Question: Je, nani mwanzilishi wa tuzo ya Pulitzer ?

Tuzo ya Pulitzer
Tuzo ya Pulitzer ni tuzo iliyoanzishwa na Joseph Pulitzer katika hati ya wasia yake. Tangu mwaka wa 1917 imetolewa kila mwaka na Chuo Kikuu cha Columbia katika mji wa New York kwa ajili ya maandishi hodari yanayoendeleza uandikaji habari na fasihi ya Marekani kwa jumla.

Joseph Pulitzer
Joseph Pulitzer (10 Aprili 1847 – 29 Oktoba 1911) alikuwa mhariri wa magazeti kutoka nchi ya Marekani; lakini alizaliwa nchi ya Hungaria. Alinunua magazeti mbalimbali na kusimamia uhariri wao. Katika hati ya wasia yake alisaidia kuanzisha Idara ya Uandikaji Habari ndani ya Chuo Kikuu cha Columbia iliyofunguliwa mwaka wa 1912. Tangu 1917, chuo hicho kimetoa Tuzo ya Pulitzer kwa ajili ya maandishi hodari.

Anne Tyler
Anne Phyllis Tyler (amezaliwa 25 Oktoba 1941) ni mwandishi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1989, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "Breathing Lessons".

John Michael Kosterlitz
John Michael Kosterlitz (amezaliwa 1942) ni mwanafizikia kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 2016, pamoja na David James Thouless na Frederick Duncan Michael Haldane, alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia. Alipewa tuzo kwa utafiti wa kinadharia katika maelezo ya tabia za mata katika hali karibu na sifuri halisi (ing. "for theoretical discoveries of topological phase transitions and topological phases of matter")[1][2][3] .

Tuzo ya Pulitzer ya Historia
Kuanzia 1980, wagombea watatu wa mwisho walikuwa hutangazwa, yaani mshindi mkuu pamoja na mshindi wa pili na wa tatu.

James Truslow Adams
James Truslow Adams (18 Oktoba 1878 – 18 Mei 1949) alikuwa mwanahistoria kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1922, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Historia kwa kitabu chake "The Founding of New England".

Leonora Speyer
Leonora Speyer (7 Novemba 1872 – 10 Februari 1956) alikuwa mpiga violini na mshairi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1927 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Charles Warren (mwandishi)
Charles Warren (1868 – 16 Agosti 1954) alikuwa mwanasheria na mwanahistoria kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1923, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Historia kwa kitabu chake "The Supreme Court in United States History".

Jesse Lynch Williams
Jesse Lynch Williams (17 Agosti 1871 – 14 Septemba 1929) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1918, alikuwa mtu wa kwanza kupokea Tuzo ya Pulitzer ya Tamthiliya kwa tamthiliya yake "Why Marry?".

Frances Goodrich
Frances Goodrich (21 Desemba 1890 – 29 Januari 1984) alikuwa mwandishi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1956, pamoja na mume wake Albert Hackett, Goodrich alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Tamthiliya kwa tamthiliya yao "The Diary of Anne Frank".

Marc Connelly
Marcus Cook Connelly (13 Desemba 1890 – 21 Desemba 1980) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1930, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Tamthiliya kwa tamthiliya yake "The Green Pastures".

Anne Sexton
Anne Sexton (9 Novemba 1928 – 4 Oktoba 1974) alikuwa mshairi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1967 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Tuzo ya Pulitzer
Kuna aina mbalimbali za Tuzo ya Pulitzer:

W. D. Snodgrass
William De Witt Snodgrass (5 Januari 1926 – 13 Januari 2009) alikuwa mshairi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1960 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Rita Dove
Rita Frances Dove (amezaliwa 28 Agosti 1952) ni mshairi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1987 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Arthur Miller
Arthur Asher Miller (17 Oktoba 1915 – 10 Februari 2005) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1949, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Tamthiliya kwa tamthiliya yake "Death of a Salesman".

Tuzo ya Pulitzer ya Wasifu
Kuanzia 1980, wagombea watatu wa mwisho walikuwa hutangazwa, yaani mshindi mkuu pamoja na mshindi wa pili na wa tatu.

Vernon Louis Parrington
Vernon Louis Parrington (3 Agosti 1871 – 16 Juni 1929) alikuwa mwanahistoria kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1928, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Historia kwa kitabu chake "Main Currents in American Thought".

Michael Cunningham
Michael Cunningham (amezaliwa 6 Novemba 1952) ni mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1999, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "The Hours".

William Saroyan
William Saroyan (31 Agosti 1908 – 18 Mei 1981) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Aliandika hasa mikusanyiko ya hadithi, tamthiliya na riwaya. Mwaka wa 1940 aliteuliwa kuwa mshindi wa Tuzo ya Pulitzer ya Tamthiliya kwa ajili ya tamthiliya yake “Wakati wa Maisha Yako” (kwa Kiingereza: "The Time of Your Life"). Lakini alikataa kupokea tuzo hiyo.

Mona Van Duyn
Mona Jane Van Duyn (9 Mei 1921 – 2 Desemba 2004) alikuwa mshairi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1991 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Charles McLean Andrews
Charles McLean Andrews (22 Februari 1863 – 9 Septemba 1943) alikuwa mwanahistoria kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1935, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Historia kwa kitabu chake "The Colonial Period of American History".

Anthony Hecht
Anthony Evan Hecht (16 Januari 1923 – 20 Oktoba 2004) alikuwa mshairi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1968 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Joseph Pulitzer
Jamii:Waliozaliwa 1847 Jamii:Waliofariki 1911 Jamii:Waandishi wa Marekani *

Sara Teasdale
Sara Teasdale (8 Agosti 1884 – 29 Januari 1933) alikuwa mshairi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa Sarah Trevor Teasdale; baada ya kufunga ndoa mwaka wa 1914 akatumia jina lake kama Sara Teasdale Filsinger. Mwaka wa 1918 alipokea tuzo maalumu ya Pulitzer kwa ajili ya mashairi yake.

Duke Ellington
Duke Ellington (29 Aprili 1899 – 24 Mei 1974) alikuwa mwanamuziki wa Marekani. Jina lake la kuzaliwa ni Edward Kennedy Ellington. Alikuwa anapiga muziki wa Jazz. Mwaka wa 1999 alituzwa tuzo maalumu ya Tuzo ya Pulitzer ya Muziki kwa kazi ya maisha yake, yaani baada ya kifo chake.

William S. Merwin
William Stanley Merwin (amezaliwa 30 Septemba 1927) ni mshairi kutoka nchi ya Marekani. Alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi mara mbili: 1971 na 2009.

John Gould Fletcher
John Gould Fletcher (3 Januari 1886 – 10 Mei 1950) alikuwa mwandishi na mhakiki wa uchoraji kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1939 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Alice Walker
Alice Malsenior Walker (amezaliwa 9 Februari 1944) ni mwandishi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Aliandika hasa riwaya na mashairi yanayoonyesha hali ya Wamarekani-Waafrika. Anajulikana hasa kwa riwaya yake “Rangi ya Zambarau” (kwa Kiingereza: "The Color Purple") iliyotolewa 1982. Mwaka wa 1983 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa ajili ya riwaya hiyo.

John Kennedy Toole
Kumbe, mwaka wa 1981, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "A Confederacy of Dunces", iliyotolewa baada ya kifo chake tu.

Thelonious Monk
Thelonious Monk (10 Oktoba 1917 – 17 Februari 1982) alikuwa mwanamuziki wa Marekani. Alikuwa anapiga muziki ya jazz. Mwaka wa 2006 alituzwa tuzo maalumu ya Tuzo ya Pulitzer ya Muziki kwa kazi ya maisha yake, yaani baada ya kifo chake.

Carl Van Doren
Carl Clinton Van Doren (10 Septemba 1885 – 18 Julai 1950) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1939, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Wasifu kwa wasifu yake ya Benjamin Franklin.

Paul Muldoon
Paul Muldoon (amezaliwa 20 Juni 1951) ni mshairi kutoka nchi ya Ueire. Alihamia nchi ya Marekani mwaka wa 1987. Mwaka wa 2003 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Albert Schweitzer
Albert Schweitzer (14 Januari 1875 – 4 Septemba 1965) alikuwa mwanateolojia, mwanafalsafa, mwanamuziki na daktari kutoka eneo la Alsatia, ambalo lilikuwa sehemu ya Ujerumani kabla ya Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia, lakini la Ufaransa baadaye. Mwaka wa 1952 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobeli ya Amani kwa ajili ya falsafa yake. Hasa anajulikana kwa kuanzisha na kuongoza kituo cha kimisionari na hospitali eneo la Lambarene nchini Gabon.

Conrad Aiken
Conrad Potter Aiken (5 Agosti 1889 – 17 Agosti 1973) alikuwa mwandishi wa mashairi, hadithi fupi na riwaya kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1930, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Robert Lowell
Robert Traill Spence Lowell IV (1 Machi 1917 – 12 Septemba 1977) alikuwa mshairi kutoka nchi ya Marekani. Alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi mara mbili: 1947 na 1974.

Norman Mailer
Norman Kingsley Mailer (31 Januari 1923 – 10 Novemba 2007) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1980, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "The Executioner's Song". Pia, kitabu chake "Armies of the Night" kilimpatia Tuzo ya Pulitzer kwa jumla isiyo bunilizi.

Michael Shaara
Michael Shaara (23 Juni 1928 – 5 Mei 1988) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1975, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "The Killer Angels".

Michael Pupin
Michael Idvorsky Pupin (4 Oktoba 1858 – 12 Machi 1935) alikuwa mwanafizikia kutoka nchi ya Marekani. Hasa alichunguza na kuboresha mawasiliano ya simu. Mwaka wa 1924, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Wasifu kwa tawasifu yake "From Immigrant to Inventor" ("Kwanza Mhamiaji, halafu Mvumbuzi").

Mark Strand
Mark Strand (11 Aprili 1934 – 29 Novemba 2014) alikuwa mshairi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1999 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Oliver La Farge
Oliver Hazard Perry La Farge (19 Desemba 1901 – 2 Agosti 1963) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1930, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "Laughing Boy".

Leonard Bacon (mshairi)
Leonard Bacon (26 Mei 1887 – 1 Januari 1954) alikuwa mshairi na mtafsiri kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1941 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Van Wyck Brooks
Van Wyck Brooks (16 Februari 1886 – 2 Mei 1963) alikuwa mwanahistoria kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1937, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Historia kwa kitabu chake "The Flowering of New England, 1815-1865".

Edward P. Jones
Edward Paul Jones (amezaliwa 5 Oktoba 1950) ni mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 2004, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "The Known World".

Booth Tarkington
Newton Booth Tarkington (29 Julai 1869 – 19 Mei 1946) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Alituzwa Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi mara mbili: mwaka wa 1919 kwa riwaya yake "The Magnificent Ambersons", na mwaka wa 1922 kwa riwaya yake "Alice Adams".

Robert Olen Butler
Robert Olen Butler (amezaliwa 20 Januari 1945) ni mwandishi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1993, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "A Good Scent from a Strange Mountain".

Henry S. Taylor
Henry Splawn Taylor (amezaliwa 21 Juni 1942) ni mshairi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1986 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Jean Jules Jusserand
Jean Adrien Antoine Jules Jusserand (18 Februari 1855 – 18 Julai 1932) alikuwa mwanasiasa na mwanahistoria kutoka nchi ya Ufaransa. Wakati wa Vita_Kuu_ya_Kwanza_ya_Dunia alikuwa balozi wa Ufaransa nchini Marekani. Mwaka wa 1917, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Historia kwa kitabu chake "With Americans of Past and Present Days".

Carol Shields
Carol Ann Shields (2 Juni 1935 – 16 Julai 2003) alikuwa mwandishi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1995, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "The Stone Diaries".

Philip Levine (mshairi)
Philip Levine (10 Januari 1928 – 14 Februari 2015) alikuwa mshairi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1995 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Elwyn Brooks White
Elwyn Brooks White (11 Julai 1899 – 1 Oktoba 1985) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Hasa aliandika insha kwa gazeti la "The New Yorker". Mwaka wa 1978, alipokea Tuzo ya Pulitzer kwa miandiko yake kwa jumla.

Albert Hackett
Albert Maurice Hackett (16 Februari 1900 – 16 Machi 1995) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1956, pamoja na mke wake Frances Goodrich, Hackett alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Tamthiliya kwa tamthiliya yao "The Diary of Anne Frank".

Jackson Bate
Walter Jackson Bate (23 Mei 1918 – 26 Julai 1999) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Wasifu mara mbili, kwanza 1964 kwa wasifu wake wa John Keats, halafu tena 1978 kwa wasifu wake wa Samuel Johnson.

Tuzo ya Nobel
1954 – Max Born na Walther Bothe (Fizikia), Linus Pauling (Kemia), John Enders, Frederick Robbins na Thomas Weller (Tiba), Ernest Hemingway (Fasihi), Ofisi ya Kamishna wa Umoja wa Mataifa kwa Wakimbizi (Amani);

John Cheever
John Cheever (27 Mei 1912 – 18 Juni 1982) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Hasa aliandika riwaya na hadithi fupi. Mwaka wa 1979, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa mkusanyiko wake wa hadithi fupi "The Stories of John Cheever" ("Hadithi Fupi za John Cheever").

John P. Marquand
John Phillips Marquand (10 Novemba 1893 – 16 Julai 1960) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1938 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "The Late George Apley".

Tuzo ya Nobel
Tuzo ya Nobel ni tuzo ya fedha kwa ajili ya mafanikio ya pekee katika fani mbalimbali. Ilianzishwa na Alfred Nobel.

Frederick Jackson Turner
Frederick Jackson Turner (14 Novemba 1861 – 14 Machi 1932) alikuwa mwanahistoria kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1933, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Historia kwa kitabu chake "The Significance of Sections in American History".

Allan Nevins
Alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Wasifu mara mbili, kwanza mwaka wa 1933 kwa wasifu yake ya Grover Cleveland, tena mwaka 1937 kwa wasifu yake ya Hamilton Fish.

Owen Davis
Owen Gould Davis Sr. (29 Januari 1874 – 14 Oktoba 1956) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1923, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Tamthiliya kwa tamthiliya yake "Icebound".

Allen Drury
Allen Stuart Drury (2 Septemba 1918 – 2 Septemba 1998) alikuwa mwandishi wa habari kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1960 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa ajili ya riwaya yake ya kwanza “Shauri ukakubali” (kwa Kiingereza: "Advise and Consent").

William Carlos Williams
William Carlos Williams (17 Septemba 1883 – 4 Machi 1963) alikuwa mwandishi na mshairi kutoka nchi ya Marekani. Pamoja na kufanya kazi kama daktari, aliandika mashairi, insha za historia na riwaya fupi. Mwaka wa 1963 wakati alipokuwa ameshafariki aliteuliwa kuwa mshindi wa Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi kwa ajili ya mkusanyiko wake “Picha za Brueghel, na Mashairi Mengine” (kwa Kiingereza: "Pictures from Brueghel, and Other Poems") iliyotolewa mwaka wa 1962.

James Reston
James Barrett Reston (3 Novemba 1909 – 6 Desemba 1995) alikuwa mwandishi wa habari kutoka nchi ya Marekani. Alizaliwa Uskoti. Mwaka wa 1945 na tena 1957, alipokea Tuzo ya Pulitzer kwa insha zake katika gazeti la "New York Times".

Carolyn Kizer
Carolyn Ashley Kizer (10 Desemba 1925 – 9 Oktoba 2014) alikuwa mshairi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1985 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Robert Hillyer
Robert Silliman Hillyer (3 Juni 1895 – 24 Desemba 1961) alikuwa mshairi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1934 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

James Michener
James Albert Michener (3 Februari 1907 – 16 Oktoba 1997) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Aliandika hasa riwaya zinazoeleza historia ya nchi au eneo la dunia. Mwaka wa 1948 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa ajili ya mkusanyiko wake “Hadithi za Pasifiki ya Kusini” (kwa Kiingereza: "Tales of the South Pacific") iliyoandikwa mwaka wa 1947.

Robert P. T. Coffin
Robert Peter Tristram Coffin (18 Machi 1892 – 20 Januari 1955) alikuwa mwandishi na profesa kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1936 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Robert Penn Warren
Robert Penn Warren (24 Aprili 1905 – 15 Septemba 1989) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Hasa aliandika riwaya na mashairi. Mwaka wa 1947, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "All the King's Men" ("Wanaume wote wa Mfalme"). Kwa mashairi yake, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi mara mbili, miaka ya 1958 na 1979.

James Merrill
James Ingram Merrill (3 Machi 1926 – 6 Februari 1995) alikuwa mshairi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1977 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Richard Russo
Richard Russo (amezaliwa 15 Julai 1949) ni mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 2002, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "Empire Falls".

Conrad Michael Richter
Conrad Michael Richter (13 Oktoba 1890 – 30 Oktoba 1968) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Hasa aliandika hadithi fupi na riwaya kuhusu historia ya Marekani. Mwaka wa 1951, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "The Town" ("Mji").

Alex Haley
Alex Palmer Haley (11 Agosti 1921 – 10 Februari 1992) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Hasa anajulikana kwa riwaya yake "Roots" ("Mizizi") inayosimulia historia ya vizazi vya Waafrika waliofungwa utumwani na kupelekwa Marekani. Mwaka wa 1977, alipokea tuzo maalumu ya Pulitzer upande wa bunilizi.

James Gould Cozzens
James Gould Cozzens (19 Agosti 1903 – 9 Agosti 1978) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1949, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "Guard of Honor" ("Gwaride la Heshima").

Thomas Sigismund Stribling
Thomas Sigismund “T.S.” Stribling (4 Machi 1881 – 8 Julai 1965) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1933 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "The Store".

David Politzer
Hugh David Politzer (amezaliwa 31 Agosti, 1949) ni mwanafizikia kutoka nchi ya Marekani. Hasa amechunguza nadharia ya kwanta. Mwaka wa 2004, pamoja na David Gross na Frank Wilczek, alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fizikia.

Carl Sandburg
Carl Sandburg (6 Januari 1878 – 22 Julai 1967) alikuwa mwandishi na mwanahistoria kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1919, alipokea tuzo maalumu ya Pulitzer kwa mashairi yake. Mwaka wa 1940, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Historia kwa wasifu yake ya Rais Abraham Lincoln.

Vermont Royster
Vermont Connecticut Royster (30 Aprili 1914 – 22 Julai 1996) alikuwa mwandishi wa habari kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1953 na tena 1984, alipokea Tuzo ya Pulitzer kwa miandiko yake katika gazeti la "Wall Street Journal".

Ted Kooser
Ted Kooser (amezaliwa 25 Aprili 1939) ni mshairi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 2005 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Edna Ferber
Edna Ferber (15 Agosti 1885 – 16 Aprili 1968) alikuwa mwandishi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1925, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "So Big".

Ralph Barton Perry
Ralph Barton Perry (3 Julai 1876 – 22 Januari 1957) alikuwa mwanafalsafa na mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1936, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Wasifu kwa wasifu yake ya William James.

William Rose Benét
William Rose Benét (2 Februari 1886 – 4 Mei 1950) alikuwa mshairi na mhariri kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1942 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

George Oppen
George Oppen (24 Aprili 1908 – 7 Julai 1984) alikuwa mshairi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1969 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Charles Simic
Charles Simic (amezaliwa 9 Mei 1938) ni mshairi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1990 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

William Meredith
William Morris Meredith Jr. (9 Januari 1919 – 30 Mei 2007) alikuwa mshairi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1988 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Amy Lowell
Amy Lawrence Lowell (9 Februari 1874 – 12 Mei 1925) alikuwa mshairi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1926 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi, yaani baada ya kifo chake tu.

Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi
Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi ni aina moja ya Tuzo za Pulitzer ambazo hutolewa kila mwaka nchini Marekani. Ilitolewa kuanzia 1922 lakini kulikuwa na tuzo maalumu kabla ya hapo.

John F. Kennedy
Mwaka wa 1957 Kennedy alituzwa Tuzo ya Pulitzer ya Wasifu kwa ajili ya wasifu ya wabunge wanane wa Senati ya Marekani; kitabu kiliitwa Profiles in Courage.

Viet Thanh Nguyen
Viet Thanh Nguyen (amezaliwa 13 Machi 1971) ni mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 2016, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "The Sympathizer".

Tuzo ya Pulitzer ya Historia
Tuzo ya Pulitzer ya Historia ni aina moja ya Tuzo za Pulitzer ambazo hutolewa kila mwaka nchini Marekani. Ni miongoni mwa aina za asili zilizotolewa kuanzia 1917, na imetolewa kumheshimu mwandishi au mwanahistoria Mwarekani aliyeandika kitabu kuhusu historia ya Merkani katika mwaka uliopita.

Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi
Kuanzia 1980, wagombea watatu wa mwisho walikuwa hutangazwa, yaani mshindi mkuu pamoja na mshindi wa pili na wa tatu.

Donna Tartt
Donna Tartt (amezaliwa 23 Desemba 1963) ni mwandishi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 2014, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "The Goldfinch".

Richard Eberhart
Richard Ghormley Eberhart (5 Aprili 1904 – 9 Juni 2005) alikuwa mshairi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1966 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Richard Wilbur
Richard Purdy Wilbur (amezaliwa 1 Machi 1921) ni mshairi kutoka nchi ya Marekani. Alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi mara mbili: 1957 na 1989.

W. H. Auden
Wystan Hugh Auden (21 Februari 1907 – 29 Septemba 1973) alikuwa mshairi kutoka nchi ya Uingereza. Mwaka wa 1939 akahamia Marekani na kupata uraia wa Marekani 1946. Mwaka wa 1948 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Robert Frost
Robert Frost (26 Machi 1874 – 29 Januari 1963) alikuwa mshairi kutoka nchi ya Marekani. Alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi mara nne: 1924, 1931, 1937, na 1943.

Alan Dugan
Alan Dugan (12 Februari 1923 – 3 Septemba 2003) alikuwa mshairi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1962 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Tuzo ya Nobel
1952 – Felix Bloch na Edward Purcell (Fizikia), A.J.P. Martin na R.L.M. Synge (Kemia), Selman Waksman (Tiba), Francois Mauriac (Fasihi), Albert Schweitzer (Amani);

Albert Beveridge
Albert Jeremiah Beveridge (6 Oktoba 1862 – 27 Aprili 1927) alikuwa mwanasiasa na mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1920, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Wasifu kwa wasifu yake ya John Marshall.

William Inge
William Motter Inge (3 Mei 1913 – 10 Juni 1973) alikuwa mwandishi wa michezo ya kuigiza kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1954 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Pulitzer ya Tamthiliya kwa ajili ya tamthiliya yake iitwayo kwa Kiingereza "Picnic".

Phyllis McGinley
Phyllis McGinley (21 Machi 1905 – 22 Februari 1978) alikuwa mshairi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1961 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Lisel Mueller
Lisel Mueller (amezaliwa 8 Februari 1924) ni mshairi wa kike kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1997 alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Ushairi.

Philip Roth
Philip Roth (amezaliwa 19 Machi 1933) ni mwandishi kutoka nchi ya Marekani. Mwaka wa 1998, alipokea Tuzo ya Pulitzer ya Bunilizi kwa riwaya yake "American Pastoral".

Instruction: Given a question, retrieve Wikipedia passages that answer the question.


Question: Nani mwanzilishi wa Shirika kwa Ukoloni wa Kijerumani?

Afrika ya Mashariki ya Kijerumani
Koloni hili lilianzishwa na mfanyabiashara Mjerumani Karl Peters mwaka 1885 kwa niaba ya "Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki".

Shirika kwa Ukoloni wa Kijerumani
Shirika lilianzishwa tarehe 28 Machi 1884 na Karl Peters na Wajerumani wengine waliotaka Ujerumani kuingia kati ya mataifa yenye koloni. Shabaha ya shirika ilikuwa kuanzisha makoloni ya Kijerumani katika maeneo nje ya Ujerumani.

Posta ya Kijerumani Lamu
Mradi wa kikoloni wa Kijerumani katika Witu ulianzishwa na Clement Denhardt na ndiye aliyeanzisha pia posta Kam kisiwani.

Karl Peters
Peters alisikitika kuwa Ujerumani haikuwa na koloni hadi wakati ule. Aliamini kwamba koloni huongeza utajiri na enzi ya nchi yenye koloni jinsi ilivyoonekana katika mfano wa utawala wa Kiingereza juu ya India. Alitaka kuwapatia Wajerumani nafasi waliyostahili machoni pake kati ya mataifa ya Ulaya.

Shirikisho la Mataifa
Halafu koloni za Ujerumani hazikukabidhiwa tu kwa Uingereza (Tanganyika, sehemu za Kamerun na Togo), Ufaransa (sehemu kubwa za Kamerun na Togo), Ubelgiji (Rwanda, Burundi) na Afrika Kusini (Namibia) hivi lakini kama maeneo ya kukabidhiwa chini ya uangalizi wa Shirikisho la Mataifa. Utaratibu huu ulikuwa muhimu baadaye wakati wa uhuru. Namibia ilikuwa sehemu ya Afrika Kusini chini ya sheria za nchi ile lakini jumuiya ya kimataifa haikukubali kwa sababu Namibia ilikuwa kati ya maeneo ya kukabidhiwa - mwishoni Afrika Kusini iliiacha Namibia iwe huru mwaka 1990 miaka 44 baada ya mwisho wa shirikisho lenyewe.

Afrika ya Kusini-Magharibi
Koloni la awali la Ujerumani lilivamiwa na Uingereza na Afrika Kusini wakati wa Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia na pamoja na makoloni mengine ya Ujerumani liliwekwa chini ya mamlaka ya Shirikisho la Mataifa.

Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki
Mwanzoni Peters alikataliwa na serikali ya chansella Bismarck ambaye hakuona faida ya kuunda koloni akaogopa hasara. Lakini Peters aliitisha serikali ya kwamba angeweza kuuza maeneo yale kwa mfalme Leopold II wa Ubelgiji aliyejenga wakati uleule koloni yake katika Kongo. Hapa Bismarck aliogopa wanasiasa katika bunge waliowahi kudai koloni za Ujerumani eti wangesema kwa nini mtu mwema anayetaka kutupatia koloni amedharauliwa na sasa wageni wa Ubelgiji wamepata faida. Hivyo Peters alipewa hati ya ulinzi kutoka serikali ya Berlin iliyosema ya kwamba maeneo yote yaliyotajwa katika mikataba yako chini ya ulinzi wa serikali ya Ujerumani.
Baada ya kupokea hati ya serikali Peters na wenzake waliunda Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki na kuhamisha haki za Shirika chini ya sheria ya Ujerumani kwa Kampuni.

Boma la Kale, Dar es Salaam
Utawala wa Kampuni ya Kijerumani uliporomoka katika vita ya Abushiri na sasa serikali ya Berlin iliingia kati na kuchukua utawala moja kwa moja mikononi mwake. Makao makuu yalihamishwa kutoka Bagamoyo pasipo bandari kwa meli kubwa kwenda Dar es Salaam penye bandari nzuri. Boma la Kale liliendelea kutumiwa kama kituo cha forodha na baadaye kama gereza lenye wafungwa Waafrika hadi 200.[3]

Ukoloni wa Ujerumani
Makoloni ya Ujerumani yalifutwa rasmi katika Mkataba wa Versailles baada ya kushindwa kwa Ujerumani katika vita. Maeneo yote yalikabidhiwa kama maeneo ya kudhaminiwa chini ya usimamizi wa Shirikisho la Mataifa kwa nchi washindi yaani Uingereza, Ufaransa, Ubelgiji, Afrika Kusini, Australia, Japani na Marekani.

Kampuni ya Kifalme ya Kiingereza kwa Afrika ya Mashariki
Sasa Waingereza walishtuka na wapinzani wa koloni jipya walidhoofika. Mkataba wa mwaka 1886 kati ya Ujerumani na Uingereza ulichora mstari wa mpaka kati ya maeneo ya athira za nchi zote mbili katika Afrika Mashariki - ndio mpaka wa Kenya na Tanzania ya leo. Mapatano hayo yalikuwa msingi wa Mckinnon kuandikisha kampuni yake ya Afrika ya Mashariki kwa madhumuni ya kuanzisha biashara barani.

Mkwawa
Mkwawa au kwa jina refu Mkwavinyika Munyigumba Mwamuyinga (1855 – 19 Julai 1898) alikuwa chifu na kiongozi mkuu wa kabila la Wahehe katika Tanzania ya leo wakati wa upanuzi wa ukoloni wa Ujerumani mwishoni mwa karne ya 19.

Roger Schutz
Bruda Roger Schutz (jina kamili lilikuwa Roger Louis Schütz-Marsauche), aliyezaliwa huko Provence (Uswisi) tarehe 12 Mei 1915 na kuuawa na kichaa huko Taizé (Ufaransa) tarehe 16 Agosti 2005, alikuwa mchungaji aliyejifanya mmonaki na kuanzisha jumuia ya kitawa ya kiekumeni huko Taize ambayo aliiongoza hadi kifo chake.
Jumuia ya Taize

Historia ya Burundi
Mwaka 1894 Mjerumani wa kwanza alipita Burundi aliyekuwa Oskar Baumann. Wakati ule Ujerumani uliwahi tayari kuanzisha koloni ya Afrika ya Mashariki ya Kijerumani lakini Wajerumani walichelewa kufika kaskazini-magharibi mwa maeneo waliyotazama kuwa sehemu yao.

Norbert wa Xanten
Norbert of Xanten (* 1080 hivi mjini Gennep, Jimbo la Cologne, Dola takatifu la Roma, leo nchini Ujerumani - + 6 Juni 1134 mjini Magdeburg, leo katika Saxony-Anhalt, Ujerumani) alikuwa mtawa aliyeanzisha shirika la Wakanoni wa Premontree, akawa askofu wa Kanisa Katoliki.

Karl Peters
Aliporudi Ujerumani mwaka 1883 alijishughulisha na siasa ya kudai koloni kwa Ujerumani. Peters alikuwa amejifunza habari za Afrika ya Mashariki alipokaa Uingereza. Hadi wakati ule hakukuwa na koloni la Wazungu upande huo wa Afrika, isipokuwa pwani ya Msumbiji iliyotawaliwa na Ureno, lakini nchi za Ulaya zilikuwa zinaandaa mkutano wa Berlin wa 1885 ili kugawana Afrika. Aliamini ya kwamba watu weusi ni dhaifu, hivyo wanapaswa kutawaliwa na wale weupe wenye nguvu.

Erwin Schrödinger
Mwaka 1927, yeye aliiridhi cheo cha Max Planck katika Chuo Kikuu cha Friedrich Wilhelm jijini Berlin. Mwaka 1933, hata hivyo, aliamua kuhama Ujerumani; kwa vile hakuupenda utawala wa maNazi wa chuki kwa wayahudi. Akawa Fellow wa Magdalene College katika Chuo Kikuu cha Oxford. Punde tu baada ya kuwasili alipokea Tuzo la Nobel akiwa na Paul Adrien Maurice Dirac. Cheo chake Oxford hakikumuendeleza;maisha yake binafsi haikukubalika humo (Schrödinger aliishi na wanawake wawili) . Mwaka 1934, Schrödinger alihadhiri katika chuo kikuu cha Princeton ; alipewa cheo cha kudumu huko, lakini hakukubali. Tena, nia yake kuanzisha nyumba kwa mke wake wa ndoa na mchumbaye huenda ilileta tatizo. Yeye alikuwa na matarajio ya cheo katika Chuo Kikuu cha Edinburgh lakini ucheleweshaji wa visa ilitokea, na mwishowe alichukua nafasi katika Chuo Kikuu cha Graz nchini Austria mwaka 1936.

Ukoloni
Nchi za Afrika ziliwekwa rasmi chini ya ukoloni wa nchi za Ulaya mara baada ya Mkutano wa Berlin wa 1885 ulioitishwa na chansella wa Ujerumani Bismarck mwaka 1884-1885.

Ludwig Krapf
Raupp, Werner: Gelebter Glaube. Metzingen/Württemberg 1993, 278 - 287: "Johann Ludwig Krapf - Bahnbrecher der ostafrikanischen Mission". Gütl, Clemens. 2001. Johann Ludwig Krapf - "Do' Missionar vo' Deradenga" zwischen pietistischem Ideal und afrikanischer Realität. Hamburg, 2001 (Beiträge zur Missionswissenschaft und interkulturellen Theologie, Bd. 17); ISBN 3-8258-5525-2. Gütl, Clemens: "Memoir on the East African Slave Trade" ya Johann Ludwig Krapf aliyoiandika mwaka wa 1853 bila kuichapisha rasmi. Imetolewa na Gütl pamoja na maelezo katika jarida. Vienna, 2002 (Beiträge zur Afrikanistik, 73). Eber, Jochen: Johann Ludwig Krapf: ein schwäbischer Pionier in Ostafrika. Riehen/Lahr 2006. Raupp, Werner: Johann Ludwig Krapf. Missionar, Forschungsreisender und Sprachforscher. 1810–1881. In: Gerhard Taddey, Rainer Brüning (Hrsg.): Lebensbilder aus Baden-Württemberg, Band 22. Stuttgart 2007, (182) - 226. Raupp, Werner: Johann Ludwig Krapf, "dr Missionar vo Deradinga". In: Hin und weg. Tübingen in aller Welt. Hrsg. von Karlheinz Wiegmann. Tübingen 2007 (Tübinger Kataloge, 77), (90) - 99. Raupp, Werner: Morgenroth des Reiches Gottes. In: Tübinger Blätter 96 (2010), 70 - 73.

Cecil Rhodes
1885 alifaulu kupata kibali cha serikali ya Uingereza kuanzisha koloni ya binafsi kaskazini ya Afrika kusini. Akaunda Kampuni ya Kiingereza ya Afrika Kusini (British South Africa Company) na kuvamia maeneo ya Zambia na Zimbabwe ya leo. Ardhi iliyotwaliwa iliuzwa kwa walowezi na koloni za kampuni ziliitwa Rhodesia ya Kaskazini na Rhodesia ya Kusini. Zilikaa chini ya kampuni ya Rhodes hadi 1923 zikachukuliwa baadaye na serikali ya Uingereza.

Togo
Nchi ilianzishwa kama koloni la Togo ya Kijerumani katika pengo kati ya maeneo ya Uingereza na Ufaransa.

Mwanza (mji)
Mwanza ilianzishwa na Wajerumani wakati wa koloni ya Afrika ya Mashariki ya Kijerumani. Mahali paliteuliwa kutokana na nafasi ya bandari asilia upande wa kusini ya Ziwa Viktoria. Wajerumani waliuita mji kwa jina "Muansa" inaaminiwa ilikuwa matamshi yao ya neno "nyanza". Walijenga boma kubwa iliyoendelea kitovu cha mji. Takwimu ya Kijerumani ya 1912 ilihesabu wazungu 85, Wagoa 15, Wahindi wengine 300 na Waarabu 70 lakini haikutaja wakazi Waafrika. Palikuwa na makampuni ya biashara 12 ya kizungu na 50 ya Wahindi.[1].

Historia ya Kenya
Uingereza ulieneza zaidi mvuto wake karne ya 19 kupitia wamisionari. Misheni ya kwanza ya Ukristo ilianzishwa tarehe 25 Agosti mwaka wa 1846, na Daktari Ludwig Krapf, Mjerumani na mtawa wa Church Missionary Society ya Uingereza, ambaye alijifahamisha kati ya Wamijikenda huko pwani. Baadaye alitafsiri Biblia kutoka Kiingereza hadi Kiswahili.

Afrika ya Mashariki ya Kijerumani
Afrika ya Mashariki ya Kijerumani Mwanzo wa utawala wa kikoloni1885Makao ya serikali ya kikoloniBagamoyo hadi 1891 halafu DaressalamEneo995.000km²Wakazi7.665.234 (1-1-1913)Wakazi Wajerumani4100 (1913)Pesa1 Rupie= 64 Pesa, kuanzia 1904 1 Rupie = 100 HellerNchi huru za leo1961 Tanganyika, tangu 1964 Tanzania Ruanda Burundi

Afrika ya Mashariki ya Kijerumani
Afrika ya Mashariki ya Kijerumani (au: ya Kidachi; kwa Kijerumani Deutsch-Ostafrika -DOA-; kwa Kiingereza German East Africa) ilikuwa jina la koloni la Ujerumani huko Afrika ya Mashariki kati ya miaka 1885 na 1918/1919.

Historia ya tarakilishi
Ya kwanza ilikua kazi ya Wajerumani, Konrad Zuse, kifupi Z1 mwaka 1938.

Reli ya Uganda
Mipango hii ya kujenga biashara ya kampuni ilikuwa hatarini kutokana na uenezaji wa Ujerumani katika Afrika ya Mashariki. Mwaka 1890 mwakilishi wa kampuni kikoloni ya kijerumani Karl Peters alifaulu kusaini mapatano na Kabaka; wakati uleule Wajerumani walionekana kupanusha eneo la Witu kwenye pwani la Kenya na Somalia. Hapo serikali za nchi zote mbili ziliamua kumaliza mashindano kati ya makampuni haya kwa kuelewana juu ya mipaka ya maeneo katika Afrika kwa mapatano kati ya Uingereza na Ujerumani ya 1890.

Musoma (mji)
Wajerumani wa kwanza walifika mnamo mwaka 1910: walikuwa wamisionari kwa jina la Dominik na Paulo waliojenga makazi na shule karibu na makao ya Mtemi Nyabange[3].

Mkataba wa Helgoland-Zanzibar
Wakati huohuo uhusiano ule ulikuwa mashakani kidogo kutokana na matendo ya Karl Peters aliyejaribu kupanua eneo la Shirika la Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki hadi Uganda, kinyume cha mapatano ya mwaka 1886 kati ya Ujerumani na Uingereza juu ya mipaka ya maeneo chini ya athira yao katika Afrika ya Mashariki.

Wayao (Tanzania)
Mnamo mwaka 1910 Wajerumani walimruhusu kwa hila Chisonga Msenda" ajenge ikulu yake huko Nampungu. Mfumo huo wa utawala wa jadi ulifanana sana na ule wa nchi yao ya asili kwa kuwa kila aliyetawazwa alitunukiwa cheo cha Che Mataka. Hata hivyo kile kilikuwa ni kilemba cha ukoka kwani mkoloni alikwishajitwalia madaraka na kumnyang'anya Myao haki za kujitawala. Dhuluma hii haikumwelemea Myao tu bali makabila yote ya Tanganyika.

Hermann Gmeiner
Mwaka 1960 SOS-Kinderdorf International iliundwa huko Strasbourg kama shirika mwamvuli la SOS Children's Villages na Hermann Gmeiner kama rais wa kwanza.
Katika miaka iliyofuata shughuli za SOS Children's Villages zilienea zaidi ya Ulaya. Kampeni yake ya "punje ya mchele" ili changisha fedha za kutosha za kuanzisha SOS Children's Village ya kwanza ambayo haikuwa ya europa huko Daegu, Korea mwaka 1963, na SOS Children's Villages kwenye mabara ya Amerika na Afrika zilifuatia.

Tauni
Ni maarufu juhudi za Wajerumani kukomesha tauni katika koloni lao la Afrika Mashariki ya Kijerumani mwishoni mwa karne ya 19 kwa kulipa kiasi kadhaa kwa kila mzoga wa panya, mnyama anayesambaza bakteria hizo.

SMS Möwe
Mwaka 1885 Möwe ilikuwa sehemu ya kundi la manowari chini ya kamanda Eduard von Knorr aliyemtisha Sultani Sayyid Barghash wa Zanzibar kukubali kuanzishwa kwa koloni la Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki katika sehemu za bara.

Ukoloni wa Ujerumani
Ujerumani ulipoteza udhibiti wakati wa Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia iliyoanza mwaka wa 1914 na makoloni yake yalikamatwa na maadui zake katika vita. Vitengo vingine vya kijeshi viliendelea kupigana kwa muda mrefu: Afrika Kusini-Magharibi (leo Namibia) vilijitoa mwaka wa 1915, Kamerun mwaka wa 1916 na jeshi la Afrika Mashariki ya Kijerumani tu mwaka wa 1918 mwisho wa vita.

Rudyard Kipling
Rudyard Kipling (30 Desemba 1865 – 18 Januari 1936) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Uingereza. Hasa aliandika riwaya fupi kwa ajili ya kutetea ukoloni. Mwaka wa 1907 alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel ya Fasihi.

Shirikisho la Mataifa
Ujerumani haukubaliwa kuwa nazo tena kwa sababu ya kuwatendea wenyeji Waafrika vibaya. Hata kama sababu hiyo ilikuwa tamko la washindi wa vita waliotaka kujigawia wenyewe koloni hizi ilhali wenyewe waliwahi kuwatendea watu vibaya katika koloni zao msingi muhimu uliwekwa uliozaa matunda baadaye: yaani hata serikali ya kikoloni inatakiwa kuheshimu haki za binadamu.

Ukristo barani Afrika
Wamisionari wa kwanza tangu zamani za Wareno waliofika Afrika Mashariki walikuwa Wajerumani waliotumwa na CMS. Majina yao ni Ludwig Krapf na Johannes Rebmann. Wanakumbukwa pia kwa kutunga kamusi ya kwanza ya lugha ya Kiswahili.

Kampuni ya Kifalme ya Kiingereza kwa Afrika ya Mashariki
Kampuni ya Kifalme ya Kiingereza kwa Afrika ya Mashariki (Imperial British East Africa Company; kifupisho: IBEAC) ilikuwa shirika lililoanzisha koloni la Afrika ya Mashariki ya Kiingereza kuanzia 1888. Koloni hilo lilikuwa utangulizi wa taifa la Kenya.

Kamusi ya Koloni za Kijerumani (1920)
"Deutsches Kolonial-Lexikon" ni jina la Kijerumani la "Kamusi ya Kikoloni ya Kijerumani" iliyotolewa mwaka 1920. Kamusi hii ilikusanya habari juu ya koloni zote za Ujerumani kabla ya 1914.

Alberti Chmielowski
Albert Chmielowski, C.F.A.P.U. (Igołomia, Dola la Russia, 1845 – Krakow, Austria-Hungaria, 1916) alikuwa mtawa wa Kanisa Katoliki katika Polandi ya leo aliyeanzisha shirika la Mabradha na Masista Waalberti.

Church Missionary Society (CMS)
Mmoja kati ya wamisionari kutoka Ethiopia Mjerumani Dr. Ludwig Krapf aliamua kuwalenga Wagalla kutoka pwani la Afrika ya Mashariki. 1844 alifika Zanziibar akajipatia kibali cha Sultani Sayyid Said cha kuanzisha kituo cha misioni huko Mombasa. 1844 Krapf alifika Mombasa akianza mara moja kujifunza Kiswahili pamoja na lugha ya Mijikenda walio wazalendo wa eneo hili. Hapa Mombasa mke na mtoto waliugua Malaria wakafa. Krapf akahamia ndani ya bara akaanzisha kituo cha Rabai Mpya. 1846 misionari mwingine Johannes Rebmann alikuja na kufanya kazi pamoja naye. Hapa Rabai Mpya Krapf alitunga kamusi na sarufi ya Kiswahili ya kwanza. Krapf hakufaulu kuwafikia Wagalla wala kuwabatiza watu wengi tena lakini aliweka msingi muhimu kwa maendeleo ya kanisa la kikristo pia kwa jamii yote ya Afrika ya Mashariki kwa kazi yake ya kilugha.
Kwa ujumla CMS ilianzisha kanisa la kikristo mahali pengi duniani. Katika Afrika ya Magharibi iliwahi kuwabariki Waafrika kuwa mapadre na 1864 huko Nigeria Samuel Ajayi Crowther alibarikiwa kuwa askofu wa kwanza Mwafrika katika Kanisa Anglikana pia katika makanisa ya kiprotestant yote.
Taarifa juu ya wamisionari wa kwanza wa CMS

Togo ya Kijerumani
Togo ilikuwa kielelezo cha koloni za Ujerumani hasa kwa sababu iliendelea vizuri kiuchumi. Kinyume cha koloni zote nyingine Togo haikupokea misaada kutoka Berlin lakini iliweza kugharamia utawala wake kutokana na mapato yake yenyewe.
Elimu ya shule ilibaki zaidi mkononi mwa misioni ya kikatoliki na kiprotestant. Mnamo mwaka 1910 nchi ilikuwa na shule 196 za kikatoliki na shule 163 za kiprotestant. Wakatoliki walikuwa pia na shule ya ufundi. Kwa ujumla Wamisionari Wajerumani walipendelea lugha za kienyeji kama lugha za mafundisho. Wamisionari wa Shirika la Misioni ya Bremen waliendesha shule zote kwa Kiewe.
Serikali ya kikoloni ilikuwa na shule 4 pekee zilizofundisha kwa Kijerumani.

Tukuyu
Tukuyu ilianzishwa wakati wa ukoloni wa Kijerumani ikaitwa Neu Langenburg ("boma ndefu mpya") badala ya Langenburg ya awali iliyokaa mwambaoni mwa Ziwa Nyasa ikazama chini wakati wa maji ya ziwa kupanda. Hadi leo jina la hoteli "Langiboss" inakumbuka jina la zamani.

Karl Peters
Machi 1884 Peters aliunda "Shirika la Ukoloni wa Kijerumani" (Gesellschaft für Deutsche Kolonisation). Wakati huo himaya pekee iliyotambuliwa kimataifa ilikuwa Usultani wa Zanzibar. Kamati kuu ya shirika ilimpa wito wa kupata maeneo katika Afrika ya Mashariki kwa imani ya kuwa utawala wa Zanzibar ni wa pwani tu.

Hermann von Wissmann
Wissmann alirudi Ujerumani alipoandika kitabu na kuzunguka nchi akihotubia mikutano ya kusambaza wazo la kupanusha koloni za Ujerumani. Pia alikusanya pesa kwa ajili ya meli iliyokusudiwa kupelekwa Ziwa Viktoria Nyanza. 1893 alisafiri tena Afrika akaipeleka meli kwenda Ziwa Nyassa kwa sababu upinzani wa Wahehe chini ya Mkwawa ulizuia safari katika Tanganyika ya kati.

Ukoloni wa Ujerumani
Shirika za kwanza za kiraia za kudai makoloni zilianzishwa zilizojitahidi kuanzia miaka ya 1870. Shirika hizo ziliona mataifa mengine ya Ulaya yalikuwa na makoloni na kupata faida ilhali waliamini Ujerumani ilistahili kuyafuata. Pamoja na hao vyama vya kisiasa vyenye mwelekeo wa kizalendo vilidai pia kupata makoloni. Viliamini ya kwamba Ujerumani ilikuwa na hasara kutokana na uhamiaji wa mamilioni ya Wajerumani waliohamia Marekani, Amerika ya Kusini na Australia na kuwa wananchi wa pale. Iliaminika ya kwamba itawezekana kuwatuma wahamiaji kwenda makoloni ya Ujerumani kama yapo na hivyo kuwatunza kama raia wa taifa.

Cecil Rhodes
Cecil John Rhodes (* 5 Julai 1853 Uingereza; † 26 Machi 1902 Afrika Kusini) alikuwa mfanyabiashara na mwanasiasa Mwingereza aliyetajirikia kutokana na malighafi za Afrika Kusini na kujenga himaya yake ya binafsi kati Afrika ya Kusini. Alianzisha koloni za Rhodesia ya Kaskazini na Rhodesia ya Kusini zilizokuwa baadaye Zambia na Zimbabwe.

Ukoloni wa Ujerumani
Jitihada muhimu za ukoloni zilianza tu mwaka 1884 pamoja na juhudi za nchi mbalimbali za Ulaya kugombania Afrika.

Wahehe
Pia inaonekana kwamba, Mkwawa alitegemea mazungumzo ya amani dhidi ya Isike wa Wanyamwezi, Chifu Songea wa Wangoni, na Mbunga wa Wandebele na wengineo yangeweza kuweka umoja na kuwapiga Wazungu. Kwa maana nyingine, Mkwawa ndiye mtu pekee aliyeanzisha umoja ambao leo hii tunajivunia na kama machifu wenzake wangetambua azma hiyo, pengine Wajerumani wangeweza kuondolewa kwa nguvu hata kabla ya jaribio la Vita vya Maji Maji vya mwaka 1905 hadi 1907. Kama mpango wa Mkwawa ungefanikiwa, Wajerumani wangepigwa kuanzia Tabora hadi Songea, ambapo ungeligawa koloni hilo katikati.

Koloni ya Rasi
Historia ya koloni ilianza 1652 wakati Mholanzi Jan van Riebeeck aliunda Cape Town kwa niaba ya Kampuni ya Kiholanzi kwa India ya Mashariki. Kampuni ilihitaji kituo kwa ajili ya jahazi zake zilizosafiri kati ya Ulaya na visiwa vya Indonesia. Eneo la rasi lilifaa kuwa mahali pa kupumzika na kuongeza vyakula njiani tena kwa sababu hali ya hewa iliwafaa watu wa Ulaya.

Ukoloni wa Ujerumani
Vyanzo vya ukoloni wa Ujerumani baada ya maungano ya 1871 vilikuwa katika biashara ya kimataifa ya makampuni ya Hamburg na Bremen. Makampuni hayo yalijikuta katika mazingira ambako wafanyabiashara Waingereza na Wafaransa walipata faida kutokana na usaidizi wa serikali zao zilizokuwa na vituo vya kijeshi katika Pasifiki na Afrika ya Magharibi. Tangu miaka ya 1870 wafanyabiashara mbalimbali waliomba serikali ya Dola la Ujerumani wapewe ulinzi. Lakini serikali chini ya chansella Otto von Bismarck ilikataa mara kwa mara kujihusisha na ukoloni.

Karl Peters
Peters aliona safari yake ilikuwa bure kabisa. Alisikitika na kufoka dhidi ya wanasiasa huko Berlin. Aliporudi Ujerumani tena alijiunga na wengine waliodai siasa kali ya ukoloni akawa mmojawapo wa waanzilishi wa "Jumuiya ya Wajerumani Wote" (Alldeutscher Verband). Jumuiya hiyo ilitangaza utaifa mkali, chuki dhidi ya mataifa majirani na Wayahudi, dhaurau dhidi ya watu wenye rangi tofauti na madai ya kuwa Ujerumani ilistahili maeneo makubwa zaidi katika Ulaya na katika mabara mengine.

Shirika kwa Ukoloni wa Kijerumani
Baada ya kurudi Ujerumani mwaka 1885 Peters alitumia "mikataba" hii kwa kupata "hati ya ulinzi" ya serikali ya Ujerumani kwa ajili ya kazi ya shirika katika maeneo husika. Baada ya kupewa hati ya ulinzi Peters aliunda shirika mpya la Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki na kupeleka haki za shirika kuhusu maeneo ya Kiafrika kwake.

Ukoloni
Nchi zilizojenga ukoloni huo Afrika zilikuwa Uingereza, Ufaransa, Ureno, Ujerumani, Uhispania, Italia na Ubelgiji. Uholanzi karne za nyuma ilikuwa na Afrika Kusini.

Afrika ya Mashariki ya Kijerumani
Hadi mnamo mwaka 1880 serikali ya Ujerumani chini ya chansella Otto von Bismarck ilikataa kuanzisha makoloni. Sehemu ya wafanyabiashara Wajerumani walidai koloni. Walisikitika kuona faida za wenzao Waingereza waliopata mara nyingi msaada kutoka kwa wanajeshi na serikali za koloni za Uingereza hasa Asia. Waliona pia faida ya viwanda vya Uingereza vilivyokuwa na soko la kulindwa katika nchi kama Uhindi kwa sababu serikali ya kikoloni ilidai kodi kali kwa bidhaa zisizotoka Uingereza.

Otto von Bismarck
Tangu miaka ya 1870 iliongezeka idadi ya watu katika Ujerumani waliodai koloni kwa sababu mbalimbali. Wengine walidai koloni kama ishara ya nchi kubwa na muhimu, wengine walikuwa wafanyabiashara waliotafuta ulinzi wa manowari za Kijerumani kwa ajili ya biashara yao dhidi ya wenzao wa mataifa mengine. Bismarck aliona ya kwamba hali ya Ujerumani haitegemei kuwepo kwa bendera yake katika pembe za dunia, bali uhusiano na majirani makubwa katika Ulaya hasa Uingereza, Ufaransa na Urusi. Tamko maarufu alipotembelewa na mgeni aliyetaka kumhamasisha kuunda koloni katika Afrika likawa "Ramani yako ya Afrika ni ya kuvutia sana. Lakini ramani yangu ya Afrika iko Ulaya. Ufaransa iko upande wa kushoto, Urusi upande wa kulia, katikati tuko sisi".[1]

Salomon Kalou
Kitambulisho hiki pia kilikuwa kinaashiria mshambulizi aliyezaliwa Angola, Nando Rafael, ambaye sasa anaichezea timu ya Aarhus GF, ambaye pia alishindwa kupata uraia wa Kiholanzi alipokuwa anaichezea klabu ya Ajax.Alihamia klabu ya Hertha Berlin ya ligi ya Bundesliga huko Ujerumani, akawa raia wa Kijerumani, na akaiwakilishwa Ujerumani katika mashindano ya vijana wasiozidi umri wa miaka 21.

Visiwa vya Marshall
Mwisho wa karne ya 19 Ujerumani ulianzisha ukoloni juu ya visiwa ukaviunganisha kiutawala na Guinea Mpya ya Kijerumani.

Shirika kwa Ukoloni wa Kijerumani
Shirika kwa Ukoloni wa Kijerumani (kwa Kijerumani Gesellschaft für Deutsche Kolonisation, GfdK; kwa Kiingereza "Society for German Colonization") lilikuwa shirika la binafsi nchini Ujerumani lililoweka msingi kwa koloni la Afrika ya Mashariki ya Kijerumani katika eneo la Tanzania ya leo.

Emil von Zelewski
Emil von Zelewski (13 Machi 1854 - 1891) alikuwa afisa wa jeshi la Ujerumani. Alipokuwa kamanda ya kwanza wa jeshi la ulinzi la kikoloni katika Afrika ya Mashariki ya Kijerumani aliongoza jeshi hilo katika vita dhidi ya Wahehe alipouawa.

Lome
Serikali ya koloni ya Ghana ya Kiingereza haikupendezwa na mashindano ya kiuchumi. Waewe walijisikia hatarini kuvamiwa na Waingereza jirani. Baada ya jaribio la Waingereza kuvamia Aneho kutoka Kitta (Ghana) chifu Mlapa tar. 5.07. 1884 alifanya mkataba wa ulinzi na konsuli Mjerumani Gustav Nachtigal. Mkataba huu ulukiwa mwanzo wa koloni ya Togo ya Kijerumani.

Tanganyika
Maeneo yaliyoitwa baadaye (1920) "Tanganyika" yaliunganishwa mara ya kwanza tangu mwaka 1886 kama koloni ya Ujerumani iliyoitwa Afrika ya Mashariki ya Kijerumani. Kabla ya kufika kwa ukoloni kulikuwa na madola madogo mbalimbali na maeneo madogo ya kikabila.

Tanga (mji)
Baada ya kuanzishwa kwa ukoloni wa Kijerumani (DOA) mji ilikuwa makao makuu ya mkoa wa Tanga. Sasa bandari ya Tanga iliongezeka umuhimu kwa sababu -tofauti na mabandari mingi ya miji ya Waswahili- meli kubwa ziliweza kuingia ndani ya bandari na kukaa salama. Wajerumani walijenga vifaa vya bandari wa kisasa pamoja reli kutoka Tanga kwenda Moshi. Reli iliwezesha kilimo kwa ajili ya soko la dunia Tanga ikawa bandari kuu kwa jili ya katani na kahawa. Hivyo mji ulikua haraka.

Lumbila
Wakati wa kuanzishwa kwa koloni la Afrika ya Mashariki ya Kijerumani kituo cha Langenburg kilianzishwa hapa mwaka 1893 kando ya mdomo wa mto Luyangala (Wajerumani waliandika "Rumbira"). Langenburg ilikuwa makao makuu ya serikali kwa sehemu za kusini za koloni kwa sababu usafiri ulipatikana kwa njia ya maji tu, ilhali Wajerumani hawakusimamia bado njia za ndani hadi kukandamizwa kwa upinzani wa Wahehe mnamo mwaka 1898 (kifo cha Mkwawa).

Karl Marx
Karl Marx (1818 - 1883) alikuwa mwanafalsafa kutoka nchini Ujerumani ambaye pamoja na Friedrich Engels alianzisha siasa ya ukomunisti.

Bwana Heri
Mwaka 1886 Sultani Sayyid Khalifa wa Zanzibar alikodisha eneo lake katika Tanganyika bara kwa Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki. Bwana Heri pamoja na viongozi wengine aliona amesalitiwa na Sultani hakuwa tayari kukubali utawala wa Wajerumani. 1888

Kaizari
Wakati wa ukoloni mtawala mkuu wa Afrika ya Mashariki ya Kijerumani alikuwa Kaizari Wilhelm II wa Ujerumani; kwenye sarafu ya rupia alionyeshwa pamoja cheo kwa lugha ya Kilatini "imperator".

Shirikisho la Mataifa
Wazo la kuwa na shirikisho la mataifa lilitolewa mara ya kwanza na mwanafalsafa Mjerumani Immanuel Kant mnamo mwaka 1795. Wazo la Kant lilirudiwa na wanafalsafa mbalimbali. Wakati wa vita kuu ya kwanza rais wa Marekani Woodrow Wilson alipendekeza hatua za kuanzisha shirikisho hili kwa kusudi la kuzuia vita za wakati ujao baada ya mwisho wa vita ile.

Wangulu
Kufuatana na maelezo ya Peters, huyu alikuwa "Sultani wa Nguru" aliyefanya urafiki naye, baadaye aliweka alama yake kwenye karatasi iliyoandikwa na Peters na wenzake. Katika matini iliyopelekwa baadaye Berlin, mji mkuu wa Ujerumani, Masungu Binani kama Bwana wa "nchi za Katungekaniani na Kwindokaniani katika Nguru" alikubali kukabidhi haki zote za kiutawala na wa kiuchumi kwa Shirika la Ukoloni wa Kijerumani lililowakilishwa na Peters.

Ukoloni wa Ujerumani
Jitihada za muda mfupi za ukoloni za nchi kadhaa ndani ya Ujerumani zilifanyika katika karne zilizotangulia, lakini zote ziliachwa hadi kufikia karne ya 18. Brandenburg-Prussia ilijenga boma karibu na Takoradi katika Ghana ya leo kwa biashara ya watumwa lililotumiwa kwa miaka 50 hivi na baadaye kuachwa sawa na vituo vingine.

Afrika ya Mashariki ya Kijerumani
Katika mapatano baada ya vita koloni liligawiwa kati ya Uingereza (iliyopata Tanganyika) na Ubelgiji (iliyopata Rwanda na Burundi). Kwa historia ya baadaye ilikuwa na maana ya kwamba walikabidhiwa maeneo ya koloni la Kijerumani la awali si kama mali kamili lakini kama maeneo ya kudhaminiwa kwa niaba ya shirikisho la Mataifa (mtangulizi wa Umoja wa Mataifa (UN).

Shirika la Msalaba Mwekundu
Kamati ya Kimataifa ya Msalaba Mwekundu (ICRC) ni taasisi ya kibinafsi ya kibinadamu iliyoanzilishwa mnamo mwaka wa 1863 mjini Geneva, Uswisi na Henry Dunant. Kamati hii inayojumuisha wanachama 25 ina mamlaka ya kipekee chini ya sheria ya kibinadamu ya kimataifa kulinda maisha na heshima ya walioathirika na migogoro mbalimbali ya kimataifa. ICRC imewahi kupatiwa Tuzo ya Amani ya Nobel mara tatu (mwaka 1917, 1944 na 1963). [2]

Kigali
Kigali ilianzishwa wakati wa ukoloni wa Kijerumani mwaka 1907 kama kituo cha mwakilishi wa Afrika ya Masharikiy a Kijerumani Richard Kandt. Wakati wa Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia ilivamiwa na Wabelgiji ikawa sehemu ya eneo la kukabidhiwa la Ruanda-Urundi chini ya utawala wa Ubelgiji.

Namibia
Namibia katika mipaka ya sasa ilianzishwa katika karne ya 19 kama koloni la Ujerumani kwa jina la Afrika ya Kusini-Magharibi ya Kijerumani.

Charles Lavigerie
Ni maarufu hasa kwa kuanzisha mwaka 1868 shirika la "Wamisionari wa Bibi Yetu wa Afrika" (kifupi: "Wamisionari wa Afrika", "M. Afr.") linalojulikana kwa Kiingereza kama "White Fathers" (kwa Kifaransa "Pères Blancs"), kutokana na rangi ya kanzu yao.

Mecklenburg
Tangu mwaka 1200 walowezi Wajerumani kutoka sehemu za magharibi walianza kufika kwa wengi wakaunda miji na vijiji. Katika karne zilizofuata wenyeji na walowezi waliunganika kiutamaduni. Kijerumani kilichukua nafasi ya lugha za Kislavoni za wazalendo asilia. Tofauti na maeneo mengine ya Ujerumani ya Mashariki yaliyowahi kukaliwa na Waslavoni nasaba ya watawala wa kienyeji iliendelea kutawala hadi mwaka 1918 ambako ufalme ulikwisha kote Ujerumani.[1].

Tanganyika
Tangu mwaka 1885 Karl Peters, kwa niaba ya Shirika la Ukoloni wa Kijerumani (Gesellschaft für Deutsche Kolonisation) alianza kufanya mikataba na watawala wenyeji katika maeneo ya Usagara, Nguru, Useguha na Ukami iliyoweka msingi wa madai yake ya kuchukua utawala mkuu wa maeneo hayo. Mikataba hii ilikuwa ya udanganyifu maana Peters aliwahamasisha machifu kutia sahihi kwenye matini za Kijerumani ambazo hawakuelewa.

Historia ya Tanzania
Tangu mwaka 1885 Karl Peters, kwa niaba ya Shirika la Ukoloni wa Kijerumani (Gesellschaft für Deutsche Kolonisation) alianza kufanya mikataba na watawala wenyeji katika maeneo ya Usagara, Nguru, Useguha na Ukami iliyoweka msingi wa madai yake ya kuchukua utawala mkuu wa maeneo hayo.

Sierra Leone
Ikianzishwa na shirika la wapinzani wa utumwa Sierra Leone ikawa koloni la kwanza la Uingereza katika Afrika ya Magharibi mwaka 1792. Kuanzia mwaka 1802 Freetown ilikuwa makao makuu ya Kiingereza kwa Afrika ya Magharibi.

Mohamed Said
Sheikh Mohamed Said Abdallah alizaliwa mnamo tarehe 25 Februari katika mwaka wa 1952 huko Gerezani jijini Dar es Salaam - ambapo ndiko kulikokuwa na asili ya upinzani dhidi ya ukoloni wa Waingereza katika Tanganyika. Babu yake, Mzee Salum Abdallah Popo alikuwa muasisi wa harakati za vyama vya wafanyakazi na alikuwa mmoja kati ya watu wa awali kabisa kuanzisha upinzani na kuunga mkono hoja ya kupinga utawala wa kikoloni. Mwaka wa 1947, Mzee Popo aliongoza mgomo wa kwanza nchini Tanganyika katika majimbo ya kati nchi uliopangwa na wafanyakazi wa Tanganyika Railways. Tanganyika ilipopata uhuru wake mwaka 1961, Mzee Popo aliachana na mkono wa Nyerere kama jinsi wengi walivyofanya na alitiwa kizuizini na serikali kwa ajili ya msimamo wake wa kuwa vyama vya wafanyakazi sharti viwe huru. Akiwa mwenyekiti wa Tanganyika Railways African Union (TRAU) alipinga vyama vya wafanyakazi kuwekwa chini ya Tanganyika African National Union (TANU) chini ya Rais Julius Nyerere. Sheikh Mohamed Said ana shahada katika masuala ya Sayansi ya Siasa kutoka katika Chuo Kikuu cha Dar es Salaam. Vilevile ana Stashahada katika masuala ya Maritime Studies kutoka katika Chuo Kikuu cha Wales huko mjini [[Cardiff, Uingereza na nyingine ya BIMA kutoka katika Chuo cha Usimamizi wa Fedha cha Dar es Salaam (IFM).

Patrice Lumumba
Maadhimisho ya uhuru wa Congo kwa mara ya kwanza yalifanyika mnamo tarehe 30 June 1960 ambapo maadhimisho hayo yalihudhuriwa pia na Mfarme Baudouinwa Ubeljiji pamoja na vyombo mbalimbali vya habari kutoka nchi za nje. Lumumba alitoa hotuba yake kama Waziri mkuu katika nchi huru japo yeye alikuwa ameenguliwa katika ratiba ya shughuli hiyo.[4] Hotuba ya Mfalme wa Ubeljiji Mfalme Baudouin alihutubia kwa kutukuza utawala wa kikoloni, huku akilingania fikra za mjombae ambae alikuwa mfalme wa Ubeljiji akiitwa Léopold wa Pili glossing over atrocities committed during the Taifa huru la congo.[5] Mfalme aliendelea kutoa masharti, "aliwataka kuto kufanya mabadiliko yoyote mpaka hapo wao watakapo ona kwamba wanaweza kufanya vyema, na kwamba hawakutakiwa kufanya mabadiliko yoyote yalika bidhiwa na kwamba tutaendelea kutoa ushauri. "[6] Lumumba aliufahamisha umma kwamba uhuru uliotolewa na wabeljiji sio haukuja hivihivi:[6]

Togo ya Kijerumani
Togo ya Kijerumani ilikuwa koloni ya Ujerumani kati ya 1884 na Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia.

Mkimbizi
Uratibu wa kwanza wa kimataifa kuhusu masuala ya wakimbizi uliendeshwa na Ubalozi wa Wakimbizi wa Shirikisho la Mataifa. Ubalozi huo, uliongozwa na Fridtjof Nansen, na ulianzishwa mnamo mwaka wa 1921 kuwasaidia watu takriban 1,500,000 waliokimbia Mapinduzi ya Kirusi ya mwaka wa 1917 na vita vya wenyewe kwa wenyewe vilivyofuata (1917-1921), wengi wao wakiwa matajiri waliokuwa wakikimbia serikali ya Kikomiunisti. Mnamo mwaka wa 1923, mamlaka ya Ubalozi yaliongezwa na kujumuisha zaidi ya Waarmenia milioni moja ambao waliondoka kutoka Asia Ndogo ya Kituruki mnamo mwaka wa 1915 na 1923 kutokana na mfululizo wa matukio ambayo sasa yanajulikana kama mauaji ya Kimbari ya Waarmenia. Katika miaka kadhaa iliyofuata, mamlaka yaliongezwa kuwajumuisha wakimbizi Waashuri na Waturuki. Katika matukio haya yote, mkimbizi alifafanuliwa kuwa mtu katika kundi ambalo Shirikisho la Mataifa lilikuwa limekubali kupitia mamlaka yake, kinyume na mtu ambaye ufafanuzi wa kijumla ulitumika kwake.

Alibhai Mulla Jeevanjee
Alibhai Mulla Jeevanjee (1856-1939) alikuwa mfanya biashara Mhindi ambaye alizaliwa Karachi iliyokuwa sehemu ya Uhindi wa Kiingereza. Alihamia Mombasa nchini Kenya katika Afrika ya Mashariki mwaka wa 1890 baada ya kukaa Australia kwa miaka michache.[1]Alianza shughuli zake za urasirimali katika Karachi nchini Pakistan kabla ya kuhamia Afrika Mashariki. Mnamo 1895, A M Jeevanjee wa Karachi - kama alivyoitwa wakati huo, alipewa kandarasi ya kutafuta wafanyikazi na kampuni ya Imperial British East Africa iliyokuwa imepewa kandarasi ya kujenga reli.Wengi wa wafanyikazi hawa walitoka eneo la Punjab huko India. Kundi la kwanza kufika lilikuwa na jumla ya watu 350 na idadi iliongezeka kwa miaka sita ijayo na kufikia jumla ya wafanyikazi 31,895. Wengi wao walikuwa Sikhs, Wahindi na Waislamu ambao walifanya kazi kama vibarua wenye ujuzi, mafundi, waashi, maseremala, washonaji, mafundi wa mashine na waweka umeme.[2] Baadaye alifuatilia uana biashara kwa kufungua tawi la ofisi yake Karachi katika mji wa Mombasa. Alianza kufanya biashara zingine katika mkoa huo baada ya kusimamia ujenzi wa reli. Na ilianza kusambaza vifaa ambayo ni pamoja na chakula kwa wafanyikazi hao waliokuwa wanajenga reli.Kampuni yake pia ilipewa kandarasi za kujenga ofisi za serikali, vituo vya reli na ofisi za posta.[1]

Afrika ya Mashariki ya Kijerumani
Shirika hii ilimtuma pamoja na wenzake wawili kwenda Afrika na kutafuta nafasi ya kuanzisha koloni. Peters alifika Zanzibar alipoambiwa na konsuli ya Ujerumani ya kwamba hawezi: serikali ya nyumbani haikubali mipango yake. Hivyo alivuka barani akapita kanda la eneo la Kizanzibari kwenye pwani na kutembelea machifu na masultani barani.

Karl Peters
Wakati huo Peters mwenyewe alibaki Ujerumani na kuandaa upanuzi wa himaya ya shirika lake. Aliunda kampuni jipya la "Shirika la Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki" lililochukua nafasi ya shirika la awali. Shirika lilituma maafisa kwa misafara mipya na kuongeza mikataba na machifu, na hivyo kuongeza eneo lililodaiwa na shirika.

Mbozi
Kitovu cha kihistoria ilikuwa kijiji cha Mbozi penye kituo cha misioni cha Moravian pamoja na hospitali na shule ya sekondari. Kituo kilianzishwa mwaka 1899 na mmisionari Mjerumani, Traugott Bachmann. Bachmann aliyejipa jina la wenyeji la Mwalwizi alichagua mahali pa misioni kwa sababu ilikuwa mpakani wa maeneo ya Nzova na Mwasenga waliokuwa machifu muhimu wa Wanyiha.

Mbwa Mchungaji wa Kijerumani wa Zamani
Mbwa Mchungaji wa Kijerumani wa Zamani German: Altdeutscher Schäferhund ni jina lililotumiwa kuashiria mbwa wasiozaa wachungaji wanaotumika nchini Ujerumani baada ya uzunduzi wa Mbwa wa Mchungaji wa Kijerumani na Max von Stephanitz mwaka wa 1899. Tamko hili sasa linatumika kuashiria mbwa ambao wana uhusiano wa damu na mbwa hawa lakini huzalishwa kwa ajili ya kiwango cha kazi na si kiwango rasmi;Mbwa huyu hatambuliki hii haitambuliki na FCI lakini ana kiwango chake mwenyewe. [1]

Alfred Fried
Alfred Hermann Fried (11 Novemba 1864 – 5 Mei 1921) alikuwa mwandishi kutoka nchi ya Austria. Alianzisha makampuni na majarida mengi kwa ajili ya amani. Mwaka wa 1911, pamoja na Tobias Asser alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel kwa Amani.

Utamaduni
Mnamo mwaka 1795, mwanaisimu na mwanafalsafa Wilhelm Von Humboldt (1767-1835) alitoa wito kuanzisha anthropolojia ambayo iunganishe mawazo ya Kant na Herder. Katika enzi ya Kilimbwende, wasomi wa Kijerumani, hasa wale walioshughulikia muungano wa kitaifa - kama vile mapambano ya kitaifa ya kuanzisha dola la Ujerumani kutoka kwa vidola vidogovidogo na mapambano ya kitaifa ya makabila madogo dhidi ya himaya ya Austria-Hungaria - walikuza dhana ya utamaduni ya "mwonoulimwengu". Kulingana na shule hii ya mawazo, kila kabila lina mwonoulimwengu wake ambao hauwezi kulinganishwa na mionoulimwengu ya makundi mengine ya watu. Ingawa maoni hayo yalikuwa husishi kuliko maoni ya hapo awali, mwelekeo huu kuhusu utamaduni bado ulikuwa na milinganisho ya "ustaarabu" na "ushenzi" au tamaduni za "kikabila".

Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kijerumani
Dola nyingine ya Kijerumani ilianzishwa katika maeneo ya kanda za utawala ya Marekani, Uingereza na Ufaransa kwa jina la Shirikisho la Jamhuri ya Ujerumani (SJU): Ujerumani ya Magharibi.

Mmonaki
Maarufu zaidi ni Jumuia ya [[Taizé]], ambayo ilianzishwa na ndugu [[Roger Schutz]] (1915-2005) na kupokea Wakatoliki pia; lengo lake hasa ni umoja wa Wakristo na kuinjilisha vijana.[[Jamii:Dini]]
[[Jamii:Ukristo]]
[[Jamii:Mashirika ya kitawa]]

Wahehe
Mwanzilishi wa Himaya ya Ujerumani Afrika Mashariki, Carl Peters, baadaye tarehe 23 Novemba 1891 alimwandikia Gavana von Soden akisema kwamba, katika mapambano mengine na makabila mbalimbali ya Tanganyika, ilikuwa ni bahati tu kwao kutoweza kupata madhara kama waliyopata Wajerumani pale Lugalo, kwani mafunzo yao ya vita yalikuwa yanalenga zaidi kupigana wakiwa wamejipanga pamoja kwa mbinu maalumu. Hawakuwa wamejifunza kupigana kila mtu kwa uwezo wake, bali walitegemea zaidi kushambulia kwa pamoja.

Kampuni ya Kifalme ya Kiingereza kwa Afrika ya Mashariki
Mashindano juu ya Uganda kati ya Ujerumani na Uingereza uliharakisha uenezi wa kampuni. Mwaka 1890 Mjerumani Karl Peters alifanya mkataba na Kabaka Mwanga II wa Buganda ulioweka Buganda chini ya ulinzi wa Ujerumani lakini bila idhini ya serikali ya Berlin. Mapatano hayo yalisababisha kusainiwa kwa mkataba wa Helgoland-Zanzibar ulioweka Uganda chini ya Uingereza. Kampuni ya Mckinnon ilipewa kazi ya kutekeleza ulinzi juu ya Buganda kwa niaba ya London iliyosita bado kuanzisha koloni kamili.

Shirikisho la Mataifa
Mkataba wa Versailles ulianzisha aina mpya ya maeneo yaliyowahi kuwa ama koloni au majimbo ya nchi zilizoshindwa katika vita. Koloni zote za Ujerumani pamoja na sehemu kubwa ya majimbo ya Milki ya Osmani ya awali ziliwekwa chini ya mamlaka ya Shirikisho la Mataifa na kukabidhiwa kwa nchi washindi wa vita. Zilipewa hali ya pekee kama maeneo ya kudhaminiwa. Tofauti na koloni za kawaida nchi wadhamini hazikupewa mamlaka yote jinsi iliyokuwa katika koloni zao za kawaida bali zilipokea maeneo ya kudhaminiwa chini ya masharti fulani pamoja na kulinda haki kadhaa za wenyeji na kuandaa nchi hizi kwa uhuru. Hapo mwanzoni tofauti kati ya koloni na eneo la kudhaminiwa haikuwa kubwa lakini baadaye masharti ya udhamini yalikuwa muhimu. Kwa mfano hali ya Tanganyika kuwa eneo ka kudhaminiwa ilisababisha Uingereza kutokubali walowezi wengi kuja hapa. Vivyo hivyo hali ya Afrika ya Kusini Magharibi kuwa eneo la kudhaminiwa ilizuia sehemu hii kuwa jimbo la Afrika Kusini kuwa msingi kwa uhuru wake kama nchi ya Namibia.

Historia ya Namibia
Namibia katika mipaka ya sasa ilianzishwa katika karne ya 19 kama koloni la Ujerumani kwa jina la Afrika ya Kusini-Magharibi ya Kijerumani.

Sr. Jean Pruitt
Sr. Jean Pruitt alitumwa Tanzania mwaka 1969 na jumuiya ya masista wa Maryknoll chini ya Kanisa Katoliki Tanzania, alianza kusaidia shughuli za Catholic Relief Services. Pamoja na kazi zake za kikanisa Sr. Jean Pruitt tangu awasili Tanzania, amekuwa chachu ya maendeleo ya vijana na watoto kwani ameanzisha taasisi nyingi sana ambazo zimeendeleza vijana wengi wasanii na zimeleta heshima kubwa ndani na nje ya Tanzania. 1971 Sr. Jean Pruitt alianzisha Nyumba ya Sanaa kama sehemu ya vijana kuonyesha kazi zao za kisanii na kuziuza. Nyumba ya sanaa lilikuwa duka la kwanza maalumu la ubunifu kwa vijana wa kitanzania kwa ajili ya kuonyesha na kuuza kazi zao za kisanii, huku wakipata ushauri na mwongozo kutoka kwa Sr. Jean Pruitt, Nyumba ya Sanaa ilianzia pale mtaa wa Mansfield. Sr. Jean Pruitt ni mmojawapo wa watu waliounda shirika la Caritas Tanzania 1972. Mwaka 1988 Sr. Jean Pruitt ni mmoja wa watu walioanzisha shirika lililojulikana kama Tanzania Mozambique Friendship Association (TAMOFA). Mwaka 1992 alianzisha Kituo cha kulelea watoto walio kwenye mazingira magumu cha Dogodogo Center, Mwaka 2000 Sr. Jean alianzisha shirika la Mtandao wa dini kwa watoto duniani kanda ya Afrika yaani GNRC - Africa. Sr Jean Pruitt alianzisha shirika hili baada ya kuhudhuria kwenye midahalo ya amani nchini Japan. Shirika hili lilianzia huko Japan kwa upande wa Africa Sr. Jean Pruitt ndiye muasisi wa kulitambulisha shirika hili nchini Tanzania. Shirika lingine aliloanzisha ni Stepping Stones Trust Fund Tanzania kwa ajili ya kusaidia jamii za wafugaji nchini Tanzania chini ya taasisi iitwayo EMUSOI.

Mkoa wa Pangani (DOA)
Kabla ya ukoloni wafanyabiashara Waarabu na Waswahili walianzisha mashamba ya sukari katika mazingira ya Pangani yaliyolimwa na watumwa wao. Abushiri bin Salim aliyeanzisha vita dhidi ya Wajerumani mwaka 1889 alikuwa mmoja ya wajasiriamali Waarabu wa eneo la Pangani. Lakini baada ya miaka ya kwanza ya ukoloni utumwa ulikomeshwa na mashamba ya sukari yaliporomoka.

Maximilien Robespierre
Maximilien François Marie Isidore de Robespierre (Kifaransa: [mak.si.mi.ljɛ fʁɑ.swa ma.ʁi i.zi.dɔʁ də ʁɔ.bɛs.pjɛʁ]; 6 Mei 1758 - 28 Julai 1794) alikuwa mwanasheria wa Kifaransa na mwanasiasa , Mojawapo ya takwimu zilizojulikana na zenye ushawishi mkubwa zinazohusishwa na Mapinduzi ya Kifaransa na Utawala wa Ugaidi.
Kama mwanachama wa Waziri Mkuu, Bunge la Kimbunge na Klabu Ya Jacobin, Robespierre alikuwa ni mtetezi wa maskini na taasisi za kidemokrasia. Alitoa kampeni kwa wanaume wote nchini Ufaransa, udhibiti wa bei juu ya bidhaa za msingi za chakula na kukomesha utumwa katika makoloni ya Kifaransa. Alikuwa mpinzani mkali wa adhabu ya kifo, lakini alifanya jukumu muhimu katika kupanga utekelezaji wa Mfalme Louis XVI, uliosababisha kuanzishwa kwa Jamhuri ya Kifaransa.
Huenda anajulikana zaidi kwa jukumu lake katika Ufalme wa Ugaidi wa Mapinduzi ya Kifaransa. Aliitwa kama mwanachama wa Kamati ya Nguvu ya Usalama wa Umma iliyozinduliwa na mshirika wake wa kisiasa Georges Danton na alifanya ushawishi wake wa kuzuia Waheberists wa mrengo wa kushoto. Kama sehemu ya majaribio yake ya kutumia hatua kali za kudhibiti shughuli za kisiasa nchini Ufaransa, Robespierre baadaye alihamia dhidi ya Danton zaidi ya wastani, ambaye alishtakiwa na rushwa na kufariki mwezi Aprili 1794. Ugaidi ulikamilisha miezi michache baadaye na kukamatwa kwa Robespierre Julai , Matukio ambayo yalianzisha kipindi cha historia ya Kifaransa inayojulikana kama Reaction ya Thermidorian(en:Thermidorian Reaction). [1] Wajibu wa Robespierre binafsi kwa ziada ya Ugaidi bado ni suala la mjadala mkali kati ya wanahistoria wa Mapinduzi ya Kifaransa. [2] [3]

Togo ya Kijerumani
1884 Mwingereza aliyekuwa mkuu wa wilaya ya Kitta (Gold Coast - Ghana) alijaribu kutuma wanajeshi Aneho lakini alishindwa.
Baada ya tukio hili chifu Mlapa alikuwa tayari kufanya mapatano ya ulinzi na konsuli wa Ujerumani Gustav Nachtigal. Mkataba wa ulinzi ulitiwa sahihi tarehe 6 Julai 1884. Hii ilikuwa mwanzo wa ukoloni wa Ujerumani katika Togo.
Katika Septemba mtawala wa Porto Seguro alifanya mkataba wa ulinzi wa pili na mfanyabiashara Mjerumani Randad.

SMS Möwe
Mwaka 1884 SMS Möwe ilimbeba mpelelezi Mjerumani Gustav Nachtigal aliyefanya kwa niaba ya serikali yake mikataba na watawala kwenye pwani ya Afrika ya Magharibi na hivyo kuweka misingi wa makoloni ya Togo na Kamerun.

Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki
Kampuni ya Kijerumani kwa Afrika ya Mashariki (Kijerumani: Deutsch-Ostafrikanische Gesellschaft (DOAG)) ilikuwa shirika ya binafsi iliyoundwa na Karl Peters ikaanzisha koloni ya Afrika ya Mashariki ya Kijerumani.

Ukoloni wa Ujerumani
Mwaka 1885 Bismarck aliitisha Mkutano wa Berlin alipolenga kufanya Ujerumani kuwa mpatanishi kati ya nchi za Ulaya zilizoshindana kuhusu Kongo. Wakati wa mkutano alipokea pia ombi la Shirika la Ukoloni wa Kijerumani kukubali madai yao katika maeneo ya Tanganyika; Bismarck alikubali sasa ingawa aliwahi kukataa awali. Kwenye mwisho wa kipindi chake cha kuongoza serikali ya Ujerumani Bismarck alipaswa kutuma wanajeshi waliopigana na wenyeji waliopinga majaribio ya Wajerumani kuchukua utawala juu yao.

Instruction: Given a question, retrieve Wikipedia passages that answer the question.