<i data-parsoid='{"dsr":[612,628,2,2]}'>Gran Turismo .

Tom Mboya
Jamii:Waliozaliwa 1930 Jamii:Waliofariki 1969 Jamii:Wanasiasa wa Kenya

Rie Yasumi
Memsahib Rie Yasumi(kwa Kijapani: やすみ りえ; Rieko Yasumi, 休 理英子; Kobe, 1 Machi 1972) ni mwandishi kutoka nchi ya Japani.

Paul Ngei
Paul Ngei alizaliwa katika sehemu ya Kiima Kimwe karibu karibu na mji wa Machakos nchini Kenya. Alikuwa mjukuu wa Masaku, chifu mkuu ambaye jina lake sasa ni majina ya mji na wilaya. Familia yake ilihama kutoka Kiima Kimwe hadi kwa makazi mapya katika sehemu ya Kangundo katika kijiji kidogo kijulikanacho kama Mbilini mwaka wa 1929. Hili lilikuwa eneo la milima na mvua nzuri kwa kilimo. Baba yake alikuwa amegeuzwa kuwa Mkristo na Afrika Inland Mission.

Afande Sele
Seleman Msindi au Afande Sele (amezaliwa tar. 24 Aprili 1976) ni msanii wa muziki wa hip hop na Bongo Flava kutoka Mkoani Morogoro, Tanzania. Amewahi kushinda tuzo ya (mkali wa ryhmes) mwaka [2003] kutokana na wimbo yake wa "Darubini Kali" aliyomshirikisha Dogo Ditto kwa sasa Lameck Ditto. Ni muasisi wa makundi ya 'Ghetto Boys' na 'Watu Pori', yaliozaliwa na kufia mjini Morogoro kwa kufuatana na alikuwa msanii wa kwanza kuujaza uwanja wa mpira wa miguu wa JAMUHURI mjini morogoro alipozindua albam yake ya kwanza ya 'MKUKI MOYONI'. Aliongoza kampeni ya maleria mwanzoni mwamiaka ya 2005 na 2007. Mwanzoni wa mwezi wa 11 mwaka 2012 alitangaza rasmi kufanya kazi kama kundi jipya la watu pori baada ya kufanya kazi na MC KOBA ambaye ni miongoni mwa waliokuwa wakiunda kundi la watu pori miaka ya nyuma. Afande Sele kwa sasa ana video ya wimbo wake Soma Ule ambayo imeongozwa na mtayarishaji Raph Tz (upcoming video director) aliyepewa heshima na msanii huyo kufanya video hiyo ambayo imekidhi maudhui ya wimbo.

Benjamin Limo
Benjamin Kipkoech Limo (alizaliwa 23 Agosti 1974 katika Chepkongony, Uasin Gishu) ni mkimbiajiwa umbali ya katikati kutoka Kenya . Yeye hukimbia kila umbali kutoka mita 1500 hadi mitA 10,000 , lakini hasa hushiriki katika mbio za umbali wa mita 5000 , ambapo yeye ameshinda medali za kimataifa.

Kosaka Daimaou
Kosaka Daimaou (Kazaka Daichiro; 17 Julai 1973 -) ni talanta ya Kijapani, DJ, mtayarishaji wa muziki. Inaonekana kama mwanachama wa trio ya "Comedy" "Chini ya AIR-LINE", kama vile "mbinguni ya Vocabulan" nk. Baada ya hapo itakuwa kufanya shughuli muziki na vichekesho, idadi ya mara ambazo video za kucheza video na wamevaa kama mwimbaji "pico Taro" kuimba "kalamu pai Nappo juu Appoooh kalamu" (PPAP) mwaka 2016 imekuwa mada, kama vile zaidi ya mara milioni moja , PPAP na nyimbo zingine zinagawanywa katika nchi 134 duniani kote. Usimamizi wa Avex ni. Mke wangu ni jicho la Talent.

Omari Kungubaya
Mzee Omari Kungubaya (1939 - 20 Oktoba 2016) alikuwa mwanamuziki maarufu wa muziki wa dansi kutoka nchini Tanzania. Alifahamika zaidi kwa kuwa mtunzi wa wimbo wa kipindi cha salam za wagonjwa katika redio ya taifa ya Tanzania (RTD).
Mzee Kungubaya ni matunda mengine ya hazina isiyokwisha kutoka mkoa wa Morogoro. Alizaliwa mwaka 1939 katika Kijiji cha Mgaza Vigolegole, Morogoro, ambapo alipata elimu yake ya msingi (darasa la nane) Msamvu Middle School mwaka 1955.
Alishindwa kuendelea na masomo ya darasa la tisa kutokana na wazazi wake kushindwa kumlipia karo.

Bimbo Odukoya
Odukoya alisoma Historia na Akiolojia katika Chuo Kikuu cha Ibadan ambapo yeye alpipata shahada ya Sanaa . Mchungaji Bimbo alifunga ndoa na Mchungaji mwanzilishaji wa Kanisa la chemchemi ya uzima, Mchungaji Taiwo Odukoya, na wakapata watoto watatu.
Alianza kazi yake kwenye jumba la taifa la usanii mjini Lagos na muda mfupi baadaye kujiuzulu na kuwa mchungaji wa kila saa. Kutoka 1987-1999, yeye aliwahi kuwa mkuu wa idara ya ushauri katika TREM chini ya uongozi wa Askofu Mike Okonkwo.
Wakati wa kifo chake, alikuwa mwandamizi mchungaji mkuu katika kanisa la chemchemi ya Maisha na Rais wa Ugunduzi kwa Wanawake.
Alikuwa mwenyeji wa "hawajaolewa na walioolewa," kipindi cha televisheni kilichoonyeshwa nchini na kimataifa ambacho kilihusika na masuala ya watu wanayokabili katika mahusiano ya ndoa na kuongozwa na kanuni za kibiblia. Alijulikana kama msemaji mashuhuri katika mkutano nchini Nigeria na wakati mwingine kiwango cha kimataifa.

Amos Kimunya
Amos Muhinga Kimunya (aliyezaliwa 6 Machi 1962) ni mwanasiasa wa Kenya na Mbunge wa Jimbo la Kipipiri, sasa yeye ni Waziri wa Biashara. Alikuwa Waziri wa Fedha kutoka mwaka 2006 hadi Julai 2008, wakati alijiuzulu kutokana na kashfa ya Hoteli ya Grand Regency. Hapo awali, alikuwa Waziri wa Ardhi na Makazi.

Khalifa bin Zayed Al Nahyan
Sheikh Khalifa bin Zayed bin Sultan Al Nahyan (Kiarabu: خليفة بن زايد بن سلطان آل نهيان) (aliyezaliwa 25 Januari 1948), anajulikana aidha kama Sheikh Nahyan au Sheikh Khalifa ni Rais wa sasa wa Umoja wa Falme za Kiarabu (UAE) na Emir wa Abu Dhabi. Alichukua viti hivyo viwili tarehe 3 Novemba 2004, akichukua nafasi ya baba yake Zayed bin Sultan Al Nahyan, ambaye alikufa siku kabla. Alikuwa na kiti cha Urais, tangu baba yake aanze kuwa na afya mbaya.

Orodha ya Waandishi katika nchi za Afrika
Ahmad Baba al Massufi (1556-1627) Abdoulaye Ascofaré (1949 -) Ibrahima Ayaṃ (1967 -) Amadou Hampâté BA (1900 au 1901-1991) Ba Adame Konaré (1947 -) Massa Makan Diabate (1938-1988) Souéloum Diagho Aida Mady Diallo Alpha Mande Diarra (1954 -) Oumou Diarra, alizaliwa katika Yugoslavia (1967 -) Doumbi Fakoly (1944 -) Aïcha Fofana (1957-2003) Aïssatou Guido (1941 -) Aoua Keita (1912-1980) Fatouma Keïta (1977 -) Moussa Konaté (1951 -) Yambo Ouologuem (1940 -) Bernadette Sanou Dao (1952 -) Bamekan Soucko Bathily Fanta-Taga Tembely (1946 -) Aminata Traoré (1942 -) Falaba Issa Traoré (1930-2003) Maiga Ahamadou dit Prince (1974 -)

Ndumbagwe Misayo (Thea)
Ndumbangwe Misayo (maarufu kama “Thea”; alizaliwa mkoani Shinyanga mwaka 1982) ni msanii katika tasnia ya uigizaji wa filamu za kitanzania.

Mlima Kenya
Mlima Kenya (Kikuyu: Kĩrĩnyaga; Kiembu: Kirenia; Kimaasai: Ol Donyo Keri; Kimeru: Kirimara) ndio mrefu zaidi nchini Kenya. Mlima huu una urefu wa mita 5,199. Mlima huu unatokana na volkeno zimwe ikikadiriwa ya kwamba mlipuko wake wa mwisho ulitokea mnamo miaka milioni 2.6 hadi 3.1 iliyopita.

Jimbo la Uchaguzi la Emuhaya
Jimbo hili lilianzishwa wakati wa Uchaguzi Mkuu wa 1963. Baada ya Uchaguzi Mkuu wa 2007, jimbo hili lilikuwa likiwakilishwa na Kinara wa Bunge Kenneth Marende wa Orange Democratic Movement (ODM)]] ambay hatimaye alichaguliwa kuwa Spika wa Bunge Mnamo Januari 2008.

Kiuya
Kiuya (au Kiusu) ni lugha ya Kivuka-Guinea Mpya nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wauya. Mwaka wa 2003 idadi ya wasemaji wa Kiuya imehesabiwa kuwa watu 270, na lugha imekaribia kutoweka hivi karibuni. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kiuya iko katika kundi la Kimadang.

Kameyama wa Japani
Kameyama (9 Julai, 1249 – 4 Oktoba, 1305) alikuwa mfalme mkuu wa 90 ("Tenno") wa Japani. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa "Tsunehito", na alikuwa mwana wa saba wa Go-Saga. Mwaka wa 1259 alimfuata kaka yake Go-Fukakusa, na kuwa mfalme hadi kujiuzulu 1274. Aliyemfuata kama Tenno ni mwana wake Go-Uda.

Wagikuyu
Kufikia mwaka 1952, juhudi za KAU kutaka Waafrika watendewe haki kuhusiana na ardhi, hazikuwa zimefaulu. Kwa hivyo, chini ya uongozi wa Jemedari Dedan Kimathi, waasi wa Mau Mau walianza vita dhidi ya wakoloni Waingereza na wasaidizi wao wenyeji. Dedan Kimathi alikamatwa mwaka 1956, kuashiria kushindwa kwa Mau Mau.

Matengenezo ya Meiji
Kaisari Komei (1831 - 1867) alikuwa tenno katika kipindi cha vurugu kutokana na kufika kwa Wamarekani na wengineo. Mwaka 1858 shogun alituma balozi kwake na mara ya kwanza baada ya karne 2 tenno alihusishwa tena na siasa. Komei aliunga mkono daimyo na samurai waliopigana na wageni.

Kenichi Fukui
Kenichi Fukui (4 Oktoba 1918 – 9 Januari 1998) alikuwa mwanakemia kutoka nchi ya Japani. Hasa alichunguza mizunguko ya sehemu za atomu katika athari za kikemia. Mwaka wa 1981, pamoja na Roald Hoffman alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

Elijah McCoy
Elijah J. McCoy (Mei 2, 1844 - Oktoba 10, 1929) alikuwa Mmarekani mwenye asili ya Afrika ambaye ni mwanzilishi wa vilainishi ili kufanya treni kwenda vyema.

Adam Kuambiana
Adam Philipo Kuambiana (6 Juni 1976 - 17 Mei, 2014) alikuwa msanii wa maigizo na mtayarishaji na mwongozaji wa filamu kutoka nchini Tanzania. Anajulikana sana kwa uhusika wake katika filamu ya Fake Pastors (2007), Mr. Kadamanja (2014), Chaguo Langu (2012), vilevile katika Aliyemchokoza Kaja, Danija, Faith More Fire, Bad Luck, Scola, The Boss, Mr. Nobody, Radhi ya Mke, Lost Sons,  My Fiance, Jesica, Life of Sandra, Basilisa, My Flower, Regina, Born Again, na It's Too Late.
Kuambiana alizaliwa tarehe 6 Juni 1976 huko Ifunga mkoa wa Iringa. Alipata elimuya msingi katika shule ya Mlimani Jijini Dar halafu baadaye elimu ya sekondari katika shule ya Tambaza na hatimaye kuhamia jijini Nairobi ambapo alienda kumalizia kidato cha tano nasita kisha akaenda Afrika Kusini kupata elimu ya filamu. Elimu hiyo iliyomwezesha katika kuongoza na kuandika miaswada andishi kadhaa ya filamu za Tanzania.
Adamu Kuambiana amepata kuoneakana katika filamu mbalimbali, lakini umaarufu wake hasa ulianza mwaka wa 2007 baada ya kucheza katika filamu ya Fake Pastors, ambamo humo alionesha uwezo wa hali ya juu. Filamu inatokana na kitabu kilichotungwa na Eric Shigongo. Kazi ya kuongoza filamu alianza baada ya kujiunga na RJ Company inayomilikiwa na Vincenti Kigosi na Blandina Changula. Filamu nyingi alifanya akiwa na Jerusalem Film Co. chini ya Jacob Stephen lakabu JB.
Taarifa za kufa kwake zilianza kuvuma siku ya 17 Mei, 2014. Huku ripoti ya polisi ikionesha sababu zilizopelekea kufa kwa Adam Kuambiana ni vidonda vya tumbo na unywaji mwingi wa pombe bila kula. Vilevile kukatokea na dhana kibao huenda mareheu aliwekewa sumu katika vinywaji na kadhalika.

Samia Yusuf Omar
Samia Yusuf Omar alizaliwa Somalia mnamo 25 Machi 1991,[1] kwa Omar Yusuf na Dahabo Ali akiwa wa kwanza kati ya watoto sita.[2] Mamake aliwahi kuwa mwanariadha kwenye ngazi ya kitaifa.[3]

Samia Yusuf Omar
Samia Yusuf Omar au Samiyo Omar (* 25 Machi 1991 – Aprili 2012) alikuwa mwanariadha wa mbio fupi kutoka nchini Somalia . Alikuwa mmoja kati ya Wasomalia wawili walioshiriki kwenye Michezo ya Olimpiki 2008 huko Beijing, China. Baada ya kutishiwa na wanamigambo wakali wa Al-Shabaab alikimbia Ethiopia akaendelea hadi Lybia na wakati wa kuvuka bahari ya Mediteranea pamoja na wakimbizi wengine alikufa majini.

Maumau
Kundi lilianzishwa mwaka wa 1946, na viongozi wa hao mashujaa walikuwa Jomo Kenyatta, Jaramogi Oginga Odinga, Paul Ngei, Ronald Ngala, Harry Thuku na wengineo.

Ryoji Noyori
Ryoji Noyori (amezaliwa 3 Septemba 1938) ni mwanakemia kutoka nchi ya Japani. Hasa alichunguza hali maalum za usanisi. Mwaka wa 2001, pamoja na William Knowles na Barry Sharpless alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Kemia.

Wagikuyu
Wakikuyu walikuwa waliishi kama watu huru na walitawala eneo waliloishi kati ya Mlima Kenya, Safu za Nyandarua (Kik: Mĩtambũrũko ya Nyandarwa), Vilima vya Ngong' (Kik: Kĩrĩma kĩa Mbirũirũ) na Mlima Ol Donyo Sabuk (Kik: Kĩrĩma kĩa Njahĩ)[2]. Hawakufanya biashara ya watumwa na hawakukuwa na utumwa katika jamii. Hata hivyo, walisimilisha kabila la Dorobo ambao walikuwa wenyeji katika baadhi ya misitu kwa njia ya ndoa za kabila tofauti[3]. Kwa njia hiyo, pamoja na kuchukua milki ya misitu, waliweza kupanua mipaka kufikia na zaidi ya eneo lliokuwa Mkoa wa Kati. Walikuwa wakulima na wafanyabiashara. Walifanya biashara na makabila jirani; Wamasai na Wakamba. Pia, walihusika katika utengenezaji chuma na kamba[3].

Phiona Mutesi
Phioni ni binti aliyelelewa mjini Kampala katika mtaa wa vibanda wa Katwe. Alipokuwa na umri wa miaka 3 babake aliaga dunia kutokana na ugonjwa wa UKIMWI na muda chache baadaye na dadake alifariki dunia.[1]

Kipchoge Keino
Kipchoge ("Kip") Keino ni Mwenyekiti wa Kamati ya Olimpiki ya Kenya na mkimbiaji aliyestaafu akiwa na ushindi wa medali za dhahabu mara mbili kwenye Mashindano ya Olimpiki. Alizaliwa 17 Januari 1940 huko Kipsamo, Wilaya ya Nandi, Kenya.

Angel Kamugisha
Angel Apolinary Kamugisha (amezaliwa tar. 11 Agosti 1988 – Muleba, mkoa Bukoba, Tanzania) ni mwigizaji wa filamu nchini Tanzania. Kabila yake ni Mhaya, kazi yake ni Uigizaji.

Franco Luambo Makiadi
Alizaliwa mnamo mwaka 1938 katika nchi ambayo awali ilijukana kama Kongo ya Kibelgiji. Mama yake alikuwa anafanya biasha katika soko moja huko mjini Ngiri-Ngiri, na hasa alikuwa anapiga hamonica na vyombo vingine ili kuvutia wateja.[1]

Master Jay
Joachim Kimario (Master Jay) ni muandaaji wa muziki nchini Tanzania Master Jay alizaliwa Tar. 8 Agosti mwaka 1973 akiwa mtoto pili katika familia ya marehemu Mzee Sylvan Kimario na mama yake Scholastica Kimario ambaye kwa sasa ni afisa wa UNDP nchini Lesotho ambapo dada yake Catherine Kimario yeye anaishi nchini Kossovo akiwa kama mfanyakazi wa Umoja wa Mataifa (UN) nchini humo. Master ambaye pia amewahi kupata tuzo ya Kili Music Awards mara mbili, mwaka 2004 na 2007. Master Jay ana uwezo mkubwa sana wa utengenezaji wa muziki. Anamiliki studio tatu tofauti, moja ya muziki wa Kwaya, moja ya Bongo Flava na nyingine ya muziki wa Dansi.

Pepe Kallé
Wasifu wake wa kimuziki ulianza na African Jazz, bendi ya Grand Pepe Kalle. Baadaye akawa mwimbaji kiongozi wa Lipua Lipua, ambapo aliimba sambamba na Nyboma Mwandido. Mwaka wa 1972, Pepe Kalle pamoja na Dilu Dilumona na Papy Tex, waliiacha bendi ya Lipua Lipua na kuunda bendi yao wenyewe iliyokuwa ikiitwa Empire Bakuba. Empire Bakuba ilichukua jina lake kutoka kabila ya kishujaa ya Kikongo, na kundi hili lilingiza ngoma na midundo ya muziki kutoka ndanindani, sauti ambazo zilikuwa zimetupiliwa mbali kwa muda mrefu na rumba maarufu. Bendi hii ilikuwa maarufu mara moja na pamoja na Zaiko Langa Langa wakawa bendi za vijana maarufu zaidi katika mji mkuu wa Kinshasa. Pamoja na vibao motomoto kama Dadou ya Pepe Kallé na Sango ya mawa ya Papy Tex, bendi hii daima ilishirikishwa kwenye chati ya muziki. Wao pia waliumba njia mpya ya kucheza au kusakata iliyojulikana kama kwassa kwassa.

Wagikuyu
Wakikuyu ni Wabantu wa kaskazini mashariki. Wanahusiana na makabila jirani: Wameru, Waembu, Wambeere na Wakamba ambao waliishi karibu na Mlima Kenya. Inaaminika kuwa, pamoja na makabila hayo, Wakikuyu walihama kutoka beseni la mto Kongo na kuweka makazi kadhaa na mwishowe kuishi karibu na Mlima Kenya katika tukio linalojulikana kama uenezi wa Wabantu[1].

Yakobo Kyushei Tomonaga
Yakobo Kyushei Tomonaga, O.P. (Kyudetsu, 1582 hivi - Nagasaki, 17 Agosti 1633) alikuwa padri kutoka Japani na mmojawapo kati ya Wakristo wa Kanisa Katoliki waliofia dini nchini humo.

Akon
Aliuane Badara Akon Thiam[1] (amezaliwa tar. 30 Aprili 1973[2][3]), anayefahamika zaidi kwa jina lake la kati ambalo analitumia kwa usanii; Akon ni chotara wa Msenegali na Mwamerika ambaye ni mwimbaji na mtunzi wa nyimbo za R & B, mtayarishaji wa rekodi, mfanyabiashara, na mhisani.

Kimoi
Kimoi ni lugha ya Kibantu nchini Jamhuri ya Kongo inayozungumzwa na Wamoi. Mwaka wa 2000 idadi ya wasemaji wa Kimoi imehesabiwa kuwa watu 3020. Kufuatana na uainishaji wa lugha za Kibantu wa Malcolm Guthrie Kimoi iko katika kundi la C40.

Akon
Hati za kisheria zilizotolewa na The Smoking Gun zinaonyesha jina la Akon kama Aliuane Damala Thiam na tarehe yake ya kuzaliwa kama 1973/04/30 [5] au 1973/04/16,[6] hata hivyo shirika la BBC linasema kuwa Akon alizaliwa tarehe 14 Oktoba 1981.

Katsushika Hokusai
Katsushika Hokusai (1760– 10 Mei 1849) alikuwa mchoraji mashuhuri nchini Japan. Aliishi wakati wa nasaba ya Edo. Alichora hasa picha za nchi na mazingira. Mfumo aliotumia hasa ilikuwa chapisho za picha nakhshi katika ubao. Mtindo wake hujulikana kama "ukiyo-e".

Fyodor Dostoyevski
Fyodor Mikhailovich Dostoyevski (Kirusi: Фёдор Миха́йлович Достое́вский) (11 Novemba 1821 (30 Oktoba ya Kalenda ya Juliasi) – 9 Februari 1881 (28 Januari ya kalenda ya kale) alikuwa mwandishi wa riwaya nchini Urusi.
Mara nyingi ametajwa kama mwandishi Mrusi muhimu zaidi. Kati ya riwaya zake zianzojulikana kimataifa ni "Kosa na adhabu" pamoja na "Ndugu Karamasov".

Waruhiu Itote
Waruhiu Itote (General China) (b. 1922; d. 30 Aprili 1993) alikuwa mmoja wa viongozi muhimu wa uasi wa Mau Mau wakiwa pamoja na Field Marshal Dedan Kimathi, Generali Stanley Mathenge na Field Marshal Musa Mwariama.
Itote alitiwa baloni na vikosi vya jeshi la Uingereza hapo 15 Januari 1954, lakini tofauti na Kimathi, hatimaye aliachiliwa huru.
Mwakani 1967 Itote alichapisha tawasifu yake, " 'Mau Mau' General" (East African Publishing House), na mwakani 1979 aliandika "Mau Mau in Action" (TransAfrica Books).
Alihudumu kama afisa wa juu wa huduma ya Kenya National Youth Service katika afisi zao kuu Ruaraka, Nairobi.
Itote alizaliwa katika kijiji cha Kaheti, taarafa ya Mukurwe-ini, Wilaya ya Nyeri hapo mwaka wa 1922.
Alikufa ugonjwa wa kiharusi hapo mwaka mwaka wa 1993 akiwa na umri wa miaka 71. Wakati wa kifo chake alikuwa akisimamia shamba, karibu na Ol Kalou.

Papa Wemba
Tangu mwaka 1977, Viva la Musica imeona kutoka kwa wanamuziki kwa kila miaka miwili au mitatu na kuibuka vipaji vingine vipya. Fafa de Molokai, Debs Debaba, Mfalme Kester Emeneya (1977-1982), Koffi Olomide, kama mwimbaji, (1978-1979), Djuna Djanana (1978-1981), Dindo Yogo (1979-1981), Maray-Maray (1980 -1984), Lidjo Kwempa (1982-2001), Reddy Amissi (1982-2001), Stino Mubi (1983-2001) ni kati ya sasa linajulikana wanamuziki wa Kongo ambao aliwahi wakati mmoja au mwingine katika Viva la Musica. Kuna hadithi ya kinshasa inayosema kuwa mwanafunzi wa chuo basi-aitwaye Antoine Koffi alikuwa mtunzi stadi hadi siku moja mwaka 1977 Papa Wemba kuwahimiza, "Ooh! l'homme idee "(Oh! wazo-jamaa!) hivyo tangu siku hiyo alimwita kijana mwimbaji-mtunzi Koffi Olomide - na jina likabaki ...

Wanjiru Kihoro
Wanjiru Kihoro (1953 - 12 Oktoba 2006) alikuwa mwandishi na mwanaharakati wa kike kutoka nchini Kenya. Alikuwa kati ya waanzilishaji wa chama cha Akina Mama wa Afrika (AMwA) na Kamati kwa uhuru wa wafungwa wa kisiasa wa Kenya iliyopinga kufungwa kwa Wakenya wakati wa serikali ya Daniel arap Moi

Njenga Karume
Karume alikuwa mwanasiasa biabia katika shirika la G.E.M.A ambalo lilikuwa chama cha kisiasa. Wakati Jomo Kenyatta bado alikuwa rais wa Kenya, mwaka wa 1976, Karume alijiunga na idadi ya wanasiasa wengine wakijumuisha Kihika Kimani na Paul Ngei na kuunda harakati ya "Change the Constitution Movement" kujaribu kubadilisha Katiba ya Kenya kama kwamba Makamu wa rais wa wakati huo Daniel arap Moi asingeweza kurithi urais kutokana na kifo cha Kenyatta. Harakati hii kwa ufupi ilitaka kumzuia rais asiye wa jamii ya Wakikuyu. Harakati hii haikudumu kwa muda mrefu. Mwanasheria Mkuu Charles Njonjo, mwenyewe pia na ndoto za urais, aliwashtaki Karume na viongozi wengine wa harakati hiyo na uhaini, kwani "walikuwa wamefikiria kifo cha rais ambaye bado alikuwa hai", dhana ambayo ilikuwa imekatazwa na sheria. Rais Kenyatta alishukisha mashtaka, lakini wakati huo huo aliinyamazisha harakati.

Tu Youyou
Tu Youyou (amezaliwa 30 Desemba, 1930) ni mwanakemia kutoka nchi ya Uchina. Anajulikana hasa kwa kugundua artemisinin iliyo ni dawa dhidi ya malaria. Mwaka wa 2015, pamoja na William Campbell na Satoshi Omura, alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.

Satoshi Omura
Satoshi Omura (amezaliwa 12 Julai, 1935) ni mwanakemia kutoka nchi ya Japani. Hasa aligundua dawa dhidi ya maradhi mbalimbali. Mwaka wa 2015, pamoja na William Campbell na Tu Youyou, alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Tiba.

Wagikuyu
Katika kisasili cha Wakikuyu, Mungu alimwumba binadamu, jina lake Gikuyu. Alimpeleka juu ya Mlima Kenya na kumwonyesha nchi. Alimwambia kuwa nchi yote kati ya milima minne; Milima Nyandarua, Milima Ngong', Mlima Kenya na Mlima Ol Donyo Sabuk, ni yake na vizazi vyake. Pia, alipatiwa maagizo kuwa atakapopata shida yoyote, amwite Mungu kwa kufanya sadaka chini ya mti wa mtini akitazama Mlima Kenya na Mungu angemsaidia[6]. Iliaminika kuwa Mungu alipowatembelea viumbe wake, aliishi katika Milima hiyo minne. Mojawapo ya sababu ya kuwepo na radi, ilikuwa kwamba Mungu alikuwa anahama kati ya makazi yake manne[6].

Orodha ya Waandishi katika nchi za Afrika
Abdullatif Abdalla Sayyid Aidarusi Joseph R. Alila Karen Blixen aka Isak Dinesen (1885-1962) Rocha Chimera Yusuf Dawood Anne Gathuo Mwangi Gicheru Moraa Gitaa Muyaka bin Haji al-Ghassany Elspeth Huxley (1907-1997) Francis Imbuga Billy Kahora Parselelo Kantai Petro Kareithi Jomo Kenyatta (1892? -1978) Leonard Kibera Bella McFarland Marjorie McGoye Charles Mangua Sam Mbure Mwana Kupona binti Msham Micere Mugo (1942 -) Henry Muoria Wahome Muthahi (-2003) Joseph Muthee Meja Mwangi (1948 -) Ahmad Nassir (Malenga wa Mvita) Hilary Ngweno Rebeka Njau (1930 -) Chacha Nyaigotti-Chacha (1952 -) Asenath Bole Odaga Atieno Odhiambo (1945 -) Margaret Ogola Grace Ogot (1930 -) Henry Ole Kulet (1946 -) Yvonne Adhiambo Owuor mshindi Caine Prize 2003 Mwangi Ruheni Wanda Simon (jina halisi Nichola Muraguri) Halejoetse Tsehlana MG Vassanji (1950 -) Ngugi wa Mirii (1951 -) Thiong'o wa Ngugi (1938 -) Koigi Wamwere (1949 -) Daniel Wabala Binyavanga Wainaina mshindi Caine Prize 2002 (1971 -) Ken Walibora Kyallo W. Wamitila (1966 - ), mshindi wa Tuzo Jomo Kenyatta (2001), (2005) na (2007) Gakaara Wanjau Omar Babu "Abu Marjan" - mshindi wa Pili wa tuzo la Jomo Kenyatta (Kiswahili Adult Fiction 2009) Elijah Kaberia (1983 - ) Mwenda Mbatiah Kithaka Wa Mberia Bitugi Matundura Stanley Gazemba Kinyanjui Kombani Jason Kap Kirwok John Kobia Timothy Kinoti M'ngaruthi

Pol Pot
Pol Pot alizaliwa 19 Mei 1925 – 15 aprili 1998, Saloth Sar alikuwa Cambodia mwanasiasa na mpinduzi ambaye aliongoza Khmer Rouge[1] kutoka 1963 hadi mwaka wa 1997. Kutoka 1963 hadi 1981, yeye aliwahi kuwa Katibu Mkuu wa Chama cha Kikomunisti ya Kampuchea.[2] Kama vile, akawa kiongozi wa Cambodia tarehe 17 aprili 1975, wakati majeshi yake alitekwa Phnom Penh. Kutoka 1976 na 1979, yeye pia aliwahi kuwa Waziri Mkuu wa Kidemokrasia Kampuchea (30 Waziri Mkuu wa Cambodia).

Kenya
Katika mwaka wa 1984, uvumbuzi uliofanywa na mtafiti maarufu Richard Leakey na Kamoya Kimeu huko Ziwa Turkana ulikuwa wa mifupa ya mvulana iliyohusishwa na Homo erectus wa miaka milioni 1.6 iliyopita. Utafiti wa awali wa viumbe hawa unahusishwa na Mary Leakey na Louis Leakey, ambao ndio waliofanya uchunguzi wa mwanzo wa kiakiolojia huko Olorgesailie na Hyrax Hill. Baadaye utafiti wa Olorgesailie uliendelezwa na Glynn Isaac.

Emeka Ojukwu
Chukwuemeka Odumegwu Ojukwu (* 4 Novemba 1933 Zungeru (Nigeria) ni mwanasiasa wa Nigeria aliyekuwa mwanajeshi na rais wa jamhuri ya Biafra iliyojitenga na Nigeria 1967 - 1970.

Yaa Asantewaa
Yaa Asantetwaa alizaliwa mnamo 1840 katika mji wa Besease, wakati ule kitovu cha ufalme mdogo ndani ya milki ya Ashanti. Kakaye Afrane Panin aliendelea kuwa Ejisuhene (mtawala) wa Ejisu. Yaa Asantetwaa aliishi maisha ya mkulima akaolewaa akamzaa binti mmoja.[2]

Kimahou
Kimahou ni lugha ya Kiniger-Kongo nchini Cote d'Ivoire inayozungumzwa na Wamahou. Mwaka wa 1993 idadi ya wasemaji wa Kimahou imehesabiwa kuwa watu 169,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimahou iko katika kundi la Kimande.

Kimotu
Kimotu ni lugha ya Kiaustronesia nchini Papua Guinea Mpya inayozungumzwa na Wamotu. Mwaka wa 2008 idadi ya wasemaji wa Kimotu imehesabiwa kuwa watu 39,000. Kufuatana na uainishaji wa lugha kwa ndani zaidi, Kimotu iko katika kundi la Kioseaniki.

Ufalme wa Buyeo
Buyeo (부여, Karne ya 2 KK - 494) au Puyŏ (Tamka pujʌ), Fuyu kwa Kichina, ulikuwa ufalme wa kale wa Korea uliopo kwenye Manchuria ya leo kaskazini mwa nchi ya Korea Kaskazini, kunako karne ya 2 KK hadi 494. Mabadiki yake yaka-fyonzwa na ufalme wa jirani na ndugu zao Goguryeo mnamo 494. Wote Goguryeo na Baekje, ni Falme Tatu za Korea, wote wawili wanajihesabu kama warithi wa taifa.

Kamoya Kimeu
Orodha ya fossila sites (na zilizounganishwa directory) Orodha ya hominina (hominid) fossils (na picha)

Neema William Mgaya
Hon. Neema William Mgaya (amezaliwa tarehe 23 Disemba 1980) ni mwanasiasa Mtanzania na mwanachama wa chama cha kisiasa cha Chama cha Mapinduzi (CCM). Amechaguliwa kuwa mbunge wa Viti maalum kwa miaka 2015 – 2020.

Tièmoué Bakayoko
Tiemoue Bakayoko (alizaliwa 17 Agosti 1994) ni mchezaji wa soka wa Ufaransa ambaye anacheza Chelsea na timu ya taifa ya Ufaransa. Yeye anacheza kama kiungo wa kujihami kutokana na uwezo wake wa kuvunja kucheza, lakini inaonekana kuwa na uwezo wa pande zote, pamoja na kuwa na nguvu za kimwili na michezo, na meneja wa Ufaransa Didier Deschamps kumchagua kama "kiungo kamili."

Tony Jaa
Tatchakorn Yeeramu (maarufu zaidi duniani kama Tony Jaa na nchini Thailand kama Jaa Phanom; alizaliwa 5 Februari 1976) ni msanii wa karate wa Thailand, mwigizaji, mtendaji wa choreographer, mchezaji, mkurugenzi, na mtawala wa Buddha.

Lameck Ditto
Mwimbaji wa muziki wa Bongo Flava Dotto Bernad Bwakeya a.k.a Lameck Ditto aliye ibuliwa na Rapa mkongwe Afande Sele
mwaka 2003 katika tamasha la kuibua vijana wadogo wenye vipaji lilioandaliwa na kituo cha Redio Ukweli kilichokuwa na makazi yake mkoani morogoro nchini
tanzania.
Kipindi hicho akiitwa Dogo Ditto alishirikishwa kwenye nyimbo zote za albam ya pili ya Afande Sele Darubini Kali ukiwemo wimbo huo wa Darubini Kali pia baadae mwaka 2004 Lameck Ditto alimshirikisha Afande Sele katika wimbo wake wa kwanza kurekodi kama msanii anayejitegemea wa Dunia ina mambo uliofanikiwa kukamata chati katika ukanda wa Afrika Mashariki Lameck Ditto au Dogo ditto kwa kipindi hicho mwaka 2005 alishiriki kuasisi kundi la Watupori akiwa na Afande Sele na Mc Koba baada ya kundi la Ghetto Boys kuvunjika.
Watupori kundi lilokuwa na maskani yake mkoani Morogoro walifanikiwa kutamba na nyimbo kama Usinichukie, Nafsi ya mtu na Sana Tu ambazo zilitamba na kukamata chati za juu. Watupori haikudumu sana baada ya mikwaruzano ya hapa na pale ambayo inasemekana ilichangiwa na Ditto kutakiwa Bongo Record ya P Funk ambae alikuwa tayari kumpatia mkataba wa kurekodi albam ya peke yake nje ya Watupori Lameck Ditto akifuatana na Mc Koba waliachana na Afande sele na kuungana Wakarekodi Albam yao ya kwanza katika Studio za Bongo records walifanikiwa kutoa wimbo mmoja tu wa Ulibisha Hodi ambao nao ulifanya vyema kabla ya wote kujiunga katika kundi la La Familia lililokuwa likiongozwa na Chid Benz ambalo pia liliundwa na Kassim Mganga, Tunda Man, O Ten, Chiku Ketto na Mc Koba hapo ndipo Rasmi akaanza kutumia jina la Lameck Ditto. Akiwa La familia alishirikishwa katika nyimbo kama Ngoma Itambae (Dar es salaam Stand Up na Muda Umefika ft Chiku Keto baadae mwaka 2008 Ditto akajiunga na Taasisi ya kukuza na kulea vijana wenye vipaji ya Tanzania House Of Talent THT ili kujiongezea ujuzi katika fani hii ambapo alifanikiwa kutoa nyimbo kama Wapo Tushukuru kwa yote na Niamini

Kabaka
Kintu Kato, mwisho wa karne ya 14 BK Chwa I, mwanzo wa karne ya 15 Kimera, takriban 1420 - takriban 1447 Ttembo, takr. 1447 - takr. 1474 Kiggala, takr. 1474 - takr. 1501 Kiyimba, takr. 1501 - takr. 1501 Kayima, takr. 1528 - takr. 1528 Nakibinge, takr. 1555 - takr. 1582 Mulondo, takr. 1582- mwisho wa karne ya 16 Jjemba, mwisho wa karne ya 16 Ssuuna I, mwanzo wa karne ya 17 - takr. 1609 Ssekamanya, takr. 1609 - sehemu ya kwanza ya karne ya 17 Kimbugwe, sehemu ya kwanza ya karne ya 17 Kateregga, takr. 1636 - takr. 1663 Mutebi I, Jjuuko, na Kayemba takr. 1663 - takr. 1690 Tebandeke na Ndawula, takr. 1690 - takr. 1717 Kagulu, Kikulwe na Mawanda. takr. 1717 - takr. 1744 Mwanga, Namugala, na Kyabaggu, takr. 1744 - takr. 1771 Jjunju na Ssemakokiro, takr. 1771 - 1797 Ssemakokiro (pekee yake), takr. 1797 - 1814 Kamanya, 1814 - 1836 Suna II, 1836 - 1856 Mutesa I, 1856 - 1884 Mwanga II, 1884 - 1888 Kiwewa Mutebi II, 1888 - alijiita kabaka bila kukubaliwa na wote wakati wa Mwanga II kukaa nje Kalema. 1888 - 1889 - alijiita kabaka bila kukubaliwa na wote wakati wa Mwanga II kukaa nje Mwanga II (mara ya pili) 1889 - 1897 – aliporudi kutoka nje baada ya kuuawa kwa Kiweewa Mutebi na Kalema na wafuasi wake Daudi Cwa II, 1897 - 1939 Mutesa II, 1939 - 1969 Miaka bila Kabaka 1969 - 1993 Muwenda Mutebi II, 1993 – Kabaka aliyeko

Instruction: Given a question, retrieve Wikipedia passages that answer the question.