title: Coronavirus: Abategetsi bakuru mu Rwanda batanze umushahara wabo w'ukwa kane
summary: Itangazo rya minisitiri w'intebe w'u Rwanda rimenyesha ko leta yemeje ko "abagize guverinoma, abanyamabanga bahoraho, abayobozi b'ibigo bya leta, n'abandi bayobozi bakuru mu nzego z'igihugu bazigomwa umushara wabo w'ukwezi kwa kane".
text: Perezida Kagame, minisitiri w'intebe (wa kane uvuye ibumoso), perezida w'Urukiko rw'ikirenga( wa gatanu uvuye ibumoso) perezida wa Sena (wa gatandatu uvuye ibumoso), perezidante w'umutwe w'abadepite (ibumoso bwa Perezida Kagame) na bamwe mu bategetsi bakuru baherutse kwinjira muri guverinoma Ibi bigamije kunganira ibikorwa byo gufasha abagizweho ingaruka n'ingamba zafashwe zigamije kurwanya ukwirakwira rya coronavirus. Leta y'u Rwanda ikoresha abakozi bagera kuri 3% by'abakora bose mu gihugu, imishahara y'abagize guverinoma n'abategeka ibigo ku kwezi yose hamwe ibarirwa hagati ya miliyoni amagana na miliyari y'amafaranga. Hashize icyumweru leta y'u Rwanda itangiye gutanga ibiribwa ku bari batunzwe no guca inshuro ubu bategetswe kuguma mu rugo mu gihe cy'ibihe bidasanzwe kizamara ibyumweru bine mu Rwanda. Umubare munini w'abaturage b'u Rwanda ni utunzwe no gushakisha ikibabeshaho buri munsi, abakeneye inkunga y'ibiribwa ni benshi mu gihugu. Mu Rwanda abanduye Coronavirus bose hamwe ni 104, muri bo bane barayikize basezererwa mu bitaro ejo ku cyumweru. Gutanga ibiribwa ni igikorwa cyishimiwe, ariko bamwe bagaragaza ko hamwe na hamwe kiri gukorwa nabi. Hari abavuga ko bamwe babihawe batabikwiye, hari abahabwa bicyeya bitamara kabiri, ndetse hari bamwe mu bashinzwe kubitanga bamaze gufungwa kubera kwiba ibyagenewe abakene. Ibigo bitandukanye by'abikorera mu Rwanda byagiye bitanga inkunga yabyo yo gushyira muri iyi gahunda, ariko abakeneye gufashwa baracyari benshi. Iyi nkunga y'abategetsi ingana ite? Abategetsi bakuru bigomwe umushara wabo w'ukwezi kwa kane, ariko bazahabwa ibindi basanzwe bagenerwa buri kwezi (allowance). Abanyapolitiki bakuru mu Rwanda bari mu rwego rw'abahembwa neza mu gihugu. Iteka rya Perezida ryo mu 2017 rigena imishahara rivuga ko umushahara mbumbe w'abanyapolitiki bakuru wiyongeraho 10% buri myaka itatu. Abo ni nka; Perezida wa Repubulika, Perezida wa Sena, Perezida w'Umutwe w'Abadepite, Minisitiri w'Intebe, abaminisitiri, abanyamabanga ba Leta, abandi bagize Guverinoma bashobora gushyirwaho na Perezida, ba guverineri b'Intara n'Umujyi wa Kigali, Abasenateri n'Abadepite… Perezida wa Repubulika mu Rwanda ahembwa umushahara mbumbe wa miliyoni 6,1 utongeyeho ibindi agenerwa, perezida wa sena, uw'umutwe w'abadepite na minisitiri w'intebe bahembwa miliyoni 4,3. Ba minisitiri n'abandi bagize guverinoma bahembwa umushahara mbumbe wa miliyoni 2,5, Abanyamabanga ba leta n'abaguverineri b'Intara n'Umujyi wa Kigali miliyoni 2,4. Mu cyumweru gishize Leta y'u Rwanda yemerewe n'ikigega cy'imari ku isi inguzayo idafite inyungu ya miliyoni 109 z'amadorari ya Amerika mu kuhangana n'ingaruka z'ubukungu z'iki cyorezo. Mu guhangana n'izo ngaruka kandi, Leta y'u Rwanda yahagaritse gukata abakozi bayo amafaranga yari asanzwe ashyirwa mu kigega Agaciro Development Fund. Bamwe mu batavuga rumwe n'ubutegetsi mu Rwanda, basaba leta kwerekana neza icyo amafaranga yagiye akatwa abakozi ajya muri iki kigega yakoreshejwe.