Question: Rais wa kwanza wa Ufaransa aliitwa nani?

Ufaransa
Katika vita hivyo afisa kijana, kwa jina Napoleon Bonaparte, alipanda vyeo haraka hadi kuingia katika siasa; mwaka 1799 alichukua mamlaka yote kwa kutumia cheo cha "konsuli wa kwanza" na tangu 1804 alijiita "Kaisari wa Wafaransa".

Moshweshwe I
Kwa msaada wa washauri wake Wafaransa mfalme alifaulu kutetea uhuru wa eneo lake. Vita mbalimbali zilifuata dhidi ya Waingereza na Makaburu. 1867 Moshweshwe alielewa ya kwamba nchi yake itaharibika na Makaburu waliokuwa waliunda Dola Huru la Mto Orange na kumshambulia vikali. Akaomba ulinzi wa malkia Viktoria I wa Uingereza na nchi yake ikawekwa chini ya ulinzi wa serikali ya Kiingereza iliyozuia mashambulio ya Makaburu.

Mgawanyo wa madaraka
Marekani na Ufaransa zilikuwa nchi za kwanza zilizoingiza mfumo huo katika katiba zao.

Mapinduzi ya Ufaransa
Kupitia vita mbalimbali vilivyofuata sehemu mbalimbali za dunia,[4] athira zake zilieneza kote duniani fikra za haki za binadamu, uhuru na maendeleo zilizotetewa na Falsafa ya Mwangaza.[5]

Historia ya Ufaransa
Miaka 100 baadaye mtemi wa Paris Hugo Capet alichukua nafasi ya wajukuu wa Karolo na wafuasi wake waliendelea kuimarisha mamlaka ya kifalme.

Rais wa Afrika ya Kusini
Rais anachaguliwa na wabunge wa kitengo cha chini "(National Assembly)" cha Bunge la Afrika Kusini. Kwa kawaida huwa kiongozi wa chama kikubwa zaidi bungeni, ambacho kimekuwa African National Congress tangu uchaguzi wa kwanza baada ya kupinduliwa kwa apartheid (ubaguzi wa rangi) uliyofanyika tarehe 27 Aprili 1994. Rais wa kwanza kuchaguliwa chini ya katiba mpya alikuwa Nelson Mandela, ambaye alifuatwa na Thabo Mbeki mwaka wa 1999, kufuatiwa na Kgalema Motlanthe mnamo Septemba 2008 na kisha Jacob Zuma mnamo Mei 2009. Katika § 5, sehemu ya 88, katiba inaruhusu wakati wa Rais ofisini kuwa muhula miwili. Marais huchaguliwa kila baada ya uchaguzi wa wabunge, na uchaguzi huu huwapa marais muda wa miaka mitano, pamoja na nafasi ya kurudishwa mara moja.

Ufaransa
Mwaka 1814 alipaswa kusalimu amri, akapelekwa kwenye kisiwa cha Elba (Italia); aliporudi barani na kujaribu kuwa mkuu wa Ufaransa tena, jeshi lake lilishindwa katika mapigano ya Waterloo mwaka 1815 na Napoleon akawa mfungwa kwenye kisiwa cha St Helena hadi kifo chake.

Ufaransa
Katika vita vikuu vya kwanza, ulivamiwa na Wajerumani, lakini mwisho uliibuka na ushindi na kurudishiwa mikoa ya Alsace na Lorraine iliyotekwa na Ujerumani katika vita vya mwaka 1870.

Ufaransa
Wakati huohuo utawala wake juu ya makoloni ulianza kuporomoka. Baada ya kushindwa katika Vita vya kwanza vya Indochina mwaka 1954 Ufaransa ulipaswa kukubali uhuru wa Vietnam Kaskazini, Vietnam Kusini, Laos na Kambodia.

Joseph Kabila
Katika uchaguzi wa kitaifa wa tarehe 30 Julai 2006 alipata kura nyingi kuliko wagombea wote kuwa rais lakini hakufikia nusu ya kura zote. Katika uchaguzi wa pili kati yake na Jean-Pierre Bemba alishinda akathibitishwa kuwa rais tarehe 17 Novemba 2006. Joseph Kabila ni rais wa kwanza wa Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo aliyechaguliwa na wananchi wote katika uchaguzi huru.

Maximilien Robespierre
Maximilien François Marie Isidore de Robespierre (Kifaransa: [mak.si.mi.ljɛ fʁɑ.swa ma.ʁi i.zi.dɔʁ də ʁɔ.bɛs.pjɛʁ]; 6 Mei 1758 - 28 Julai 1794) alikuwa mwanasheria wa Kifaransa na mwanasiasa , Mojawapo ya takwimu zilizojulikana na zenye ushawishi mkubwa zinazohusishwa na Mapinduzi ya Kifaransa na Utawala wa Ugaidi.
Kama mwanachama wa Waziri Mkuu, Bunge la Kimbunge na Klabu Ya Jacobin, Robespierre alikuwa ni mtetezi wa maskini na taasisi za kidemokrasia. Alitoa kampeni kwa wanaume wote nchini Ufaransa, udhibiti wa bei juu ya bidhaa za msingi za chakula na kukomesha utumwa katika makoloni ya Kifaransa. Alikuwa mpinzani mkali wa adhabu ya kifo, lakini alifanya jukumu muhimu katika kupanga utekelezaji wa Mfalme Louis XVI, uliosababisha kuanzishwa kwa Jamhuri ya Kifaransa.
Huenda anajulikana zaidi kwa jukumu lake katika Ufalme wa Ugaidi wa Mapinduzi ya Kifaransa. Aliitwa kama mwanachama wa Kamati ya Nguvu ya Usalama wa Umma iliyozinduliwa na mshirika wake wa kisiasa Georges Danton na alifanya ushawishi wake wa kuzuia Waheberists wa mrengo wa kushoto. Kama sehemu ya majaribio yake ya kutumia hatua kali za kudhibiti shughuli za kisiasa nchini Ufaransa, Robespierre baadaye alihamia dhidi ya Danton zaidi ya wastani, ambaye alishtakiwa na rushwa na kufariki mwezi Aprili 1794. Ugaidi ulikamilisha miezi michache baadaye na kukamatwa kwa Robespierre Julai , Matukio ambayo yalianzisha kipindi cha historia ya Kifaransa inayojulikana kama Reaction ya Thermidorian(en:Thermidorian Reaction). [1] Wajibu wa Robespierre binafsi kwa ziada ya Ugaidi bado ni suala la mjadala mkali kati ya wanahistoria wa Mapinduzi ya Kifaransa. [2] [3]

Wafiadini wa Lyon
Ndio Wakristo wafiadini wa kwanza wa Ufaransa.

Napoleon Bonaparte
Wafalme wa Ulaya waliendelea kuangalia jamhuri ya Ufaransa kwa wasiwasi kwa sababu ilikuwa nchi ya Ulaya kwanza iliyopindua utawala wa kifalme. Napoleon aliiuzia Marekani koloni za kifaransa katika Amerika ya Kaskazini (Lousiana na mji wa New Orleans) alipoona ya kwamba angeshindwa kuzitetea kama vita ingerudi.

Historia ya Ufaransa
Mfalme wao Chlodwig (tamka klod-vig) alipokea Ukristo wa Kikatoliki kama dini rasmi ya milki yake.

Maximilien de Robespierre
Chini ya ushauri wa Robespierre kamati ya usalama wa umma ilikuja kuongoza Ufaransa. Kipindi ambacho Kamati ya Usalama wa Umma ilitawala Ufaransa kiliitwa “Utawala wa Hofu” na Maximilian Robespierre alikuwa kiongozi.

Shelisheli
Ndio Ufaransa uliojenga vituo vya kwanza vya kudumu mwaka 1756. Wafaransa waliita visiva "Seychelles" kwa heshima ya waziri wao wa siku zile Jean Moreau de Sechelles.

Charles de Gaulle
Katika Novemba 1958 De Gaulle alishinda uchaguzi akachaguliwa na bunge kuwa rais. Alirudishwa mara ya pili 1965 akipigiwa kura na wanachi wote.

Napoleon Bonaparte
Napoléon Bonaparte ("Napoleone di Buonaparte", 15 Agosti 1769 – 5 Mei 1821) alikuwa kiongozi wa kijeshi na wa kisiasa nchini Ufaransa baada ya mapinduzi ya Kifaransa.

Ufaransa
Katika kipindi hiki cha vurugu jenerali Charles de Gaulle alichaguliwa kuwa rais chini ya katiba mpya iliyounda mfumo wa rais kama kiongozi wa serikali mwenye mamlaka makubwa.

Thomas Sankara
Mwaka wa 1966, rais wa kwanza wa Volta ya Juu, Maurice Yameogo, aliondolewa kupitia mapinduzi na kamanda wa jeshi, Sangoulee Lamizana, alichukua uongozi. Lamizana akaanzisha chuo cha wanajeshi mjini Ouagadougou, ambacho kilikuwa cha kwanza nchini. Sankara alisikia kwenye redio tangazo kwamba wanafunzi wa kwanza wa chuo hicho watachaguliwa kutoka waliohitimu shule ya upili. Alipohitimu, alikuwa mmoja wa waliochaguliwa. Wakati huo, alikuwa na umri wa miaka 17.

Emmanuel Macron
Wakati wa kufanya kazi serikalini alikuwa mwanachama wa Chama cha Kisoshalisti cha Ufaransa (Parti Socialiste – PS) kuanzia 2006 hadi 2009. Mwaka 2008 alitoka katika utumishi wa serikali na kujiunga na benki ya Rothschild. Mwaka 2012 alihamia katika ofisi ya rais wa Ufaransa Francois Hollande akiwa naibu katibu mkuu wa ofisi hii. 2014 aliendelea kuwa waziri wa uchumi, viwanda na teknolojia wa Ufaransa.

Pasteur Bizimungu
Julai mwaka 1994, majeshi ya RPF yalinyakua hatamu za uongozi na kuunda serikali ya umoja wa taifa. Kiongozi wa RPF, Paul Kagame, alichaguliwa kuwa makamu wa Rais, naye Bizimungu akawa Rais ili wahutu wengi wawakilishwe serikalini.
Hata hivyo, katika urais wake Bizimungu, wengi waliamini kuwa mamlaka halisi yalikuwa naye Kagame. Baada ya muda usio mrefu, Bizimungu alijipata akizozana naye Kagame kwa kile Bizimungu aliita ukandamizaji wa upinzani bila haki. Aliyekuwa Spika wa Bunge Joseph Seberanzi alienda mafichoni aliposhtakiwa kwa kosa la uhaini (treason) na Mechi mwaka wa 2000, afisa wa utawala Assiel Kabeara alipigwa risasi kichwani na watu watatu waliosemekana kuwa wamevalia nguo za kijeshi. Wapinzani wake Bizimungu walimsingizia kuwa alikuwa mfisadi huku wakisema aliwalinda mawaziri wafisadi kutoka kufukuzwa kazini na bunge (censure), na kuwa alikataa kuwalipa fidia wakaazi wa jumba lake waliofukuzwa na kuhepa ushuru kwa kusajili lori zake mbili katika Jmahuri la Kidemokrasia la Congo[3]. Bizimungu alijiuzulu mwezi wa Machi 2000 baada ya kuzozana tena naye Kagame, mara hii juu ya Baraza mpya la mawaziri. Kagame alimrithi kama rais.[4]

Kaizari
Rais Jean-Bedel Bokassa alijitangaza kuwa Kaizari ("empereur") wa Afrika ya Kati mwaka 1977 akiiga mfano wa Napoleon Bonaparte aliyejiwekea taji la Kaizari ya Ufaransa mwaka 1804. Bokassa alipinduliwa mwaka 1979 na nchi kuwa jamhuri tena.

Syria
Mwaka 1918, mapinduzi ya Waarabu yalianza nchini Syria na baada ya muda mfupi, Waosmani waliondoka Syria na Waingereza walichukua nchi. Faisal ibn Hussein alikuwa mfalme mpya wa Syria. Mwaka 1920, serikali iliandika katiba mpya ya kidemokrasia. Lakini, mwaka huohuo Mkutano wa Versailles aliutolea Ufaransa nchi ya Syria. Hivyo kati ya Vita Kuu ya Kwanza ya Dunia na uhuru ilikuwa nchi lindwa chini ya Ufaransa kwa niaba ya Shirikisho la Mataifa[3].

Mapinduzi ya Ufaransa
Katika vita hivyo jenerali Napoleon Bonaparte alikuwa kiongozi aliyeweza kushinda Austria akawa shujaa wa taifa. Mwaka 1799 kwa tishio la kijeshi alilazimisha bunge kubadilisha katiba akaingia serikalini na kuwa mtawala pekee kwa kibali cha bunge lisilokuwa na njia nyingine isipokuwa kumkubali.

Omar Bongo
El Hadj Omar Bongo Ondimba (30 Desemba 1935 – 8 Juni 2009) alikuwa Rais wa nchi ya Gabon tangu mwaka wa 1967. Baadhi ya marais barani Afrika, Bongo ameshika urais kwa muda mrefu kabisa. Alimfuata Leon M'ba akiwa na umri wa miaka 31 tu, na wakati ule alikuwa rais kijana kabisa duniani. Jina lake la kuzaliwa lilikuwa "Albert-Bernard Bongo.
Kiongozi huyo mwanzoni alitambulika kama Albert Benard Bongo kabla ya baadae kusilimu na kuitwa Omari Bongo. baada ya kumaliza masomo yake ya awali na sekondari mjini Brazzaville, Bongo alianza kazi katika shirika la umma lililokuwa likishughulika na masuala ya posta na simu lakini baadae aliingia kwenye mafunzo ya kijeshi na taratibu ukawa mwanzo wa kujikita kwenye siasa.

Modibo Keïta
Mnamo Oktoba 1946, Africa Democratic Rally (RDA) iliundwa katika mkutano uliofanyika Bamako uliokuwa na wajumbe kutoka Afrikaya Kifaransa. Wakati umoja uliongozwa na Félix Houphouët-Boigny, Keita alishika nafasi ya Katibu Mkuu wa RDA katika Sudan ya Kifaransa, na mkuu wa washirika wake wa US-RDA. Mwaka wa 1948, alichaguliwa mkuu wa baraza wa Sudan ya Kifaransa. Mnamo 1956, alichaguliwa Meya wa Bamako na akawa mbunge wa Bunge la Ufaransa. Mara mbili aliwahi kuwa katibu wa serikali katika serikali za Maurice Bourgès-Maunoury na Félix Gaillard. Modibo Keïta alichaguliwa rais bunge la katiba la Mali Julai 20, 1960, ambalo lilijumuisha Sudani ya Kifaransa na Senegal. Senegal baadaye iliondoka katika shirikisho.

Historia ya Ufaransa
Mfalme Karolo Mkuu alipanua mipaka ya milki hadi Ujerumani ya kaskazini na Italia na mwaka 800 akapokea cheo cha Kaisari wa Roma kwa mikono ya Papa Leo III.

Historia ya Ufaransa
Bernard, Philippe, and Henri Dubief. The Decline of the Third Republic, 1914–1938 (The Cambridge History of Modern France) (1988) Bury, J. P. T. France, 1814–1940 (2003) ch 9–16 Kedward, Rod. France and the French: A Modern History (2007) pp 1–245 Lehning, James R.; To Be a Citizen: The Political Culture of the Early French Third Republic (2001) McMillan, James F. Twentieth-Century France: Politics and Society in France 1898–1991 (1992) Mayeur, Jean-Marie, and Madeleine Rebirioux. The Third Republic from its Origins to the Great War, 1871–1914 (The Cambridge History of Modern France) (1988) Price, Roger. A Social History of Nineteenth-Century France (1987) 403pp. 403 pgs. Questia Robb, Graham. The Discovery of France: A Historical Geography, from the Revolution to the First World War (2007) Sowerwine, Charles. France since 1870: Culture, Society and the Making of the Republic (2009) Weber, Eugen. Peasants into Frenchmen: The Modernization of Rural France, 1870–1914 (1976) Wolf, John B. France: 1815 to the Present (1940) pp 349–501. Zeldin, Theodore. France, 1848–1945 (2 vol. 1979), topical approach

Henri Fayol
Henri Fayol (Istanbul, 29 Julai 1841 – Paris, 19 Novemba 1925) alikuwa mhandisi kutoka nchi ya Ufaransa. Amejulikana hasa kwa kueleza nadharia ya utawala wa uchumi. Aliandika kuhusu nadharia hiyo katika kitabu chake cha "Administration Industrielle et Générale" kilichochapishwa mwaka wa 1916.

Historia ya Ufaransa
Baada ya vita vikuu vya pili ambako nchi ilitekwa na Ujerumani kwa kiasi kikubwa, Ufaransa ulipata katiba mpya na kujiunga na NATO (1949) na mwanzo wa Umoja wa Ulaya (tangu 1951). Ilihesabiwa kati ya washindi wa vita na kupata kiti cha kudumu kwenye Baraza la Usalama la UM.

Boris Yeltsin
Boris Nikolayevich Yeltsin () (kwa herufi za Kirusi huita:Бори́с Никола́евич Е́льцин) (1 Februari 1931 - 23 Aprili 2007) alikuwa rais wa kwanza wa Urusi baada ya mwisho wa ukomunisti. Alitumikia taifa la Urusi kuanzia mwaka 1991 hadi 1999. Mikhail Gorbachev, alimtangulia Boris, wakati huo Urusi iliitwa Umoja wa Kisovyeti. Vladimir Putin amekuja baada ya Boris. Boris Yeltsin alikufa kwa ugonjwa wa moyo mnamo tarehe 23 Aprili mwaka 2007.

Ahmed Sékou Touré
Alichaguliwa kama Rais wa kwanza wa Guinea akatumikia kuanzia mwaka 1958 hadi kifo chake 1984. Touré alikuwa miongoni mwa wazalendo wa awali wa Guinea waliojishughulisha katika harakati za kupigania uhuru wa nchi kutoka mikononi mwa Wafaransa.

Historia ya Ufaransa
Berenson, Edward, and Vincent Duclert, eds. The French Republic: History, Values, Debates (2011), 38 short essays by leading scholars on the political values of the French Republic Englund, Steven. "Church and state in France since the Revolution," Journal of Church & State (1992) 34#2 pp 325–61 Furet, François. Revolutionary France 1770–1880 (1995) Gildea, Robert. The Past in French History (1994) Gildea, Robert. Children of the Revolution: The French, 1799–1814 (2008) Harison, Casey. "Teaching the French Revolution: Lessons and Imagery from Nineteenth and Twentieth Century Textbooks," History Teacher (2002) 35#2 pp 137–62 O'Rourke, Kevin H. "The Worldwide Economic Impact of the French Revolutionary and Napoleonic Wars, 1793–1815," Journal of Global History (2006), 1#1 pp 123–149. Palmer, Robert R. The Age of the Democratic Revolution: A Political History of Europe and America, 1760–1800. (2 vol 1959), highly influential comparative history; Stromberg, Roland N. "Reevaluating the French Revolution," History Teacher (1986) 20#1 pp 87–108.

Ufaransa
République françaiseJamhuri ya Kifaransa Bendera ya UfaransaNembo la UfaransaNational motto: Uhuru, Usawa, Undugu (Kifaransa: Liberté, Egalité, Fraternité)Lugha rasmiKifaransa1Mji mkuuParisMji mkubwaParisRais:Emmanuel MacronWaziri Mkuu:Eneo - Jumla2 - Ufaransa bara3 - % majiNafasi ya 42 674,843 km² (260,558 sq. mi.) Nafasi ya 47 551,695 km²4 (213,011 sq. mi.) 543,965 km²5 (210,026 sq. mi.) 0.26%Wakazi (1 Januari 2014) - Total2 - Ufaransa bara3 - Density3Nafasi ya 20 66,616,416 63,929,00 116/km²GDP (PPP) - Jumla (2003) - GDP/mtuNafasi ya 5 $1.661 Trillioni $27,600PesaEuro (€)6, CFP Franc7Kanda ya wakati - in summerCET (UTC+1)3 CEST (UTC+2)3Wimbo wa taifaLa MarseillaiseInternet TLD.frCalling Code33 1 Taz. #Demografia kwa lugha za kimkoa 2 Eneo lote la Ufaransa pamoja na mikoa ya ng'ambo lakini bila Antaktika. 3 Ufaransa bara pekee (=Ufaransa ya Ulaya) 4 Namba za taasisi ya jiografia ya Ufaransa 5 Kumbukumbu ya ofosi ya ardhi 6 Jamhuri yote ya Kifaransa bila maeneo katika Pasifiki 7 Maeneo ya ng'ambo katika Pasifiki pekee

Modibo Keïta
Modibo Keïta (4 Juni 1915 - Mei 16, 1977) alikuwa Rais wa kwanza wa Mali (1960-1968) na Waziri Mkuu wa Shirikisho la Mali. Aliongoza kwa kutumia itikadi ya Ujamaa wa Afrika.

Puto
Ufaransa ilikuwa pia nchi ya kwanza iliyojaribu kutumia puto kijeshi kwa kusudi la kuangalia maadui kutoka juu na kuongoza mashambulio. Matumizi haya yaliendelea hadi vita kuu ya kwanza ya dunia wakati ambako puto zilishambuliwa kwa ndege za kijeshi.

Mapinduzi ya Ufaransa
Mapinduzi ya Ufaransa (kwa Kifaransa: Révolution française) ni jina linalojumlisha matukio muhimu ya siasa kwa kipindi cha miaka 10, tangu 1789 hadi 1799, yaliyobadilisha uso wa Ufaransa na utamaduni wa Ulaya kwa jumla, kiasi cha kuhesabiwa kati ya matukio makuu ya historia yote.[1][2][3]

Historia ya Burundi
[[Picha:Pierre Nkurunziza.jpeg|250px|thumbnail|Rais Nkurunziza mwaka 2006]]
Mwaka 2005 uchaguzi wa kwanza wa bunge baada ya vita ya wenyewe kwa wenyewe ulifanyika. Chama cha CNDD-FDD kilipata kura nyingi na kiongozi chake Pierre Nkurunziza alichaguliwa na bunge kuwa rais wa taifa. Vyama vya UPRONA na FRODEBU vilivyotangulia kuongoza serikali ya mpito vilipata kura chache kwa sababu vilishtakiwa kuwa na [[rushwa]] na [[upendeleo]] wa kindugu.

William I wa Uingereza
Mfalme William I wa Uingereza anayejulikana pia kwa jina la William Mshindi (William the Conqueror) au kwa jina Kifaransa kama Guillaume alikuwa mtemi wa Normandi na mtawala wa mwisho wa nje aliyefaulu kuvamia Uingereza.[1]

Historia ya Ufaransa
Kabila la Kigermanik la Wafaranki[1] lilitawala sehemu kubwa ya Ufaransa pamoja na Ujerumani ya magharibi mnamo mwaka 500.

Historia ya Ufaransa
Azema, Jean-Pierre. From Munich to Liberation 1938–1944 (The Cambridge History of Modern France) (1985) Berthon, Simon. Allies at War: The Bitter Rivalry among Churchill, Roosevelt, and de Gaulle. (2001). 356 pp. Funk, Arthur Layton. Charles de Gaulle: The Crucial Years, 1943–1944 (1959) Gildea, Robert. Marianne in Chains: Daily Life in the Heart of France During the German Occupation (2004) Jackson, Julian. France: The Dark Years, 1940–1944 (2003) Kersaudy, Francois. Churchill and De Gaulle (2nd ed 1990 482pp Lacouture, Jean. De Gaulle: The Rebel 1890–1944 (1984; English ed. 1991), 640pp; Paxton, Robert O. Vichy France 2nd ed. (2001)

Historia ya Ufaransa
Doyle, William. Old Regime France: 1648–1788 (2001) Doyle, William, ed. The Oxford Handbook of the Ancien Régime (2012) 656pp ; 32 topical chapters by experts Goubert, Pierre. Louis XIV and Twenty Million Frenchmen (1972), social history from Annales School Jones, Colin. The Great Nation: France from Louis XV to Napoleon (2002) LeRoy Ladurie, Emmanuel. The Ancien Régime: A History of France 1610–1774 (1999), survey by leader of the Annales School Lynn, John A. The Wars of Louis XIV, 1667–1714 (1999) Roche, Daniel. France in the Enlightenment (1998), wide-ranging history 1700–89 Wolf, John B. Louis XIV (1968), the standard scholarly biography

Maungano ya kifalme
Nchi ndogo ya Andorra kati ya Ufaransa na Hispania ni mfano wa pekee ambako rais wa jamhuri anakuwa mkuu wa dola wa nchi nyingine. Tangu mwaka 1607 nafasi ya mkuu wa dola wa Andorra hushirikishwa kati ya askofu wa Urgel (Hispania) na mfalme wa Ufaransa. Baada ya mapinduzi ya Ufaransa mwaka 1789 rais wa jamhuri alichukua nafasi ya mfalme wa awali.

Felix Eboue
Yeye alikufa kwa shtuko la moyo akiwa [Cairo]; makoloni ya Kifaransa yalitoa stempu ya makumbusho ya Felix Eboue. Afisa wa Jeshi la Heshima,aliyekuwa ametuzwa katika mwaka wa 1941 na Msalaba wa Ukombozi na alikuwa mwanachama wa Baraza la Amri ya Ukombozi,majivu yake Felix yako katika Panthéon,akiwa mtu mweusi wa kwanza kupewa hiyo heshima.

Bendera ya Jamhuri ya Afrika ya Kati
Bendera hii imetungwa na Barthélemy Boganda aliyekuwa rais wa kwanza wa eneo la kujitawala wa Ubangui-Shari wakati wa mwisho wa ukoloni wa Ufaransa.
Boganda aliamini ya kwamba "Afrika na Ufaransa wanapaswa kwenda sambamba". Hivyo aliunganisha rangi za bendera ya Ufaransa (nyekundu-nyeupe-buluu) na rangi za Umoja wa Afrika (nyekundu - kijani - njano).

Ukoloni Mamboleo
Mfano maarufu wa Ukoloni Mamboleo ni uhusiano wa Ufaransa na viongozi wa nchi huru mpya za Afrika kwa lengo la kuendelea kuzitawala. Mara ya kwanza kutumika ilikuwa kwa kwa rais wa Cote d'Ivoire Felix Houphouët-Boigny, mfano wa uhusiano mzuri kati ya Ufaransa na Afrika wakati wa urais wa Charles de Gaulle (1958-1969).

Raymond Aaron
Aron alizaliwa katika jiji la Paris, mzazi wake mmoja akiwa ni Mwanasheria, alisoma katika shule ya École Normale Supérieure, ambapo hapo alikutana na Jean-Paul Sartre, ambaye alikuja kuwa rafiki yake wa maisha na mpinzani wake mkubwa katika maswala ya elimu .. Aron alishika nafasi ya kwanza katika mtihani wa Filosofia mnamo mwaka 1928, mtihani ambao rafiki yake wa karibu Sartre alishindwa kufaulu. na hatimaye mwaka 1930, alifanikiwa kutunukiwa shahada ya udaktari katika Historia ya Filosofia kutoka katika chuo cha École Normale Supérieure.
Amekuwa akifundisha katika shule ya Social philosophy katika chuo kikuu cha Touloese, majuma machache kabla ya Vita vya Pili ya Dunia kuanza, halafu akaamia Armée de l'Air. Wakati nchi ya Ufaransa iliposhindwa katika vita hivyo, aliamua kuondoka nchini humo na kwenda London na kujiunga na vikosi vya Free French na baadae kuwa mhariri katika gazeti la "France Libre" (Free France).
Baada ya vita kumalizika, Aron alirejea Paris kwa ajili ya kufundisha Sosholojia katika chuo cha École Nationale d'Administration na baadae Paris Institute of Political Studies. Hii ikiwa ni kati ya mwaka 1955 hadi 1968. Baadaye alienda kufundisha katika chuo kilichofahamika kama Sorbonne, na ilipofikia mwaka 1970, alihamia katika Collège de France.
Alichaguliwa kuwa mwanachama mwenye hadhi ya juu katika taasisi ya American Academy of Arts and Sciences hii ikiwa ni mwaka 1960. . Aron alifariki dunia katika jiji la Paris tarehe 17 Oktoba 1983 kwa shinikizo la moyo.

Historia ya Togo
Rais wa kwanza alikuwa Sylvanus Olympio.

Karolo Mkuu
Karolo Mkuu (kwa Kilatini: Carolus Magnus; kwa Kijerumani: Karl der Große; kwa Kifaransa: Charlemagne) alizaliwa tarehe 2 Aprili mwaka 742 na kufariki tarehe 28 Januari, 814; alikuwa kwanza mfalme wa Wafranki halafu Kaizari wa Dola takatifu la Roma aliloanzisha.

Louis Althusser
Louis Pierre Althusser (matamshi ya Kifaransa kwa IPA: altyˈsɛʁ; 16 Oktoba 1918 – 22 Oktoba 1990) alikuwa ni mwanafalsafa wa itikadi za Kisoshalisti za Karl Marx kutoka nchi ya Ufaransa. Alizaliwa nchini Algeria na kusoma katika chuo cha École Normale Supérieure kilichopo katika jiji la Paris lililopo nchini Ufaransa, ambapo hatimaye alikuwa Mwanafilosofia.
Althusser alikuwa ni mwanachama wa muda mrefu wa chama cha French Communist Party, ingawa wakati mwingine alikuwa akipingana sana na mfumo wa kikomunisti wa nchini Urafansa. Hoja zake kuu zilikuwa zikijengwa katika misingi ya kuhofia nadharia na misingi ya mfumo wa Marxist. Hizi zikiwa ni pamoja na kuhofia kutokea kwa mgawanyiko katika vyama vya siasa vya kikomunisti vya Ulaya.

Historia ya Ufaransa
Katika uchaguzi wa rais wa mwaka 2017 ilitokea kwa mara ya kwanza ya kwamba wagombea wa vyama vikubwa walishindwa kupata kura nyingi na awamu ya mwisho ya uchaguzi ilikuwa kati ya mgombea wa kujitegemea Emmanuel Macron (aliyepata urais) na Marie Le Pen wa Front National.

Louis XIV wa Ufaransa
Katika siasa ya ndani alimaliza Sheria ya Nantes ulioruhusu uhuru wa kidini akapiga Uprotestanti marufuku na kudai watu wote wasali katika kanisa katoliki. Waprotestanti Wafaransa 200,000 waliondoka katika nchi wakikimbia Ujerumani hasa Prussia na Uingereza.

Vietnam
Lakini baada ya miezi michache vita ikaisha na Ho Chi Minh alitangaza Jamhuri ya Kidemokrasia ya Vietnam mjini Hanoi. Wafaransa wa serikali ya Paris walijaribu kujenga uhusiano naye lakini baada ya kurudi walilenga kuchukua utawala upya.

Hoteli Cairo Marriott
Ikulu ya awali ilijengwa na Nile kufuatia amri ya Khedive Ismail. Aliwataka maakitekta wa enzi hizo kuifanya kufanana na ikulu na ikulu nyingine Ufaransa, Versailles, ambapo Empress Eugénie alikuwa akikaa . Kusudi ya ikulu ilikuwa kumkaribisha Empress wa Kifaransa Eugénie ambaye alikuwa amealikwa pamoja na mumewe ,Kaisari wa Ufaransa Napoleon. Tukio la mwaliko huo ilikuwa ufunguzi wa Suez ambao ulikuwa mradi mkubwa wakati huo.

Serikali ya kiraisi
Nchi mbalimbali hutumia utaratibu wa kuunganisha tabia za serikali ya kirais na serikali ya kibunge. Mfano wake ni Ufaransa ambako rais anayechaguliwa na wananchi wote hushirikiana na waziri mkuu anayetegemea bunge. Rais ana madaraka kadhaa pamoja na haki ya kuongoza mikutano ya mawaziri akitaka. Ana haki ya kutoa mwongozo juu ya siasa ya nje na pia ni mkuu wa jeshi.

Rais wa Marekani
Muda wa ofisi ya rais na makamu wa rais ni miaka minne. George Washington, rais wa kwanza, kuweka an unofficial watangulizi wa kuwahudumia maneno mawili tu, ambayo baadae marais walimfuata hadi 1940. Kabla Franklin D. Roosevelt, majaribio katika mrefu wa tatu walikuwa moyo na wafuasi wa Ulysses S. Grant na Theodore Roosevelt, wala jitihada hizo wamefanikiwa, hata hivyo. Mwaka 1940, Franklin Roosevelt ulipungua kutafuta tatu mrefu, lakini waliruhusiwa chama wake wa kisiasa na "rasimu" yeye kama mgombea urais wao na hatimaye kuchaguliwa mara tatu mrefu. Mwaka 1941 Marekani akawa kushiriki Vita II ambayo baadaye wapiga kura lett wateule Roosevelt hadi muhula nne 1944.

Patrice Lumumba
Mnamo mwezi wa Octoba, mwaka 1959, Lumumba, kama kiongozi wa chama cha MNC, alikamatwa kwa kosa la kuchochea vurugu za kupinga serikali ya kikoloni katika mji wa Stanleyville ambapo watu takriban 30 waliuawa na yeye alihukumiwa kwenda jela kwa muda wa miezi sita. Mnamo tarehe 18 ya mwezi Januari 1960 ambayo ilikuwa siku ya majaribio na hapohapo katika siku ya kwanza ya mkutano wa wa kuzungumzia hatma ya nchi ya kidemokrasia ya Kongo itakumbukwa kwamba licha ya Lumumba kuwa jela katika kipindi hicho cha chake cha MNC kilifanikiwa kuwashawishi wananchi kwenye uchaguzi uliofanyika mwezi Decemba na kushinda katika jamhuri ya Congo. Kutokana na nguvu ya umma iliyokuwa ikifanywa na wananchi wa Congo dhidi ya kuachiliwa kwa Lumumba kutoka kila kona, aliachiliwa na kuruhusiwa kuhudhuria katika mkutano wa Brussels. Mkutano huo ulifikia kilele tarehe 27, June 1960 kwa azimio la uhuru wa nchi ya Kongo na kupanga uchaguzi tarehe 30 ya mwaka huo huo wa 1960 Uchaguzi Mkuu wa Congo 11–25 May 1960. Lumumba na chama chake cha MNC walipata ushindi uliowawezesha kuunda serikali kwa tangazo la tarehe 23 June 1960 na Patrice Lumumba anapata cheo cha uwaziri mkuu akiwa na umri wa miaka 34 na Joseph Kasa-Vubu akiwa ndie Rais wake wa kwanza. Kwa mujibu wa katiba ya Congo mnamo tarehe 24 June serikali ilipitisha kura ya kijasiri ambayo iliamuliwa na baraza la maseneta kwamba tarehe 24 iwe ni siku ya ya kuadhimisha uhuru wa Congo.

Haiti
Lakini mmnamo mwaka 1802 siasa ya Paris ilibadilika na mtawala Napoleon Bonaparte aliamua kurudisha Hispaniola kwa hali ya awali akatuma jeshi kubwa la askari 40,000. L'Ouverture alikamatwa alipokubali kushauriana na jenerali Mfaransa akapelekwa kama mfungwa Ulaya. Lakini makamu wake Jean-Jacques Dessalines aliposikia khusu mipango ya Ufaransa ya kurudisha utumwa alianza vita upya. Katika vita vikali Wafaransa walishindwa na Dessalines alitangaza uhuru wa koloni tarehe 1 Januari 1804 kwa jina la "Haiti" kama "Jamhuri ya watu weusi".

Orodha ya Waandishi katika nchi za Afrika
Jean Amrouche (1907-1962) Marguerite Taos Amrouche (1913-1976) Rachid Boudjedra (1941 -) Albert Camus (1913-1960) Hélène Cixous (1937 -) Jacques Derrida (1930-2004) Mohammed Dib (1920-2003) Tahar Djaout (1954-1993) Assia Djebar (1936 -) Frantz Fanon, awali kutoka Martinique (1925-1961) Mouloud Feraoun (1913-1962) Mouloud Mammeri (1917-1989) Latifa Ben Mansour (1950 -) Jorge McDoogal (1907-1962) Rachid Mimouni (1945-1995) Ahlam Mostaghanemi (1953 -) Leila Sebbar Jean Sénac (1926-1962) Kateb Yacine (1929-1989)

Modibo Keïta
Baada ya kuanguka kwa shirikisho, US-RDA ilitangaza uhuru kamili wa Jamhuri ya Sudan kama Jamhuri ya Mali. Keita akawa rais wake wa kwanza, na baada ya muda mfupi alitangaza US-RDA kuwa chama pekee halali cha siasa.
Katika ngazi ya kisiasa, Modibo Keïta aliwafunga haraka wapinzani kama Fily Dabo Sissoko. Uchaguzi wa kwanza baada ya uhuru mwaka 1964, Keita alichaguliwa tena kuwa rais na bunge. Kuanzia 1967, alisimamisha katiba kwa kuunda [Kamati ya Taifa ya Ulinzi wa Mapinduzi]] (CNDR).

Benito Mussolini
Alikaa kimya pia Hitler alipovamia Ufaransa. Mwishoni tu, siku chache kabla ya ushindi wa Ujerumani kukamilika, Mussolini aliamua kuingia katika vita akateka sehemu ndogo ya Ufaransa kusini.

Jomo Kenyatta
Jomo Kenyatta (1893-1978) alikuwa rais wa kwanza wa Kenya.

Leopold Sedar Senghor
Mwaka 1960 alichaguliwa kuwa rais wa kwanza wa Senegal akaendela kushika nafasi hiyo hadi mwaka 1980 alipong'atuka kwa hiari.

Mapinduzi ya Ufaransa
Tangu hapo Napoleon alitawala kwa cheo cha "konsuli wa kwanza". Baada ya mabadiliko mengine ya katiba alichukua cheo cha Kaisari wa Ufaransa mwaka 1804.

Historia ya Ufaransa
Emsley, Clive. Napoleon 2003, succinct coverage of life, France and empire; little on warfare Englund, Steven. Napoleon: A Political Life. (2004). the best political biography Fisher, Herbert. Napoleon (1913) old classic Fremont-Barnes, Gregory. ed. The Encyclopedia of the French Revolutionary and Napoleonic Wars: A Political, Social, and Military History (ABC-CLIO: 3 vol 2006) Grab, Alexander. Napoleon and the Transformation of Europe. (2003), maps; excellent synthesis Harold, J. Christopher. The Age of Napoleon (1963) popular history stressing empire and diplomacy Markham, Felix. Napoleon 1963. McLynn, Frank. Napoleon: A Biography (2003) stress on military CS1 maint: multiple names: authors list (link) CS1 maint: extra text: authors list (link); evaluation of major books on Napoleon & his wars Nafziger, George F. Historical Dictionary of the Napoleonic Era. 2002. Nicholls, David. Napoleon: A Biographical Companion. 1999. Richardson, Hubert N. B. A Dictionary of Napoleon and His Times (1920) 489pp Roberts, Andrew. Napoleon: A Life (2014), major scholarly biography, 926 pages; favourable to Napoleon Thompson, J. M. Napoleon Bonaparte: His Rise and Fall (1954), scholarly, well-balanced in topics, but pro-Britain Tulard, Jean. Napoleon: The Myth of the Saviour (1984)

Mapinduzi ya Ufaransa
Makasisi wengi na waungwana wachache walifuata wito huo, lakini kundi kubwa la waungwana walikataa wakadai mfalme aingilie kati. Mfalme Louis XVI alitangaza mkutano mpya chini ya utaratibu wa kale akafunga ukumbi wa mkutano hadi siku hiyo.

Maximilien Robespierre
Kwenye shuleni, alijifunza kupendeza Jamhuri ya Kirumi iliyopendekezwa na maelezo ya Cicero, Cato na takwimu nyingine kutoka kwa historia ya kale. Wanafunzi wenzake walijumuisha Camille Desmoulins na Stanislas Fréron. Pia alisoma kazi za falsafa ya Uswisi Jean-Jacques Rousseau na alivutiwa na mawazo yake mengi. Robespierre alishangaa na wazo la "mtu mzuri", mtu ambaye anasimama peke yake akiongozana tu na dhamiri yake. [8] Uchunguzi wake wa classics ulimfanya atamani kwenye sifa za Kirumi, lakini alijaribu kuiga Rousseau hasa. [14] Dhana ya Robespierre ya nguvu ya mapinduzi na mpango wake wa kujenga uhuru wa kisiasa bila demokrasia ya moja kwa moja ilitoka Rousseau, na kwa kufuata maadili haya hatimaye akajulikana wakati wa Jamhuri ya Jacobin kama "isiyoweza kuharibika." [15] Robespierre aliamini kwamba watu wa Ufaransa walikuwa wazuri mno na kwa hiyo walikuwa na uwezo wa kuendeleza ustawi wa umma wa taifa.

Mapinduzi ya Ufaransa
Wawakilishi wa bunge la taifa waliamua kukutana mahali penginepo wakaahidiana kutoachana hadi katiba ya taifa itakapokuwa tayari. Mfalme aliamuru waondoke lakini mwenyekiti wao alikataa. Mfalme aliandaa vikosi vya jeshi lakini sehemu za waungwana walimwomba asitumie silaha. Mwishowe mfalme alikata tamaa akaamuru matabaka yote yakae pamoja katika bunge la taifa.

Dameski
Mwaka 1918, mapinduzi ya Waarabu yalianza nchini Syria na baada ya muda mfupi, Waosmani waliondoka Syria na Waingereza walichukua nchi. Faisal ibn Hussein alikuwa mfalme mpya wa Syria. Mwaka 1920, serikali iliandika katiba mpya ya kidemokrasia. Lakini, mwaka huohuo Mkutano wa Versailles aliutolea Ufaransa nchi ya Syria kama nchi lindwa chini ya Shirikisho la Mataifa. Hivyo Ufaransa uliingia Syria mwaka 1920.

Joseph Kabila
Aliingia urais baada ya kifo cha baba yake Rais Laurent-Desiree Kabila aliyeuawa na wanajeshi tarehe 16 Januari 2001. Wanasiasa wengine walimteua mwana kuwa rais badala ya baba.

Kipindupindu
George Bradshaw Nicolas Léonard Sadi Carnot Charles X wa Ufaransa Juan de Veramendi John Blake Dillon Alexandre Dumas mzee, mwandishi wa Kifaransa aliyeandika kitabu "The Three Musketeers" Mary Abigail Fillmore, mtoto wa rais wa Marekani Millard Fillmore James K. Polk, rais wa kumi na moja wa Marekani Pedro V, Mfalme wa Ureno

Napoleon Bonaparte
Alizaliwa kwenye kisiwa cha Korsika akasomeshwa katika shule ya jeshi na kuwa mwanajeshi. Wakati wa mapinduzi mwaka 1793 alijipatia sifa dhidi ya watetezi wa ufalme kwenye mji wa Toulon waliosaidiwa na Uingereza akapandishwa cheo na kuwa jenerali akiwa na umri wa miaka 24.
1796 alipewa amri ya jeshi la Ufaransa katika Italia akafaulu dhidi ya jeshi la Austria iliyopaswa kuwachia Wafaransa utawala wa Italia.
1798 aliongoza uvamizi wa Ufaransa katika Misri kwa shabaha ya kukata mawasiliano kati ya Uingereza na koloni yake ya Uhindi. Alifaulu kushinda Wamisri lakini manowari zake ziliharibiwa na Waingereza katika mapigano ya Abukir. 1799 Napoleon alipaswa kuacha jeshi lake nyuma na kujiokoa pekee yake kwa kurudi Ufaransa. Uvamizi wa Wafaransa ilikuwa muhimu kisayansi kwa sababu aliongozana na wataalamu waliochungulia majengo ya Misri ya kale na nchi kwa jumla.

Napoleon Bonaparte
Napoleon alijiuzulu tar. 11 Aprili 1814. Washindi hawakumfunga ndani lakini kwa heshima walimpa kisiwa cha Elba (Italia) kama himaya yake ndogo alipotakiwa kukaa bila kuondoka na kuitawala kama mtemi. Mdogo wake wa mfalme wa mwisho wa Ufaransa aliyeuawa katika mapinduzi alipewa taji la Mfalme wa Ufaransa kwa jina la Louis XVI.

Historia ya Ucheki
Rais wa kwanza kuteuliwa kwa taifa hilo mpya ni Tomáš Garrigue Masaryk.

Historia ya Andorra
Baadaye eneo la jirani liliingizwa katika ufalme wa Ufaransa na haki za kuwa mtemi mshiriki zilirithiwa na mfalme wa Ufaransa. Haki za mtemi wa Urgell zilirithiwa na askofu wa Urgell. Katika mwendo wa historia wafalme wa Ufaransa walipotea, hivyo rais wa jamhuri ya Ufaransa alirithi haki za utawala kama mtemi wa kushirikiana. Cheo cha askofu wa Urgell kimeendelea hadi wakati huu.

Charles de Gaulle
1958 alirudi katika siasa wakati wa vita ya kikoloni huko Algeria iliyoangusha serikali. Rais wa taifa alimpa nafasi ya waziri mkuu na bunge lilikubali kumpa madaraka ya dharura. De Gaulle aliandaa katiba mpya iliyoongeza madaraka ya rais ikakubaliwa katika kura ya wananchi hivyo kuunda Jamhuri ya Tano ya Ufaransa.

Historia ya Kanisa
Katika karne ya 13 Ufaransa alijitokeza mfanyabiashara Petro Waldo aliyesikia wito wa Kristo katika maisha yake. Aliwapa maskini mali yake yote akaanza maisha ya kuhubiri akijaribu kumwiga Bwana Yesu. Akafundisha ya kwamba Mkristo wa kweli anapaswa kumfuata Yesu hata katika maisha ya umaskini. Akauliza: mbona Kristo alikuwa maskini, lakini maaskofu wa leo ni matajiri? Wafuasi wake kwanza waliruhusiwa, halafu wakaanza kukutana nje ya makanisa. Kanisa liliwatangaza kuwa wazushi wakatafutwa na kukamatwa na serikali. Wengine wakafungwa gerezani, wengine wakauawa.

Mapinduzi ya Ufaransa
Mwaka 1789 utawala huo ulishikwa na mchafuko. Wafalme waliwahi kutumia pesa vibaya na nchi ilikuwa na madeni makubwa. Madeni hayo yalisababishwa na vita, matumizi makubwa kwa maafisa wa serikali na gharama za familia ya kifalme, kwa mfano ujenzi wa majumba ya kifalme na sherehe za mfalme.

Emmanuel Macron
Mwaka 2016 Macron aliunda chama kipya cha La République En Marche na baada ya kukusolewa kwa hatua hii na rais Hollande alijiuzulu katika serikali akatangaza kuwa atagombea urais katika uchaguzi wa 2017[1] [2].

Shule ya Upili ya Wavulana ya Starehe
Mzee Jomo Kenyatta - Rais Kwanza wa Kenya Daniel Arap Moi - Rais wa Pili wa Kenya HE Mwai Kibaki - Rais wa Kenya Tatu (Mlezi wa sasa) Mwanawe Malkia - HRH Princess Anne Hayati Indira Gandhi - Waziri Mkuu wa India, binti yake Jewarharlal Nehru (hakuna uhusiano na Mahatma Gandhi) Mwanawe Malkia na Mkewe-The Earl na Countess ya Wessex Mwanawe Malkia-HRH Prince Edward, Duke of Kent Mfalme Constantine II wa Ugiriki Sonia Gandhi - Mke wa HE Rajiv Gandhi (Aliyekuwa Waziri Mkuu wa India) Mwenyekiti wa Chama cha Congress Generali Yakubu Gowon - Rais wa zamani wa Nchi (Mkuu wa Serikali ya Kijeshi) wa Nigeria 1966-1975 Apostolic Nuncio Giovanni Tonucci, ambaye alipangilia zaidi ya ruzuku 16 za shule. Seneta Robert Kennedy The Most Rev Dk Manase Kuria, Askofu wa muda mrefu wa Kanisa na Anglikana. Askofu Mkuu Desmond Tutu, Mshindi wa Tuzo la Nobeli Muhammad Ali (zamani Cassius Clay), Bondia mtukuka wa dunia wa muda mrefu. Dos Edson Arantes Nascimento (Pelé), mwanasoka wa Brazili aliyeliongoza taifa hilo kupata Kombe la Dunia His Eminence Kadinali Maurice Michael Otunga, Kadinali wa Kwanza wa Kikatoliki kutoka Kenya. His Grace Archbishopskofu Raphael S. Ndingi Mwana'a Nzeki - Askofu Mkuu wa zamani wa Nairobi Charles Mugane Njonjo - Mkuu wa Sheria wa zamani wa Kenya, rafiki wa Dr Geoffrey Griffin na mruzuku. Tom Mboya - mlezi wa kwanza wa Starehe na waziri katika serikali ya Jomo Kenyatta.

Orodha ya Marais wa Marekani
Kumeapishwa marais 43, na kumekuwa na marais 44, kwa sababu rais Grover Cleveland alihudumu mihula miwili isiyofuatana, na kwa hivi anahesabiwa mara mbili, kama rais nambari 22 na nambari 24. Marais wanne walifariki kawaida wakiwa mamlakani (William Henry Harrison, Zachary Taylor, Warren G. Harding, na Franklin D. Roosevelt), mmoja akajiuzulu (Richard Nixon), na wanne wakauawa (Abraham Lincoln, James A. Garfield, William McKinley, na John F. Kennedy). Rais wa kwanza wa Marekani alikuwa George Washington, aliyeapishwa 1789 bada ya kupigiwa kura na wajumbe wote katika kongamano. William Henry Harrison alihudumu kwa muda wa siku 31 pekee, mwaka 1841, naye Franklin D. Roosevelt akahudumu kwa muda mrefu zaidi kuliko wote, miaka 12. Rais wa sasa ni Barack Obama, aliyeapishwa 20 Januari 2009.

Mapinduzi ya Ufaransa
Kabla ya mapinduzi Ufaransa ulitawaliwa na wafalme. Mfalme Louis XIV aliwahi kuunganisha mamlaka yote ya dola mikononi mwake akifaulu kukandamiza upinzani wote wa waungwana na malodi. Utawala huo wenye madaraka yote uliendelea chini ya waaandamizi wake. Kila azimio lilitegemea mapenzi ya mfalme bila njia yoyote ya upinzani.

Mapinduzi ya Ufaransa
Mwaka 1789 mfalme Louis XVI alilazimishwa kuitisha bunge la taifa kwa mara ya kwanza baada ya miaka 170. Sababu yake ilikuwa kwa kiasi kikubwa cha madeni ya serikali yaliyosababishwa na matumizi makubwa ya mfalme pamoja na gharama za vita vya uhuru vya Marekani vilivyosaidiwa na Ufaransa dhidi ya Uingereza.[8]

Historia ya Ufaransa
Vyama mbalimbali vilivyoendelea kutetea itikadi ya de Gaulle hata baada ya kifo chake vinaendelea kuwa mkondo muhimu katika siasa ya Ufaransa na marais walichaguliwa ama kutoka mkondo huo (Jaques Chirac, Nicolas Sarkozy) au kutoka Chama cha Kisoshalisti (Francois Mitterand, Francois Hollande).

Aristide Briand
Aristide Briand (28 Machi 1862 – 7 Machi 1932) alikuwa mwanasiasa kutoka nchi ya Ufaransa. Kati ya 1906 na 1932 alikuwa Waziri Mkuu mara 11. Mwaka wa 1926, pamoja na Gustav Stresemann alikuwa mshindi wa Tuzo ya Nobel kwa Amani.

Louis XIV wa Ufaransa
Louis alilenga kuunganisha mamlaka yote mkononi mwake. Alisimamia shughuli za serikali na mawaziri wote walitakiwa kutoa ripoti moja kwa moja kwake. Alitumia mapato yote ya taifa kama mapato yake mwenyewe akiamua peke yake. Alivunja upinzani wa waungwana na kuimarisha utawala wa serikali kuu katika milki yake. Alijenga uchumi wa nchi na kuendesha siasa ya nje iliyofanya Ufaransa kuwa taifa kiongozi katika Ulaya.

Orodha ya Marais wa Marekani
UraisJina la RaisKipindi cha utawalaChamaJimbo la kuzaliwaMakamu wa Rais1George Washington1789 - 1797IndependentVirginiaJohn Adams2John Adams1797 - 1801FederalistMassachusettsThomas Jefferson3Thomas Jefferson1801 - 1809Republican (Jeffersonian)VirginiaAaron Burr | George Clinton4James Madison1809 - 1817Republican (Jeffersonian)VirginiaElbridge Gerry5James Monroe1817 - 1825Republican (Jeffersonian)VirginiaDaniel Tompkins6John Quincy Adams1825 - 1829National RepublicanMassachusettsJohn Calhoun7Andrew Jackson1829 - 1837DemocraticSouth CarolinaJohn Calhoun | Martin Van Buren8Martin Van Buren1837 - 1841DemocraticNew YorkRichard Mentor Johnson9William Harrison1841*WhigVirginiaJohn Tyler10John Tyler1841 - 1845WhigVirginia11James Polk1845 - 1849DemocratNorth CarolinaGeorge Dallas12Zachary Taylor1849 - 1850*WhigVirginiaMillard Fillmore13Millard Fillmore1850 - 1853WhigNew York14Franklin Pierce1853 - 1857DemocratNew HampshireWilliam King15James Buchanan1857 - 1861DemocratPennsylvaniaJohn Breckinridge16Abraham Lincoln1861 - 1865*RepublicanKentuckyHannibal Hamlin | Andrew Johnson17Andrew Johnson1865 - 1869DemocratNorth Carolina18Ulysses Grant1869 - 1877RepublicanOhioSchuyler Colfax | Henry Wilson19Rutherford Hayes1877 - 1881RepublicanOhioWilliam Wheeler20James Garfield1881 - 1881*RepublicanOhioChester Arthur21Chester Arthur1881 - 1885RepublicanVermont22Grover Cleveland1885 - 1889DemocratNew JerseyThomas Hendricks23Benjamin Harrison1889 - 1893RepublicanOhioLevi Morton24Grover Cleveland1893 - 1897DemocratNew JerseyAdlai Stevenson25William McKinley1897 - 1901*RepublicanOhioGarret Hobart | Theodore Roosevelt26Theodore Roosevelt1901 - 1909RepublicanNew YorkCharles Fairbanks27William Howard Taft1909 - 1913RepublicanOhioJames Sherman28Woodrow Wilson1913 - 1921DemocratVirginiaThomas Marshall29Warren Harding1921 - 1923*RepublicanOhioCalvin Coolidge30Calvin Coolidge1923 - 1929RepublicanVermontCharles Dawes31Herbert Hoover1929 - 1933RepublicanIowaCharles Curtis32Franklin Roosevelt1933 - 1945*DemocratNew YorkJohn Garner | Henry Wallace | Harry Truman33Harry Truman1945 - 1953DemocratMissouriAlben Barkley34Dwight Eisenhower1953 - 1961RepublicanTexasRichard Nixon35John Kennedy1961 - 1963*DemocratMassachusettsLyndon Johnson36Lyndon Johnson1963 - 1969DemocratTexasHubert Humphrey37Richard Nixon1969 - 1974**RepublicanCaliforniaSpiro Agnew | Gerald Ford38Gerald Ford1974 - 1977RepublicanNebraskaNelson Rockefeller39Jimmy Carter1977 - 1981DemocratGeorgiaWalter Mondale40Ronald Reagan1981 - 1989RepublicanIllinoisGeorge H. W. Bush41George H. W. Bush1989 - 1993RepublicanMassachusettsDan Quayle42Bill Clinton1993 - 2001DemocratArkansasAl Gore43George W. Bush2001 - 2009RepublicanConnecticutDick Cheney44Barack Obama2009 - 2017DemocratHawaiiJoe Biden45Donald Trump2017 -RepublicanNew YorkMike Pence

Orodha ya wakuu wa nchi wa Guinea
Ifuatayo ni orodha ya wakuu wa nchi wa Guinea tangu nchi imekuwa huru kutoka kwa Ufaransa mnamo 1958.

Historia ya Burundi
Mwaka [[1966]] mwami alipinduliwa na mwanasiasa [[Michel Micombero]] aliyejitangaza kuwa rais na nchi kuwa [[jamhuri]]. Kuanzia hapo wanasiasa na watumishi wakubwa walio Wahutu walifukuzwa, kukamatwa au kuuawa.

Historia ya Kanisa
Kiongozi wa Ufaransa, Napoleon Bonaparte, alizidi kueneza misimamo mipya katika sehemu kubwa ya Ulaya aliyoiteka.

Georges Pompidou
Georges Jean Raymond Pompidou (* 5 Julai 1911 – † 2 Aprili 1974) alikuwa mwanasiasa aliyefikia kuwa Waziri Mkuu wa Ufaransa kuanzia 14 Aprili 1962 hadi 10 Julai 1968 na Rais wa Ufaransa kuanzia 20 Juni 1969 hadi 2 Aprili 1974.

Emmanuel Macron
Macron alizaliwa katika familia ya madaktari alipata elimu yake katika shule ya kikatoliki na baadaye katika vyuo vikuu hadi shahada ya uzamili akaendelea katika chuo cha utawala wa kitaifa na kujiunga na utumishi wa serikali katika wizara ya fedha.

Historia ya Ufaransa
Baada ya kifo cha mtawala wa mwisho kutoka ukoo wa Hugo Capet Wanormandi walidai cheo cha mfalme wa Ufaransa na hii ilikuwa chanzo cha vita ya miaka 100. Mwishowe Waingereza walipaswa kuacha karibu mali yote kutoka urithi wa Wanormandi.

Mapinduzi ya Ufaransa
Kutokana na vurugu za kisiasa na mfumuko wa bei za chakula, wananchi wa Paris waliasi, wakashambulia gereza la Bastille na kulibomoa. Mfalme aliyedhoofika hakutaka kukandamiza uasi huo na bunge la taifa liliendelea kubadilisha sheria kwa kufuta haki za pekee za waungwana. Mashambani wakulima walianza kuasi na kukataa ulipaji kodi katika mikoa mbalimbali.

Charles de Gaulle
Charles-André-Joseph-Marie de Gaulle (22 Novemba 1890 - 9 Novemba 1970) alikuwa mwanajeshi, mwanasiasa na Rais wa Ufaransa.

Mapinduzi ya Ufaransa
Mnamo Februari 1789 serikali ilialika mkutano wa wawakilishi wa waungwana na makasisi wakuu ikatafuta kibali chao kwa sheria mpya, eti hata waungwana walipe kodi. Mkutano ulikataa ukidai hauna madaraka ya kubadilisha sheria za kale, lakini ilikuwa wazi kwamba hiyo ilikuwa lugha tu ya kuepukana na kodi.

Instruction: Given a question, retrieve Wikipedia passages that answer the question.


Question: Kuna kaunti ngapi nchini Kenya?

Kaunti za Kenya
Katiba hiyo inaeleza kuwepo kwa kaunti 47 nchini katika mafungu 191 na 192, pamoja na ‘County Governments Act of 2012”. Kaunti hizi zilichukua nafasi za Mikoa ya Kenya. Mipaka ya kaunti iliwekwa kulingana na mipaka ya wilaya za kenya zilizokuwa zimeanzishwa kisheria mwaka wa 1992.

Wilaya ya Tharaka
Wilaya ya Tharaka ilikuwa moja kati ya Wilaya 71 za Jamhuri ya Kenya hadi ilipopitishwa katiba mpya ya nchi (2010).

Nairobi
Nairobi ni mji mkuu wa jamhuri ya Kenya na vilevile mojawapo ya kaunti za Kenya.

Kenya
Katika sehemu za mashambani, kama wilayani Kisii, visa vya kuchoma watu wakidaiwa kuwa wachawi vinaongezeka.[33] Waathiriwa hasa ni wanawake wakongwe. Mnamo Mei 2008, watu 11 waliuwa na nyumba 30 kuchomwa.[34]

Mwatate
Mwatate ni mji wa Kenya katika kaunti ya Taita-Taveta, na ndio makao makuu ya kaunti.

Kaunti ya Murang'a
Kaunti ya Murang'a ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Mikoa ya Kenya
Mikoa ya Kenya (kwa Kiingereza "Provinces of Kenya") ilikuwa mgawanyo wa kiutawala kwenye ngazi ya juu nchini Kenya. Taifa liligawanywa katika mikoa minane (tazama ramani). Mikoa hii iligawanywa katika wilaya 46 ambazo ziligawanywa zaidi katika tarafa 262. Tarafa ziligawanywa katika lokesheni 2427, na kisha lokesheni ndogo 6612 Kila mkoa ulisimamiwa na Mkuu wa Mkoa (PC).

Kaunti ya Elgeyo-Marakwet
Kaunti ya Elgeyo-Marakwet ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Yei River (jimbo)
Imegawanyika katika kaunti 10: Kindi County, Otogo County, Tore County, Wuji County, Yei River County, Morobo County, Kajo-Keji County, Kupera County na Lainya County.

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
[[Turi]]

Wau (jimbo)
Imegawanyika katika kaunti 8: Kuarjina County, Roc Roc Dong County, Marial Bai County, Odechy County, Kangi County, Busalia County, Bagari County na Baili County.

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
[[Wote]]

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
Mkoa wa Nyanza: Kisumu East Kisumu West Rongo South Kisii Masaba

Kaunti ya Kwale
Wakati wa sensa ya mwaka 2009 eneo la kaunti lilikuwa na wakazi 649,931.[1]

Kaunti ya Tana River
Kaunti ya Tana River ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Kaunti za Kenya
Kutekeleza sheria za bunge la kaunti Kutekeleza sheria za kitaifa ndani ya mipaka ya kaunti Kuendesha na kuratibu shughuli za utawala wa kaunti na idara zake Kutayarisha miswada ya sheria na kuzipeleka katika bunge la kaunti Kuwajibika kwa bunge la kaunti na wananchi wa kaunti

Kaunti ya Garissa
Kaunti ya Garissa ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010. Makao makuu yako Garissa.

Kaunti ya Tharaka-Nithi
Kaunti ya Tharaka Nithi imepakana na kaunti za Meru, Embu, Kirinyaga, Nyeri na Kitui. Ina sehemu ya Msitu wa Mlima Kenya katika upande wa magharibi. Mto Tana hupitia katika kaunti hii. Mito inayotiririsha maji ndani ya Mto Tana na hupitia Tharaka Nithi kutoka Mlima Kenya ni: Mto Mutonga, Mto Thingithu, Mto Kathita, Mto Thanantu, Mto Thangatha, Mto Kithinu and Mto Ura.

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
Mkoa wa Mashariki: Imenti North Imenti South Meru Central Tigania Igembe Kitui North Kitui South Yatta Kangundo Kibwezi

Mkoa
Katika Tanzania na Kenya mkoa ni ngazi ya utawala chini ya serikali ya kitaifa hivyo ni kitengo cha ngazi ya kwanza; ndani ya mkoa kuna wilaya kama mgawanyo wa ngazi ya pili yaani ni kitengo chini ya ngazi ya kwanza ya mikoa.

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
=Orodha ya Wilaya za Kenya kabla ya katiba mpya== Mikoa, wilaya, tarafa, kata =

Jubek (jimbo)
Imegawanyika katika kaunti 14: Lodu County, Luri County, Mangala County, Gondokoro County, Rejaf County, Wonduruba County, Lobonok County, Bungu County, Ganji County (Ganzi County), Dollo County, Rokon County, Lyria County na Oponi County.

Kaunti ya Homa Bay
Kaunti ya Homa Bay ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Kaunti ya Trans-Nzoia
Kaunti ya Trans-Nzoia ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Kaunti ya Kirinyaga
Kaunti ya Kirinyaga ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Kenya African National Union
Katika uchaguzi wa 2007 KANU ilishika viti 11 bungeni.[1] Wapinzani wa Kenyatta ndani ya chama walidhoofika baada ya Biwott kutofaulu kutetea nafasi yake bungeni.

Kaunti ya West Pokot
Kaunti ya West Pokot ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010. Makao makuu yako Kapenguria.

Kaunti ya Kiambu
Kaunti ya Kiambu ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Kaunti ya Marsabit
Kaunti ya marsabit ni kavu. Ina Jangwa la Chalbi ambalo ni jangwa kweli la pekee katika Kenya. Kaunti za Marsabit, Turkana na Samburu hushiriki Ziwa Turkana. Mbuga ya Kitaifa ya Sibiloi hupatikana katika fuo za Ziwa Turkana katika upande wa Marsabit. Hifadhi ya Kitaifa ya Losai hupatikana katika mpaka wa Kaunti ya Marsabit na Samburu. Mlima Marsabit uko katika Hifadhi ya Kitaifa ya Marsabit. Mlima Kulal na Vilima vya Huri hupatikana katika kaunti hii.

Kenya
Tarehe 12 Februari 2008 Kibaki na Odinga walitia sahihi mkataba wa kuunda serikali ya muungano ambapo Odinga angekuwa waziri mkuu wa pili nchini Kenya. Kulingana na mkataba huo, rais angeteua baraza la mawaziri kutoka pande zote mbili za PNU na ODM kulingana na wingi wa wabunge wa kila chama bungeni. Mkataba huo ulieleza kuwa baraza la mawaziri litajumuisha Makamu wa Rais na manaibu wawili wa Waziri Mkuu. Baada ya majadiliano bungeni ilipitishwa kuwa muungano huo utadumu hadi mwisho wa kipindi cha bunge, ama chama kimoja kikijitoa kwenye muungano kabla ya kipindi cha bunge kuisha.

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
[[Nkararo]]

Kaunti ya Laikipia
Kaunti ya Laikipia ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Maridi (jimbo)
Imegawanyika katika kaunti 7: Landili County, Maridi County, Kozi County, Mambe County, Ibba County, Nabanga County na Maruko County.

Kenya
Tarehe 13 Aprili 2008, Rais Kibaki aliitangaza baraza la mawaziri 41 wa serikali hii ya muungano ikijumuisha waziri mkuu na makamu wake wawili. Baraza hili lilijumuisha pia manaibu wa mawaziri 50 na lilitawazwa katika Ikulu ya Nairobi tarehe 17 Aprili 2008 huku Kofi Annan na viongozi wengine mashuhuri wakishuhudia.

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
[[Waithaka]] [[Mutuini]] [[Uthiru/Ruthmitu]] [[Kawangware]] [[Riruta]] [[Kenyatta/Golf C]]

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
[[Nkaimoronya]]

Kaunti ya Nakuru
Kaunti ya Nakuru ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Wilaya ya Kisumu
Wilaya ya Kisimu ilikuwa wilaya mojawapo ya Mkoa wa Nyanza wa Jamhuri ya Kenya hadi ilipopitishwa katiba mpya ya nchi (2010).

Utalii nchini Kenya
Vivutio vikuu vya utalii ni safari za picha kupitia mbuga za kitaifa na michezo ya uhifadhi ambayo idadi yao ni 19. Vivutio vingine ni pamoja na misikiti katika jiji la Mombasa; mandhari inayojulikana ya Bonde la Ufa; shamba la kahawa mjini Thika; mtazamo wa Mlima Kilimanjaro, ukivuka mpaka kuingia Tanzania;[2] na fukwe zake kando ya Bahari ya Hindi. Hata hivyo kuna mapato mengi ya kitalii nchini Kenya .

Kaunti ya Bomet
Kaunti ya Bomet ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Jimbo la Uchaguzi la Kisauni
Jimbo la Uchaguzi la Kisauni ni moja kati ya Majimbo 210 ya uchaguzi Nchini Kenya. Jimbo hili linapatikana katika Kaunti ya Mombasa, miongoni mwa majimbo manne katika kaunti hiyo. Lina wodi nane, zote zikiwachagua madiwani kwa baraza la Munisipali ya Mombasa.

Wilaya ya Busia, Kenya
Kwa sasa imekuwa kaunti ya Busia.

Tanzania
Ugatuzi, yaani mgawanyo wa kiutawala, unafuata Katiba ya nchi I 2.2. Tanzania imegawiwa kwa mikoa 31. Kila mkoa huwa na wilaya ndani yake. Jumla ya wilaya ni 169, ambazo kati yake 34 ni miji.

Kaunti ya Kakamega
Kaunti ya Kakamega ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Machakos
Machakos ni mji wa Kenya (Ukambani) takriban kilomita 64 upande wa kusini-mashariki wa Nairobi. Ni makao makuu ya kaunti ya Machakos.

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
[[Mwingi]]

Orodha ya miji ya Kenya
Hii ni orodha ya miji ya nchi ya Kenya iliyokuwa na angalau wakazi 30,000 mwaka 2005. Wakati wa sensa ya mwaka 2009 miji kama hiyo ilikuwa zaidi ya 100.

Kaunti ya Kericho
Kaunti ya Kericho ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Lol (jimbo)
Imegawanyika katika kaunti 11: Eri County, Gomjuer West County, Gomjuer East County, Korok West County, Korok East County, Kuru County, Majakbai County, Marialbai County, Malual North County, Malual Centre County na Ringi County.

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
Chanzo chake ni orodha lifuatalo:Mikoa ya Kenya ilikuwa kama ifuatavyo:
Bonde la Ufa - Kaskazini-Mashariki - Kati - Magharibi - Mashariki - Nairobi - Nyanza - Pwani

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
[[Municipality]]

Kaunti ya Machakos
Kaunti ya Machakos inapakana na Nairobi, Kiambu, Murang'a (magharibi), Embu (Kaskazini), Kitui (mashariki), Makueni na Kajiado(kusini). Tabianchi ya Kaunti ya Machakos ni nusu kavu. Ina mandhari yenye vilima. Udongo katika maeneo mengi ni udongo wa mfinyanzi ulio mwekundu. Hata hivyo, kuna mito ambayo huchimbwa mchanga haramu. Jambo hili huharibu mandhari kwa kukausha mito.

Mkoa wa Tanga
Mkoa wa Tanga ni kati ya mikoa 31 ya Tanzania na uko Kaskazini Mashariki mwa nchi, ukipakana na Kenya upande wa Kaskazini, Bahari Hindi upande wa mashariki na mikoa ya Morogoro, Manyara na Kilimanjaro wenye Postikodi namba 21000. Mpaka upande wa kusini unafuata mto Mligaji kuutenganisha na mkoa wa Pwani.

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
Mkoa wa Kati: Nyandarua North Nyandarua South Nyeri North Nyeri South Murang'a North Murang'a South Kiambu East Kiambu West Gatundu

Kaunti ya Wajir
Kaunti ya Wajir ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
[[Picha:Map showing Counties underthe new kenyan constitution..gif|thumb|545x545px|Ramani inayoonyesha Kaunti za Kenya]]
Uzinduzi wa [[katiba mpya ya Kenya ya 2010]] ambayo ilianza kutumika rasmi 2013 ulibatilisha mfumo wa mikoa na wilaya nchini [[Kenya]] na mfumo mpya wa kaunti/kata ukafumbuliwa. Katiba hii ya 2010 imegawa Kenya katika kaunti 47.

Kaunti za Kenya
Gavana Naibu wa gavana Kamati ya watu wasiozidi thuluthi ya wabunge wa kaunti au watu kumi, ambapo bunge la kaunti lina watu zaidi ya 30 Katibu wa kaunti

Kaunti ya Taita-Taveta
Kaunti ya Taita-Taveta ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010. Makao makuu yako Mwatate. Imepakana na Kaunti za Kwale, Kitui, Kilifi, Tana River, Kajiado na Makueni. Pia, imepakana na Jamuhuri ya Muungano wa Tanzania.

Mkoa wa Pwani (Kenya)
Mkoani kuna wilaya zifuatazo (makao makuu katika mabano):

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
[[Jamii:Kenya]]
[[Jamii:Wilaya za Kenya|!]]

Nakuru
Nakuru ni mji wa Kenya ambao ni makao makuu ya kaunti ya Nakuru. Ukiwa na wakazi 307,990 (sensa ya 2009) ni mji mkubwa wa nne nchini Kenya baada ya Nairobi, Mombasa na Kisumu.

Kaunti ya Tharaka-Nithi
Kaunti ya Tharaka-Nithi ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Orodha ya mito ya kaunti ya Kajiado
Orodha ya mito ya kaunti ya Kajiado inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Kenya (katika Bonde la Ufa la Afrika Mashariki).

Orodha ya lugha za Kenya
Kenya ni nchi ya lugha nyingi. Lugha zake za taifa ni Kiswahili na Kiingereza. Kuna jumla ya lugha 62 zinazozungumzwa nchini Kenya (kulingana na "Ethnologue"), nyingi zikiwa za asili ya Kiafrika na baadhi za asili ya Kiasia na Mashariki ya Kati.

Kitui
Kitui ni makao makuu ya kaunti ya Kitui, Kenya.

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
[[Central Kisumu]] [[East Kisumu]] [[Kondele]] [[Township]] [[West Kajulu]] [[West Kolwa]]

Mkoa wa Kati (Kenya)
Mkoa wa Kati (Central Province) ni mkoa wa Kenya unaoenea kati ya Mlima Kenya, Nairobi na Nyahururu. Eneo lake si kubwa lakini kuna msongamano mkubwa wa watu kulingana na mikoa ya jirani kwa sababu ya hali ya hewa na rutba ya ardhi inayolisha watu wengi. Nairobi iko nje ya mkoa.

Jimbo la Uchaguzi la Kangundo
Jimbo la Uchaguzi la Kangundo ni mojawapo ya Majimbo 210 ya Uchaguzi nchini Kenya. Mi moja kati ya Majimbo sita ya wilaya ya Kitui na lina wodi sita, zote zikiwachagua madiwani kwa baraza la mji wa Kangundo.

Kaunti ya Kajiado
Kaunti ya Kajiado ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Bunge la Taifa la Kenya
Lina jumla ya viti 349: kati yake, 290 ni vya kuchaguliwa kutoka kwenye majimbo ya uchaguzi, 47 ya wanawake waliochaguliwa kutoka kaunti na wawakilishi 12 walioteuliwa. Spika hatumiki kama mjumbe.

Seneti ya Kenya
Ina uwezo wa kuwakilisha maslahi ya kaunti na serikali zake Hushiriki katika utungaji wa sheria kwa kuzingatia, kujadili na kuidhinisha miswada zinazohusu kaunti Huamua ugawaji wa pato la taifa kwa kaunti Ina nguvu ya kutoa mashtaka dhidi ya Rais, Naibu Rais, Magavana wa Kaunti na Naibu Magavana

Mkoa wa Lindi
Mkoa wa Lindi ni kati ya mikoa 31 iliyopo nchini Tanzania yenye postikodi namba 65000[1]

Kenya
Jamhuri ya Kenya ni nchi iliyoko Afrika Mashariki katika ikweta, kando ya Bahari ya Hindi.

Kaunti ya Narok
Kaunti ya Narok ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Kenya
Maeneo ya uwakilishi bungeni yamegawanywa kwa sababu ya upigaji kura. Kuna maeneobunge 210 nchini Kenya.[35]

Mkoa wa Kati (Uganda)
Mkoa wa Kati (kwa Kiingereza: Central Region) ni kati ya mikoa mitano ya Uganda na eneo lake ni sawa na Ufalme wa Buganda. Kwa sasa unaundwa na wilaya 24.

Kenya
Kenya ina kaunti 47, kila moja ikiongozwa na Mkuu wa Kaunti anayechaguliwa na watu ambao wanaishi kwenye hiyo kaunti.

Kaunti za Kenya
Utendaji wa kaunti una wajibu wa kutekeleza madaraka ya serikali ya kaunti. Gavana ndiye mtendaji mkuu na husaidiwa na naibu wa gavana. Kila kaunti ina kamati ya utendaji iliyoundwa na[4]:

Wamijikenda
Mijikenda ("miji au makabila tisa") ni jina la kutaja jumla vikundi tisa kwenye pwani la Kenya. "Kenda" ni Kiswahili asilia kwa namba 9. Vikundi hivi wakati mwingine huitwa koo wakati mwingine makabila. Watazamiwa kuwa vikundi ya pekee vinavyoshirikiana lugha moja kwa lahaja mbalimbali.

Orodha ya mito ya kaunti ya Makueni
Orodha ya mito ya kaunti ya Makueni inataja kwa mpangilio wa alfabeti baadhi tu ya mito ya eneo hilo la Kenya.

Mkoa wa Pwani (Kenya)
Mombasa ndipo ilipo bandari kuu ya Kenya. Kuna maeneo muhimu ya utalii kama Malindi na sehemu za pwani kusini (Diani)na kaskazini (Kikambala) ya Mombasa. Eneo la Voi katika mkoa wa Pwani ni maarufu kwa kulima makonge.

Jimbo la Uchaguzi la Changamwe
Jimbo la Uchaguzi la Changamwe ni mojawapo ya Majimbo 210 ya Uchaguzi nchini Kenya. Jimbo hjili linapatikana katika Kaunti ya Mombasa, likiwa miongoni mwa majimbo manne ya kaunti hiyo. Jimbo hili lina wodi nane na zote huchagua madiwani kwa baraza la munisipali ya Mombasa.

Kenya
Kenya ni nchi ya 47 kwa ukubwa duniani ikifuata mara Madagaska 580,367km2 (224,081sqmi) [3] ikiwa na eneo la kilomita mraba 580,367 (maili mraba 224,081).

Kamerun
Kamerun imegawiwa katika mikoa 10 na wilaya (départements) 58.

Ruweng (jimbo)
Imegawanyika katika kaunti 2 ingawa zinatarajiwa kufikia 8 hivi karibuni: Pariang County na Abiemnhom County.

Kaunti ya Meru
Kaunti ya Meru inapakana na Kaunti za Nyeri, Laikipia, Tharaka Nithi, Isiolo na Kitui. Iko katika upande wa mashariki mwa Mlima Kenya. Sehemu ya Mbuga ya Kitaifa ya Mlima Kenya iko katika Meru. Mvua yenye kufaa pamoja na udongo wa volkano huwezesha ukulima. Sehemu za Imenti zilizo karibu na Mlima Kenya huwa ni baridi kidogo na zenye vilima. Sehemu za Tigania hazina hali zenye kufaa ukulima isipokuwa karibu na Vilima vya Nyambene, ambapo huwa baridi kidogo. Mbuga ya Kitaifa ya Meru iko katika sehemu za Igembe, kaskazini mashariki mwa kaunti[3].

Kaunti ya Kiambu
Kamishna wa kaunti huteuliwa na Rais wa Kenya. Yeye ni mwakilishi wa rais kusaidia na mambo ya utawala wa serikali ya kitaifa.

Wilaya ya Mto Tana
Wilaya ya Mto Tana ilikuwa wilaya mojawapo ya Mkoa wa Pwani, mashariki mwa Jamhuri ya Kenya, hadi ilipopitishwa katiba mpya ya nchi (2010).

Kaunti ya Nyamira
Kaunti ya Nyamira ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Wilaya ya Kilifi
Wilaya ya Kilifi ilikuwa wilaya mojawapo ya Mkoa wa Pwani wa Jamhuri ya Kenya hadi ilipopitishwa katiba mpya ya nchi (2010).

Mkoa wa Bonde la Ufa
Mkoa wa Bonde la Ufa ni mkubwa kati ya mikoa minane ya Kenya. Umepakana na Sudani, Ethiopia, Uganda na Tanzania, halafu na mikoa ya Magharibi, Nyanza, Mashariki, Kati na Pwani. Jina latokana na Bonde la Ufa linalopita katika mkoa.

Mkoa wa Mashariki (Kenya)
Mkoa wa Mashariki ("Eastern Province") ni mkubwa wa pili kati ya mikoa minane ya Kenya. Umepakana na Ethiopia halafu na mikoa ya Bonde la Ufa, Kati, Nairobi, Pwani na Mashariki-Kaskazini.

Kaunti ya Meru
Kaunti ya Meru ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010.

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
[[Kisauni]] [[Kongowea]] [[Bamburi]]

Kaunti za Kenya
Ukulima, ikiwa ni pamoja na: mimea na ufugaji wa wanyama maeneo ya uuzaji wa mifugo vichinjio vya kaunti udhibiti wa magonjwa ya wanyama na mimea uvuvi Huduma za afya vifaa vya afya vya kaunti na maduka ya dawa huduma za ambulensi ukuzaji wa huduma msingi za afya utoaji leseni na udhibiti wa shughuli zinazohusu uuzaji wa vyakula kwa umma huduma za afya ya mifugo makaburi, mochari na vifaa vya uchomaji maiti kuondoa taka na maeneo ya kutupia taka Udhibiti wa uchafuzi wa hewa, kelele, kero zinginezo kwa umma na matangazo ya nje Shughuli za kitamaduni, burudani za umma na maeneo ya umma, ikiwa ni pamoja na: kamari, kasino na aina nyingineyo ya kamari mbio utoaji leseni za pombe sinema maonyesho ya video na ukodishaji wake maktaba makumbusho shughuli za michezo na utamaduni na maeneo yake bustani, fuko na maeneo ya starehe Usafiri katika kaunti, ikiwa ni pamoja na: barabara za kaunti mataa ya barabarani trafiki na maegesho usafiri wa umma barabarani feri na bandari, isipokuwa udhibiti wa mambo yanayohusiana na usafiri wa meli wa kitaifa na kimataifa . Udhibiti wa wanyama na ustawi wao, ikiwa ni pamoja na: kutoa leseni za mbwa maeneo ya malazi, utunzaji na uzikaji wa wanyama Uendelezaji wa biashara na udhibiti wake, ikiwa ni pamoja na: masoko kutoa leseni za biashara (isipokuwa udhibiti wa wataalamu) shughuli za biashara zilizo haki utalii wa ndani kwa ndani vyama vya ushirika Upangaji wa kaunti na uendelezaji, ikiwa ni pamoja na: takwimu usoroveya wa ardhi na uchoraji ramani mipaka na nyua makazi maelekezo ya usambazaji wa umeme na gesi na udhibiti wa nishati Elimu ya chekechea, vyuo vya ufundi vijijini, vituo vya ufundi na maeneo ya malezi ya watoto Utekelezaji wa sera maalum za serikali ya kitaifa kuhusu raslimali za kiasili na uhifadhi wa mazingira, ikiwa ni pamoja na: uhifadhi wa udongo na maji misitu Huduma za kaunti kwa umma, ikiwa ni pamoja na: mifumo ya kudhibiti maji kutokana na kibunga huduma za maji na usafi Huduma za zimamoto na udhibiti wa majanga Udhibiti wa dawa za kulevya na ponografia Kuhakikisha na kuratibu ushiriki wa jamii na kata katika utawala katika ngazi za mashinani na kusaidia jamii na kata zipate uwezo wa kitawala kwa sababu ya utekelezaji wenye ufanisi wa nguvu na kazi na ushiriki katika utawala katika ngazi za mashinani.

Wilaya, tarafa na kata za Kenya
[[Rumuruti]]

Kaunti ya Murang'a
Kaunti ya Murang'a imepakana na Nyeri (kaskazini), Embu, Machakos (mashariki), Kiambu (kusini) na Nyandarua (magharibi).

Kaunti ya Mombasa
Kaunti ya Mombasa imeshika nafasi ya wilaya ya Mombasa baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010. Kaunti hii ni mojawapo ya kaunti mbili ambazo pia ni jiji na ndio kaunti ndogo kabisa kati ya kaunti zote. Makao makuu ya serikali ya kaunti yako katika Jiji la Mombasa. Inapakana na kaunti za Kwale na Kilifi ambazo pamoja na kaunti za Mombasa, Lamu, Tana River na Taita Taveta zilitengeneza Mkoa wa Pwani.

Kaunti ya Embu
Mto Tana hupitia katika kaunti hii, upande wa kusini na mashariki katika mpaka na kaunti za Machakos na Kitui. Sehemu hii ya Mto Tana huwa na malambo ya uzalishaji umememaji, yanayojulikana kama "Seven Forks Dams".Mbuga zilizo katika kaunti hiii ni sehemu ya Mbuga ya Kitaifa ya Mlima Kenya na Hifadhi ya Kitaifa ya Mwea inayopakana na Bwawa la Kamburu.

Mikoa ya Kenya
Serikali za wilaya za Kenya zaidi hazikufuata mipaka yna tarafa. Zimejumuishwa kama Mabaraza ya Majiji, Manispaa, Miji au ya Kaunti.

Kaunti ya Lamu
Kaunti ya Lamu ni mojawapo ya kaunti za Kenya zilizopo baada ya katiba mpya ya Jamhuri ya Kenya kupatikana mwaka 2010. Kaunti ya Lamu ni mojawapo ya kaunti za pwani. Inapakana na Kaunti za Garissa na Tana River. Pia inapakana na Jamuhuri ya Shirikisho la Somalia na Bahari Hindi. Makao makuu yako katika Lamu.

Instruction: Given a question, retrieve Wikipedia passages that answer the question.


Question: Ni nchi gani ndogo zaidi duniani?

Vatikani
Mji wa Vatikani ni dola-mji lenye eneo la kilomita za mraba 0,44 tu. Hivyo ni nchi ndogo kuliko zote duniani. Pande zote inazungukwa na Italia.

Afrika ya Mashariki
Tanzania, Kenya na Uganda zina ukubwa wa eneo la maili za mraba; Tanzania 360,000 ikifuatiwa na Kenya 224,960 na Uganda 93,980 upande wa mashariki nchi hizi zimepakana na bahari ya Hindi na upande wa kaskazini mashariki zimepakana na Somalia, upande wa kaskazini zimepakana na Ethiopia na Sudan Kusini upande wa magharibi ni Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo na jamuhuri ya Rwanda na Burundi, kusini ni Zambia, Malawi na Msumbiji.

Birisi
Nyoka hawa ni wafupi na wembamba, sm 95 kwa kipeo lakini sm 30-50 kwa kawaida. Spishi fupi sana ni birisi-Asia mdogo (sm 5-15) na huyu ni nyoka mfupi kabisa duniani. Rangi yao ni nyeusi, kijivu, kahawia au pinki pengine pamoja na madoa au mabaka.

Urusi
Tangu mwaka 1991 Urusi ulipungukiwa na maeneo mengi yaliyotwaliwa katika karne ya 19 na ya 18, ukabaki peke yake ingawa bado ni dola kubwa kuliko yote duniani.

Dunia
Kwa pamoja maeneo ya maji hufunika 70.7% za uso wa dunia. Nchi kavu huwa na 29.3% na sehemu kubwa ya eneo la nchi kavu ni bara 7 za Asia, Afrika, Amerika Kaskazini, Amerika Kusini, Antarktika, Ulaya na Australia. (Ulaya inaweza kuangaliwa pia kama sehemu ya Asia ikiwa kama rasi yake ya magharibi. Azimio la kutazama Australia kama bara na Greenland kama kisiwa tu ni azimio la hiari si la lazima).

Guinea Bisau
Guinea-Bisau ni kati ya nchi ndogo sana za Afrika; takriban 22% ni visiwa na bahari. Sehemu ya bara ni tambarare. Funguvisiwa ya Bissagos yenye visiwa 77 iko karibu na pwani.

Nchi za visiwa
Nchi za visiwa ni nchi zilizopo kabisa kwenye eneo la kisiwa au visiwa mbalimbali bila kuwa na eneo barani. Kuna nchi 47 za aina hii duniani ambazo ni robo za nchi zote za dunia. Nchi nyingi za aina hii ni ndogo sana. Kuna nchi za aina hii zilizopo kwenye kisiwa kimoja tu kama Kupro; nyingine zina visiwa vingi kama Indonesia.

Japani
Wajapani wengi hukalia sehemu ndogo ya 10% za nchi. Kuna miji kumi yenye wakazi zaidi ya milioni moja. Miji mikubwa ni Tokyo, Yokohama, Nagoya, Osaka, Kyoto, Kobe, Hiroshima, Fukuoka, Kitakyushu, Sendai na Sapporo. Usafiri ndani ya Japani ni hasa kwa treni, mabasi na ndege. Treni ya Shinkansen visiwani Honshu na Kyushu ni kati ya treni zenye mkasi mkubwa duniani.

Algeria
Algeria ni nchi kubwa kuliko zote za Afrika lakini sehemu kubwa ya eneo lake iko katika jangwa la Sahara.

Ureno
Nchi hii ndogo ilikuwa kati ya nchi muhimu zaidi duniani kwa karne mbili za 15 na 16. Wafalme wake walilenga jitihada na nguvu za nchi kwa teknolojia za usafiri baharini.

Timor ya Mashariki
Timor ya Mashariki ni kati ya nchi maskini zaidi duniani.

Kisiwa
Greenland inayoitwa kisiwa kikubwa duniani chenye eneo la kilomita za mraba milioni 2.1 na Australia inayotazamiwa kuwa bara dogo duniani lenye eneo la kilomita za mraba milioni 7.7.

Kifaru
Hawa ndio mamalia wakubwa walio hatarini kutoweka. Mpaka mwaka 2002, walikuwa wamebaki faru 60, huko Java Indonesia na Vietnam. Hii ndio spishi ndogo kuliko wote. Wanyama hawa wanapenda kukaa kwenye misitu ya mvua, nyasi ndefu na maeneo yenye mafuriko ya hapa na pale na matope.

Kuwait
Kuwait (kwa Kiarabu: الكويت ) ni nchi ndogo ya Uarabuni kwenye Ghuba ya Uajemi.

Nchi
Baadhi ya vitengo vya kijiografia, ambavyo zamani vilikuwa majimbo yanayojisimamia, vinaaminika na kujulikana bado kama nchi kwa kawaida kama vile Uingereza, Scotland na Wales - katika Ufalme Ulioungana (Ufalme wa Muungano). Kihistoria, nchi za Umoja wa zamani wa Kisovyeti na Yugoslavia zilikuwa zingine. Majimbo ya zamani kama Bavaria (sasa ni sehemu ya Ujerumani) na Piedmont (sasa ni sehemu ya Italia) yangekuwa si kawaida kujulikana kama "nchi" katika Kiingereza ya kisasa. Kiwango cha uhuru wa nchi zisizo mataifa inatofautiana sana. Baadhi ni mali ya mataifa, kwani mataifa kadhaa yana maeneo yanayoyategemea ya ng'ambo (kama vile Visiwa vya Virgin vya Uingereza, Saint Pierre na Miquelon, na Samoa ya Marekani), yenye eneo na raia tofauti na yao wenyewe. Maeneo tegemezi kama haya wakati mwingine yanatajwa pamoja na mataifa huru kwenye orodha ya nchi, na yanaweza kuchukuliwa kama "nchi ya asili" katika biashara ya kimataifa, kama Hong Kong ilivyo. Baadhi ya nchi zimegawanywa kati ya majimbo kadhaa, kama vile Korea na Kurdistan.

Asia Ndogo
Asia Ndogo (Kilatini: Asia Minor) ni jina la kihistoria la eneo hili. Wakati mwingine kisiwa cha Kipro kilihesabiwa kama sehemu ya Asia Ndogo.

Britania
Britania ni kisiwa kikubwa cha Ulaya chenye eneo la 229,850 km² pia kisiwa kikubwa cha nane duniani. Kwenye kisiwa hiki kuna nchi tatu za Uingereza, Welisi na Uskoti.

Bara
Bara la Asia lina nchi huru 44. Bara la Afrika lina nchi huru 53. Bara la Amerika ya kaskazini lina nchi huru 35. Bara la Antaktika halina wakazi wa kudumu wala nchi huru hata moja ijapokuwa nchi kama 7 zinadai kumiliki sehemu fulani za bara hili. Bara la Australia au Oshania lina nchi huru 14. Bara la Ulaya (au Uropa) lina nchi huru 46.

San Marino
San Marino (kwa Kiitalia maana yake ni "Mtakatifu Marino") ni kati ya nchi ndogo kabisa duniani. Eneo lake lote limo ndani ya mipaka ya Italia, kati ya wilaya za Rimini na Pesaro-Urbino, karibu na mwambao wa bahari ya Adria.

Angola
Angola ni nchi kubwa iliyopo upande wa kusini wa bara la Afrika ikipakana na Namibia, Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo, na Zambia. Upande wa magharibi kuna pwani ndefu ya Bahari Atlantiki. Mkoa wa Kabinda umetenganika na sehemu nyingine za nchi na unapakana na Jamhuri ya Kongo pia.

Greenland
Greenland (kwa Kiswahili Grinilandi pia; kwa Kikalaallisut: = Nchi ya Wagreenland) ni nchi ya kujitawala chini ya ufalme wa Denmark lakini haihesabiwi kuwa sehemu ya Denmark yenyewe.
Eneo la Greenland ni kubwa, lakini idadi ya wakazi ni ndogo sana kwa sababu sehemu kubwa ya nchi (85%) imefunikwa na ganda nene la barafu.

Bamba la Uhindi
Bamba la Uhindi ni bamba la gandunia ndogo katika ganda la dunia. Bara Hindi yenye nchi za Uhindi, Pakistan, Bangla Desh, Nepal pamoja na nchi visiwa Sri Lanka na Maledivi iko juu ya bamba hili.

Nimonia
Katika mwaka wa 2008, nimonia ilitokea katika takriban watoto milioni 156 (milioni 151 katika ulimwengu unaostawi na milioni 5 katika ulimwengu uliostawi).[6] Ilisababisha vifo milioni 1.6 au asilimia 28-34 ya vifo vya waliokuwa chini ya miaka mitano, ambapo asilimia 95 vilitokea katika ulimwengu unaostawi.[6][10]Nchi zilizoathiriwa pakubwa na ugonjwa huu ni: India (milioni 43), Uchina (milioni 21) na Pakistan (milioni 10).[77] Ndicho kisababishi kikuu cha vifo vya watoto katika nchi zenye mapato ya chini.[6][64]Vingi vya vifo hivi hutokea katika kipindi cha uchanga. Shirika la Afya Duniani linakadiria kuwa kimoja kati ya vifo vitatu vya watoto wachanga hutokana na nimonia.[78] Takriban nusu ya vifo hivi vinaweza kuzuiliwa kinadharia, kwa sababu husababishwa na bakteria ambayo chanjo yake thabiti ipo.[79]

Bahari ya Kaspi
Bahari ya Kaspi (pia Bahari ya Qazwin- Kiajemi دريا خزر ""darya khazar""; Kirusi Каспийское море ""kaspiiskoye more"") ni ziwa kubwa kabisa duniani lenye eno la 371,000 km² na mjao wa 78,200 km³. Liko kati ya Azerbaijan, Urusi, Kazakhstan, Turkmenistan na Uajemi.

Ndugu Wadogo
Hivyo kanda za Amerika ya Kilatini zikastawi (ndugu 1,600 wa mwaka 1905 wakawa 4,700 mwaka 1975); zikaanzishwa nyinginyingi Asia, na chache Afrika na Australia. Basi, kama inavyotokea kwa Kanisa lote, asilimia ya Wazungu shirikani inazidi kupungua, kumbe ndugu wa kontinenti nyingine wanaongezeka. Kwa mfano, kati ya Wakapuchini mwaka 1997 asilimia 15 walikuwa Amerika ya Kilatini, 14 Asia-Australia na 10 Afrika.

Sao Tome na Principe
Jamhuri ya Kidemokrasia ya São Tomé na Príncipe (kifupi Sao Tome na Principe) ni nchi ndogo inayoundwa na visiwa katika Bahari ya Atlantiki mbele ya pwani ya Afrika ya Magharibi katika Ghuba ya Guinea. Ilikuwa koloni la Ureno hadi mwaka 1975.

Shirikisho la Mikronesia
Hata hivyo shirikisho la Mikronesia pamoja na Nauru vina idadi kubwa ya watu wanene duniani.

Kirukanjia (mamalia)
Virukanjia au sange ni wanyama wadogo wanaofanana na vipanya wenye pua refu, lakini wanyama hawa si wagugunaji (oda Rodentia) na hula wadudu na nyungunyungu hasa lakini mbegu na makokwa pia na spishi kadhaa hukamata samaki wadogo. Meno yao yamechongoka yenye ncha kali. Virukanjia ni wadogo sana. Spishi kubwa kabisa ina sm 15 na uzito wa g 100; ile ndogo kabisa ina sm 3.5 tu na uzito wa g 2 (Kirukanjia wa Etruski, mamalia wa ardhi mdogo kabisa duniani). Rangi yao ni nyeusi, kijivu au kahawia.

Orodha ya nchi za Afrika
Jina la nchi au eneo, benderaEneo (km²)Wakazi (mnamo Julai 2015)Wakazi kwa km²Mji Mkuu Benin112,62010,782,000Porto-Novo Burkina Faso274,20018,450,000Ouagadougou Cabo Verde4,033525,000Praia Côte d'Ivoire (8)322,46023,326,000Abidjan, Yamoussoukro Gambia11,3002,022,000Banjul Ghana239,46027,714,000Accra Guinea245,85710,935,000Conakry Guinea-Bissau36,1201,788,000Bissau Liberia111,3704,046,000Monrovia Mali1,240,00017,796,000Bamako Mauritania1,030,7003,632,000Nouakchott Niger1,267,00018,880,000Niamey Nigeria923,768184,000,000Abuja Saint Helena (Uingereza)4104,000Jamestown Senegal196,19014,150,000Dakar Sierra Leone71,7406,513,000Freetown Togo56,7857,065,000Lomé Sahara ya Magharibi (Moroko) (9)266,000509,000El AaiúnTotal30,368,6091,153,308,000

Denmark
Denmark (pia Denmaki, Denimaki au Udani - kwa Kidenmark: Kongeriget Danmark) ni ufalme wa Ulaya ya Kaskazini. Ni nchi ndogo kati ya nchi za Skandinavia.

Mongolia
Ni nchi kubwa ya 19 duniani lakini kuna wakazi wachache tuː jumla milioni 2.6 hivyo msongamano wa watu ni mdogo sana.

Sao Tome na Principe
São Tomé ndicho kisiwa kikubwa, chenye takriban asilimia 90 ya watu wote wa nchi. Kisiwa hicho kina urefu wa km 48 na upana wa km 32. Kimo cha milima yake hufikia mita 2,024 juu ya UB. Sao Tome iko kaskazini kidogo kwa mstari wa ikweta.

Victoria (Shelisheli)
Victoria ni mji mkuu wa Shelisheli. Iko kwenye kisiwa cha Mahe ikiwa na wakazi 24,702. Ni mji mkuu mdogo kabisa wa nchi zote za dunia.

Nauru
Ni nchi ndogo sana (ya tatu baada ya Vatikani na Monaco), yenye km² 21 pekee na wakazi wasiofikia 10,000.

Kosovo
Kosovo (kwa Kialbania: Kosovë au Kosova, kwa Kiserbia na herufi za Kikirili: Косово и Метохија, kwa alfabeti ya Kilatini: Kosovo i Metohija) ni nchi ndogo ya Balkani katika Ulaya ya kusini-mashariki. Imepakana na Serbia, Jamhuri ya Masedonia, Albania na Montenegro.

Guinea ya Ikweta
Jamhuri ya Guinea ya Ikweta (kwa Kiswahili pia: Ginekweta) ni nchi mojawapo ndogo ya bara la Afrika iliyopo upande wa magharibi wa Afrika ya Kati.

Tajikistan
Tajikistan ni nchi ndogo ya Asia ya Kati ambayo haina pwani kwenye bahari yoyote.

Dunia
Lakini si tufe kamili. Ina uvimbe kidogo kwenye sehemu ya ikweta; ilhali umbali kati ya ncha mbili ni kilomita 12,713 lakini umbali kati ya sehemu za kinyume kwenye ikweta ni km 12,756, yaani kipenyo hiki kinazidi takriban kilomita 43 kipenyo kati ya ncha na ncha. Tofauti hii inasababishwa na mzunguko wa dunia. Kani nje inasukuma sehemu za ikweta nje zaidi. Kwa hiyo mahali duniani palipo karibu zaidi na anga la nje si Mlima Everest kwenye Himalaya bali mlima Chimborazo nchini Ekuador.[5]

Mawese
Nchi zinazopanda michikichi hasa ni Malaysia na Indonesia zenye mavuno ya 80% ya mawese yotr duniani. Brazil na Kolumbia ziemanza vilevile kupanda michikichi kwa wingi. Uthai, Papua–Guinea Mpya na nchi za Afrika ya Magharibi zinachangia asilimia ndogo kwenye soko la dunia ya mawese.

Ghana
Vilevile, Ghana ni nchi inayojulikana sana katika ulimwengu wa soka. Tarehe 16 Oktoba 2009, Ghana lilikuwa taifa la kwanza la Kiafrika kushinda Kombe la Dunia la FIFA kwa walio chini ya umri wa miaka 20 (FIFA U-20 World Cup) kwa kushinda nchi ya Brazil kwa mabao 4 kwa 3 kupitia mikwaju ya penalti[10].

Brazil
Katika mashariki kuna mto Iguaçu wenye maporomoko ya Iguaçu ambayo ndiyo makubwa duniani. Parana (3.998km) ni mto mrefu duniani baada ya Amazonas. Unalisha kituo kikubwa cha nishati ya maji duniani cha Itaipú.

Ndugu Wadogo
Italia na visiwa 52,400; Hispania na makoloni 26,100; Ufaransa 21,000; Ujerumani n.k. 20,300;
Ureno na makoloni 4,000; Dola la Waturuki 2,800; Polandi na Urusi 3,000; Uingereza na Irelandi 1,750.

Denmark
Kumbuka kwamba orodha hii inahusu Denmark tu kama nchi, si Visiwa vya Faroe na Greenland.[1][2] Mlima mrefu wa ufalme mzima ni Gunnbjørn, Greenland, m 3,700 juu ya UB.

Komori
Katika Afrika iko kati ya nchi tatu ndogo kabisa.

Antoine de Saint-Exupery
Wakati wa Vita Kuu ya Pili ya Dunia alitoka katika Ufaransa iliyovamiwa na Ujerumani akakaa kwa muda Marekani. Hapo alitunga simulizi lililokuwa ufanisi wake mkuu "Mwana Mdogo wa Mfalme" "(Le Petit Prince)". Kwa namna ya hekaya ni hadithi ya rubani anayepaswa kufanya kituo cha dharura jangwani anapokutana na mvulana mdogo (mwana mdogo wa mfalme) kutoka asteroidi kwenye anga la nje. Hekaya hii imetafsiriwa kwa lugha zaidi ya 140 na ni kati ya vitabu vilivyotolewa mara nyingi zaidi duniani.

Italia
Ni kati ya nchi ambamo watu wanatarajiwa kuishi miaka mingi zaidi, lakini pia ni kati ya nchi ambapo uzazi ni mdogo zaidi: wanaokufa ni wengi kuliko wanaozaliwa.

Ukristo nchi kwa nchi
Ukristo ndio dini kubwa duniani mwanzoni mwa karne ya 21, ukikadiriwa kuwa na waumini bilioni 2.3 kati ya watu bilioni 7 duniani, ambao ni sawa na 1/3.[1][2][3][4][5]

Brazil
Brazil ni nchi kubwa ya Amerika ya Kusini na pia ni nchi yenye wakazi wengi kushinda nchi zote za bara hilo. Eneo lake ni karibu nusu ya bara lote.

Pelé
Pelé alienda nchini Sweden akiwa na jeraha la goti lakini wenzake walimtetea ili aitwe kwenye kikosi.Mechi yake ya kwanza ilikuwa dhidi ya USSR kwenye mechi ya tatu kwenye mzunguko wa kwanza wa kombe la dunia la mwaka 1958,ambapo alimpa pasi Vavá iliyozaa goli la pili.Alikuwa mchezaji mdogo kuliko wote kwenye michuano na mchezaji mdogo kuwahi kucheza kombe la dunia.Dhidi ya Ufaransa kwenye nusu fainali,Brazili walikuwa wakiongoza 2-1.

Malawi
Dziko la Malaŵi (Chichewa) Republic of Malawi (Kiingereza) Jamhuri ya Malawi Bendera ya MalawiLugha rasmiChichewa, KiingerezaMji MkuuLilongweSerikaliJamhuriRaisArthur Peter MutharikaEneokm² 118.484Wakazi16.407.000 (Julai 2013)Wakazi kwa km²128.8JPT/Mkazi157 US-$ (2004)Uhurukutoka Uingereza tarehe 06.07.1964PesaKwacha ya MalawiWimbo wa TaifaMlungu salitsani Malawi

Ufini
Nchi ina wakazi milioni tano unusu tu katika eneo la km² 338,000; hivyo ni kati ya nchi za Ulaya zenye msongamano mdogo wa watu. Sehemu kubwa ya eneo lake ni misitu tu.

Nchi huru
Siku hizi duniani kuna nchi huru karibu 200, ya mwisho kutambulika ikiwa Sudan Kusini (2011) na ndogo zaidi ikiwa Mji wa Vatikano (km 0.44 na wakazi 600 hivi tu).

Ethiopia
Ni nchi ambayo ina historia ya pekee Afrika na hata duniani kwa ujumla.

Kisiwa cha Migingo
Kisiwa kina wakazi wapatao 250 (makadirio yanatofautiana), hasa wavuvi na wafanyabiashara wa samaki, ambao hutumikiwa na vilabu, idadi ya madanguro na duka la madawa katika kisiwa hicho.
Kipande cha ardhi kilicho na mawe na mimea kidogo, Migingo ni mojawapo ya visiwa vitatu vidogo inayokaribiana. Kama ilivyo wazi katika Google Earth, kisiwa cha Usingo kilichokuwa kikubwa zaidi kiko mashariki mwa "kitone" kidogo cheupe yaani Migingo, na Kisiwa cha Piramidi, kubwa zaidi ya hivi vitatu, kiko kusini mwa Migingo na kaskazini mpakani mwa Tanzania katika Ziwa Victoria. Katika ramani, visiwa vyote vitatu vimekuwa vikionyeshwa kuwa upande wa Kenya kutoka mwaka wa 1920, wakati "Kenya Colony and Protectorate Order in Council, 1926" lilitoa tuzo la visiwa vyote vitatu nchini Kenya.
Migingo ni kisiwa kidogo hadi haijaonyeshwa katika baadhi ya ramani. Hata hivyo, haija "ibuka kutoka majini" hivi majuzi, licha ya madai rasmi ya serikali ya Uganda. Katika muongo wa kwanza wa karne ya 21, maji yameshuka 0.5-1.0 mita tu (futi 1-3) katika ziwa kutoka ngazi ya kawaida.

Burundi
Burundi ni kati ya nchi ndogo zaidi zilizomo barani Afrika. Eneo lote ni 27,834 km² pekee.[1] Wakazi milioni 10 ni wengi kulingana na eneo dogo la nchi, msongamano wa watu ni wakazi 314.3 kwenye kila kilomita ya mraba.

Uhindi
Kwa eneo ina nafasi ya saba duniani, lakini kwa idadi ya wakazi (1,276,267,000 mwaka 2015) ni nchi ya pili baada ya China. Kati ya nchi za kidemokrasia ndiyo yenye watu wengi zaidi duniani. Tena inakadiriwa kwamba miaka ya hivi karibuni itapiku China.

Japani
Japani ni nchi ya tatu duniani kwa ukubwa wa uchumi.

Lesotho
Ufalme wa Lesotho, au Lesotho, ni nchi ndogo inayozungukwa na Afrika Kusini pande zote. Haina pwani kwenye bahari yoyote.

Antigua na Barbuda
Antigua na Barbuda ni sehemu ya funguvisiwa vya Antili Ndogo pamoja na Guadeloupe, Dominica, Martinique, Saint Lucia, Saint Vincent na Grenadini, Barbados, Grenada, Trinidad na Tobago upande wa kusini halafu Montserrat, Saint Kitts na Nevis, Saint Barthélemy, Saint Martin na Anguilla upande wa magharibi.

Asia Ndogo
Asia Ndogo ni namna ya kutaja eneo la Anatolia ambalo ni sehemu ya Kiasia ya Uturuki. Ni hasa eneo la rasi kati ya Bahari Nyeusi na Mediteranea.

Australia
Iko kusini kwa Indonesia na magharibi kwa New Zealand. Ikiwa na eneo la 7.682.300 km² ni bara dogo kabisa duniani, kama nchi ni ya sita kwa ukubwa. Mara nyingi visiwa vya New Zealand huhesabiwa kuwa sehemu ya bara la Australia. Vilevile Australia huangaliwa pamoja na visiwa vya Pasifiki katika orodha ya mabara ya dunia kama "Australia na Pasifiki".

Sudan
Jamhuri ya Sudan ama Sudan ni nchi ya tatu kwa ukubwa katika bara la Afrika na ya kumi na sita duniani

Monako
Hakuna nchi yenye msongamano mkubwa duniani kuliko Monako ikiwa na wakazi zaidi ya 18,000 kwa kilomita ya mraba.

Anamudi
Uko nchini India na ndio mrefu kuliko yote ya rasi ya India.

Jamhuri ya Watu wa China
China ikiwa na wakazi milioni 1,376 ni nchi yenye watu wengi zaidi duniani. Historia yake yote iliona tena na tena vipindi vya njaa kutokana na idadi kubwa ya watu wake. Msongamano wa watu kwa wastani ni wakazi 145 kwa kilomita ya mraba. Lakini tofauti ziko kubwa kati ya miji mikubwa ambako milioni 115 wanakaa kwenye eneo la km² 50,000 na Tibet yenye watu 2 tu kwa kilomita ya mraba.

Kongo (mto)
Beseni ya Kongo pamoja na tawimito yake ni eneo kubwa la pili duniani la msitu wa mvua. Kwa kiasi cha mshuko wa maji mdomoni ni mto mkubwa wa pili duniani baada ya Amazonas Amerika ya Kusini.[1] Pia ni mto wenye kina kirefu zaidi duniani.

Luxemburg
Luxemburg (pia: "Lasembagi") ni nchi ndogo katika Ulaya. Imepakana na Ubelgiji, Ufaransa na Ujerumani.

Selous
Eneo hilo ni kubwa kushinda nchi 70 duniani ikikadiriwa kuwa na eneo sawa na nchi ya Kostarika (Amerika ya Kati) na takribani ukubwa mara mbili ya nchi ya Ubelgiji (Ulaya).

Historia ya Liechtenstein
Historia ya Liechtenstein inahusu eneo ambalo siku hizi linaunda Ufalme mdogo wa Liechtenstein.

Guinea Bisau
Guinea-Bisau (pia: Ginebisau) ni nchi ndogo katika Afrika ya Magharibi.

Australia
Australia ni bara pia ni nchi. Ni bara dogo kuliko yote duniani, na ni kisiwa kikubwa kuliko vyote.

Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo
Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo (au Kongo-Kinshasa) ni nchi iliyoko Afrika ya Kati; kwa ukubwa wa eneo ni ya pili barani Afrika. Ni tofauti na nchi jirani ya Jamhuri ya Kongo.

Saint Kitts na Nevis
Saint Kitts na Nevis ni nchi ya visiwani kwenye visiwa viwili vya Bahari ya Karibi na nchi ndogo kabisa ya Amerika yote.

Kenya
Kenya ni nchi ya 47 kwa ukubwa duniani ikifuata mara Madagaska 580,367km2 (224,081sqmi) [3] ikiwa na eneo la kilomita mraba 580,367 (maili mraba 224,081).

Kondoo-kaya
Duniani kuna jumla kondoo-kaya bilioni moja na asilimia 40 wako Asia (China, Uhindi, Uajemi). Afrika Kusini na nchi za Afrika ya Kaskazini (hasa Sudan) wanaishi takriban asilimia 20, Australia na New Zealand tena asilimia 15. Robo inayobaki wako Ulaya (Uingereza) na Amerika.

Iceland
Eneo lake ni km² 103,000 lakini idadi ya watu ni laki tatu pekee.

Kanada
Kanada ni nchi kubwa ya pili duniani lakini maeneo mengi ni baridi mno, hawana watu.

Mtandao wa kompyuta
"Mawimbi madogo ya Nchi kavu" - Mawimbi madogo ya nchi kavu hutumia vifaa vya upeperushaji na upokeaji vilivyo duniani. Vifaa hivi hufanana na sahani za satelaiti. Mawimbi madogo ya Nchi kavu hutumia vitengo vya gigahertz za chini ambazo hufupisha mawasiliano kuwa kwenye upeo wa macho. Njia za kati za vituo vya upeperushaji huwa zimeachana kwa maili 30 kati yake. Antena za mawimbi madogo kawaida huwekwa juu ya majengo, minara, vijilima, na vilele vya milima.

Rasi ya Iberia
Hispania ni nchi kubwa kwenye rasi Ureno iko upande wa magharibi Andorra ni nchi ndogo sana katika milima ya Pirenei kati ya Hispania na Ufaransa Gibraltar ni eno ndogo la Uingereza katika kusini inayotazama Afrika.

Ghana
Kwa mujibu wa Fahirisi ya Mataifa Yaliyoanguka (Failed States Index), Ghana inaorodheshwa katika nambari ya 53 baina ya mataifa ambayo hayajaanguka huku likiorodheshwa kwa nafasi ya pili baina ya mataifa ya Afrika baada ya Mauritius. Taifa la Ghana liliorodheshwa katika nafasi ya 124 baina ya nchi 177 katika fahirisi hii na liliainishwa kama taifa la wastani.[25] Vilevile, nchi ya Ghana imo katika nafasi ya 7 baina ya nchi 48 za Afrika zilizo Kusini mwa Sahara katika fahirisi ya mwaka wa 2008 ya Ibrahim Index of African Governance ambayo ilitokana na hakiki za mwaka wa 2006. Fahirisi ya Ibrahim ni kipimo chenye uchanganuzi mwingi kuhusu maswala ya utawala barani Afrika, kinachotokana na maswala ya mabadiliko tofautitofauti ambayo huashiria kufuzu kwa serikali wakati wa kutoa huduma muhimu za kisiasa kwa wananchi wao.[26]

El Salvador
El Salvador ni nchi ndogo kuliko zote za Amerika ya Kati, lakini yenye msongamano mkubwa zaidi, ikiwa na wakazi 6,290,420 katika km2 21,040.

Jiografia ya Kenya
Jiografia ya Kenya inahusu nchi hiyo ya Afrika Mashariki ambayo ni ya 47 kwa ukubwa duniani ikifuata mara Madagaska ikiwa na eneo la kilomita mraba 580,367 (maili mraba 224,081).

Saint Vincent na Grenadini
Saint Vincent na Grenadini ni nchi ya visiwani ya Antili Ndogo katika bahari ya Karibi. Iko kaskazini kwa Grenada na Trinidad na Tobago na kusini kwa Saint Lucia.

Ardahan
Ardahan (Kirmenia: Արդահան; Kirusi: Ардаган; Kigeorgia: არტაანი) ni mji uliopo mjini kaskizini-mashariki ya nchi ya Uturuki, ambao umepakana na mpaka wa nchi ya Georgia. Huu ni mji mkuu wa Mkoa wa Ardahan.
Ardahan ni mji mkuu mdogo kuliko yote katika Uturuki, hadi kufikia 1993, ulikuwa mji mdogo wa mkoa jirani wa Kars. Tangu kugawiwa kwa kata za mkoa kumekuwa na uwekezaji mwingi na kumekuwa na majengo mengi ya serikali, lakini maisha ya huko na ya kuishi juu ya milima na kuna kuwa na saluji kwa muda wa nusu mwaka lakini bado watu wangaliishi huko. Kuna mahoteli mengi tu, ambayo mara nyingi hutumika kwa madereva wa magari makubwa na wale wsafiri waelekeao Georgia.

Tumbaku
Kilimo cha tumbaku ni tawi muhimu la uchumi kwa nchi mbalimbali. Kilwa mavuno ya duniani ni takriban tani milioni 6.7. Wazalishaji wakuu ni China (39.6%), Uhindi (8.3%), Brazil (7.0%) na Marekani (4.6%). [1] Tanzania ni kati ya nchi kumi za kwanza zinazolima tumbaku inavuna asilimia 1.6 ya tumbaku ya dunia.[2]

St. John's (Antigua na Barbuda)
St John's ni mji mkuu wa Antigua na Barbuda katika Antili Ndogo za Bahari ya Karibi (Amerika ya Kati).
Mji uko kwenye kisiwa cha Antigua. Kuna wakazi 24,226 (mwaka 2000) hivyo ni pia mji mkubwa kabisa wa nchi ndogo.

Saint Lucia
Saint Lucia ni nchi ya kisiwani katika bahari ya Karibi na sehemu ya visiwa vya Antili Ndogo. Iko katikati ya visiwa vya Saint Vincent na Grenadini, Barbados na Martinique.

Nchi kavu
Nchi kavu ya dunia yetu huwa na eneo la milioni 149.4 km² ambayo ni sawa na asilimia 29.3 % za uso wa dunia. Eneo hili ni hasa mabara ya Ulaya na Asia, Amerika ya Kaskazini na Amerika ya Kusini, Afrika, Antaktiki na Australia. Sehemu ndogo zaidi za nchi kavu ndani ya magimba ya maji huitwa kisiwa.

Uingereza
Uingereza ina visiwa vingi vidogo; kikubwa ni Isle of Wight katika kusini.

Asia
Asia ni bara kubwa kabisa kuliko mabara yote mengine ya dunia. Bara hili lina eneo la kilomita za mraba 44,579,000 (maili za mraba 17,212,000), ambalo ni sawa na asilimia 30% ya ardhi yote. Wakazi wa bara la Asia ni 3,701,000,000 kwa mujibu wa makisio 2003.

Upandaji miti
Iran inadhaniwa kama moja ya maeneo madogo ya misitu duniani kwani nchi hii ina asilimia saba pekee ya misitu. Thamana hii ilipungua kwa takriban hekta milioni sita ya mistu bikira, iliyojumuisha miti kama mwaloni, almond na pistacio. Kutokana na vichepechepe vya udongo, ni vigumu kupanda miti kwa kiasi kikubwa ikilinganishwa na maeneo mengine yenye udongo wenye rutuba zaidi na mawe chache na hali za mikurunga. Hivyo basi , upandaji miti zaidi hufanywa na spishi za miti zisizo za sehemu hiyo, ambazo hupelekea uharibifu wa mazingira kwa wanyama na mimea, na kusababisha hasara kwa kasi ya viumbe tofautitofauti vilivyo hai.

Uingereza
England Uingereza (Bendera ya Uingereza)(Nembo la Uingereza)Wito (Kifaransa): Dieu et mon droit ("Mungu na haki yangu") Mahali pa Uingereza (kijani cheusi) kwenye visiwa vya Britania ndani ya Ufalme wa Muungano (kijani nyeupe) pamoja na Jamhuri ya Eire (buluu) upande wa magharibiLughaKiingerezaMji MkuuLondonMji MkubwaLondonEneo – jumla 130,395 km²Wakazi –2004 –sensa ya 2001 – Msongamano wa watu50.1 millioni [1] 49,138,831 [2] 377/km²Umoja wa nchi yote927 BK na mfalme AthelstanDini rasmi Church of England (Anglikana)PesaPound sterling (£) (GBP)MasaaUTC / (GMT) Summer: UTC +1 (BST)Ua la Taifa Waridi ya Tudor (nyekundu, nyeupe)Mtakatifu wa kitaifa Mt George

Rasi
Rasi inaeza kuwa ndogo au kubwa. Mifano ya rasi kubwa ni nchi za Italia na Korea au Bara Hindi.

Historia ya Luxemburg
Historia ya Luxemburg inahusu eneo ambalo siku hizi linaunda Ufalme mdogo wa Luxemburg.

Orodha ya nchi za Afrika
Jina la nchi au eneo, benderaEneo (km²)Wakazi (mnamo Julai 2015)Wakazi kwa km²Mji Mkuu Algeria2,381,74039,903,000Algiers Misri (2)1,001,45088,523,000Cairo Libya1,759,5406,278,000Tripoli Moroko446,55033,680,000Rabat Sudan1,861,48430,894,00017Khartoum Tunisia163,61011,118,000TunisMaeneo ya Hispania na Ureno katika Afrika ya Kaskazini: Visiwa vya Kanari(Hispania) (3)7,4921,694,477226.2Las Palmas de Gran Canaria, Santa Cruz de Tenerife Ceuta (Hispania) (4)2071,5053,575.2— Visiwa vya Madeira (Ureno)(5)797245,000307.4Funchal Melilla (Hispania) (6)1266,4115,534.2

Historia ya Armenia
Armenia ni kati ya mataifa ya kale kabisa duniani, ingawa eneo lake limebadilika sana na lile la sasa ni sehemu ndogo tu ya maeneo yaliyokuwa ya Armenia katika karne na milenia zilizopita.

Orodha ya milima
Annapurna (m 8,091), Nepal - # 10 duniani Annapurna II (m 7,937), Nepal Cho Oyu (m 8,188), Nepal - Tibet, China - # 6 duniani Chomo Lhari (m 7,314), Bhutan - Tibet, China Dhaulagiri (m 8,167), Nepal - # 7 duniani Kailash (m 6,638), Tibet, China - mlima mtakatifu wa Uhindu, Ubuddha wa Tibet, Bon na Ujain Kamet (m 7,756), Uhindi karibu na Tibet Kangchenjunga (m 8,586), Nepal - Sikkim, Uhindi - # 3 duniani Kula Kangri (m 7,554), Tibet, China - # 47 duniani Nandan Peak (m 5.971), (Rupal Valley), Pakistan Lhotse (m 8,516), Nepal - Tibet, China - # 4 duniani Machapuchare (m 6,993), Nepal - pia hujulikana kama Fishtail, mmoja wa milima ambayo katika ulimwengu wengi wanapenda kuipiga picha Makalu (m 8,462), Nepal - Tibet, China - # 5 duniani Manaslu (m 8,156), Nepal - # 8 duniani Melungtse (m 7,181), Tibet, China Namcha Barwa (m 7,756), Kusini mwa Tibet, China - kilele cha juu kabisa katika mashariki ya Himalaya Nanda Devi (m 7,816), Uhindi Nanga Parbat (m 8,125), Pakistan - # 9 duniani Pumori (m 7,161), Nepal - Tibet, China Rakhiot Peak (m 7,070), Pakistan Shishapangma (m 8,013), Tibet, China - # 14 duniani Shivling (m 6,543), Uhindi Huang Ching (m 7,506) Uchina

Ndovu
Tembo mkubwa kupata kuishi alikuwa huko Angola na kupigwa risasi mnamo mwaka 1956. Tembo dume huyu alikuwa na uzito wa kg. 12,000, akiwa na kimo mpaka mabegani cha mita 4.2, mita moja zaidi kuliko tembo wa sasa wa Africa. Tembo wadogo, kama saizi ya ndama, au nguruwe mkubwa, waliishi zamani sana, huko visiwa vya Crete.

Brunei
Brunei (jina rasmi niː برني دار السلام , Negara Brunei Darussalaam, yaaniː Brunei Nyumba ya Amani) ni usultani mdogo na nchi huru kwenye kisiwa cha Borneo ya Asia ya Kusini-Magharibi.

Malta
Malta ni nchi ndogo kwenye funguvisiwa katikati ya bahari ya Mediteranea.

Instruction: Given a question, retrieve Wikipedia passages that answer the question.